قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الزُّبَيْرِيُّ حَدَّثَنَا سَعْدٌ يَعْنِي ابْنَ أَوْسٍ الْعَبْسِيَّ عَنْ بِلَالٍ الْعَبْسِيِّ قَالَ أَخْبَرَنَا عِمْرَانُ بْنُ حُصَيْنٍ الضَّبِّيُّأَنَّهُ أَتَى الْبَصْرَةَ وَبِهَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبَّاسٍ أَمِيرًا فَإِذَا هُوَ بِرَجُلٍ قَائِمٍ فِي ظِلِّ الْقَصْرِ يَقُولُ صَدَقَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ صَدَقَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ لَا يَزِيدُ عَلَى ذَلِكَ فَدَنَوْتُ مِنْهُ شَيْئًا فَقُلْتُ لَهُ لَقَدْ أَكْثَرْتَ مِنْ قَوْلِكَ صَدَقَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ فَقَالَ أَمَا وَاللَّهِ لَئِنْ شِئْتَ لَأَخْبَرْتُكَ فَقُلْتُ أَجَلْ فَقَالَ اجْلِسْ إِذًا فَقَالَ إِنِّي أَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ بِالْمَدِينَةِ فِي زَمَانِ كَذَا وَكَذَا وَقَدْ كَانَ شَيْخَانِ لِلْحَيِّ قَدْ انْطَلَقَ ابْنٌ لَهُمَا فَلَحِقَ بِهِ فَقَالَا إِنَّكَ قَادِمٌ الْمَدِينَةَ وَإِنَّ ابْنًا لَنَا قَدْ لَحِقَ بِهَذَا الرَّجُلِ فَأْتِهِ فَاطْلُبْهُ مِنْهُ فَإِنْ أَبَى إِلَّا الِافْتِدَاءَ فَافْتَدِهِ فَأَتَيْتُ الْمَدِينَةَ فَدَخَلْتُ عَلَى نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا نَبِيَّ اللَّهِ إِنَّ شَيْخَيْنِ لِلْحَيِّ أَمَرَانِي أَنْ أَطْلُبَ ابْنًا لَهُمَا عِنْدَكَ فَقَالَ تَعْرِفُهُ فَقَالَ أَعْرِفُ نَسَبَهُ فَدَعَا الْغُلَامَ فَجَاءَ فَقَالَ هُوَ ذَا فَأْتِ بِهِ أَبَوَيْهِ فَقُلْتُ الْفِدَاءَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ قَالَ إِنَّهُ لَا يَصْلُحُ لَنَا آلُ مُحَمَّدٍ أَنْ نَأْكُلَ ثَمَنَ أَحَدٍ مِنْ وَلَدِ إِسْمَاعِيلَ ثُمَّ ضَرَبَ عَلَى كَتِفِي ثُمَّ قَالَ لَا أَخْشَى عَلَى قُرَيْشٍ إِلَّا أَنْفُسَهَا قُلْتُ وَمَا لَهُمْ يَا نَبِيَّ اللَّهِ قَالَ إِنْ طَالَ بِكَ الْعُمُرُ رَأَيْتَهُمْ

Imron ibn Husayn ad-Dabbiy xabar berdiki, u Basraga keldi, u yerda Abdulloh ibn Abbos amir edi. Qarasa, bir kishi qasr soyasida turib: «Alloh va Uning Rasuli rost aytdi, Alloh va Uning Rasuli rost aytdi», der ekan, bundan boshqasini aytmas ekan. Men unga biroz yaqinlashdim va: «Sen ‹Alloh va Uning Rasuli rost aytdi› deyishni koʻpaytirib yubording», dedim. U: «Allohga qasamki, agar xohlasang, senga xabar beraman», dedi. Men: «Ha», dedim. U: «Unday boʻlsa, oʻtir», dedi va shunday dedi: Men falon-falon zamonda Madinada boʻlgan Rasululloh ﷺning oldilariga keldim. Qabilada ikki chol bor edi, ularning bir oʻgʻli chiqib ketib, u zotga qoʻshilgan edi. Ular: «Sen Madinaga borarkansan, bizning bir oʻgʻlimiz mana bu kishiga qoʻshilib ketgan. Uning oldiga borib, oʻgʻlimizni undan soʻra. Agar u tovondan boshqasiga koʻnmasa, tovon berib qaytarib ol», dedilar. Men Madinaga keldim va Allohning Nabiysi ﷺ huzurlariga kirdim-da: «Yo Nabiyyalloh, qabiladagi ikki chol menga sizning huzuringizdan ularning oʻgʻlini soʻrashimni buyurdi», dedim. U zot: «Uni tanaysanmi?» dedilar. U: «Nasabini bilaman», dedi. Shunda u zot bolani chaqirdilar, u keldi. U zot: «Mana bu oʻsha. Uni ota-onasiga olib bor», dedilar. Men: «Tovon-chi, yo Nabiyyalloh?» dedim. U zot: «Biz — Muhammad oilasiga Ismoil farzandlaridan birortasining bahosini yeyish joiz emas», dedilar. Soʻng yelkamga urdilar va: «Men Qurayshdan faqat ularning oʻzlaridan qoʻrqaman», dedilar. Men: «Ularga nima boʻladi, yo Nabiyyalloh?» dedim. U zot: «Agar umring uzoq boʻlsa, ularni koʻrasan», dedilar.Имрон ибн Ҳусайн ад-Даббий хабар бердики, у Басрага келди, у ерда Абдуллоҳ ибн Аббос амир эди. Қараса, бир киши қаср соясида туриб: «Аллоҳ ва Унинг Расули рост айтди, Аллоҳ ва Унинг Расули рост айтди», дер экан, бундан бошқасини айтмас экан. Мен унга бироз яқинлашдим ва: «Сен ‹Аллоҳ ва Унинг Расули рост айтди› дейишни кўпайтириб юбординг», дедим. У: «Аллоҳга қасамки, агар хоҳласанг, сенга хабар бераман», деди. Мен: «Ҳа», дедим. У: «Ундай бўлса, ўтир», деди ва шундай деди: Мен фалон-фалон замонда Мадинада бўлган Расулуллоҳ ﷺнинг олдиларига келдим. Қабилада икки чол бор эди, уларнинг бир ўғли чиқиб кетиб, у зотга қўшилган эди. Улар: «Сен Мадинага бораркансан, бизнинг бир ўғлимиз мана бу кишига қўшилиб кетган. Унинг олдига бориб, ўғлимизни ундан сўра. Агар у товондан бошқасига кўнмаса, товон бериб қайтариб ол», дедилар. Мен Мадинага келдим ва Аллоҳнинг Набийси ﷺ ҳузурларига кирдим-да: «Ё Набийяллоҳ, қабиладаги икки чол менга сизнинг ҳузурингиздан уларнинг ўғлини сўрашимни буюрди», дедим. У зот: «Уни танайсанми?» дедилар. У: «Насабини биламан», деди. Шунда у зот болани чақирдилар, у келди. У зот: «Мана бу ўша. Уни ота-онасига олиб бор», дедилар. Мен: «Товон-чи, ё Набийяллоҳ?» дедим. У зот: «Биз — Муҳаммад оиласига Исмоил фарзандларидан бирортасининг баҳосини ейиш жоиз эмас», дедилар. Сўнг елкамга урдилар ва: «Мен Қурайшдан фақат уларнинг ўзларидан қўрқаман», дедилар. Мен: «Уларга нима бўлади, ё Набийяллоҳ?» дедим. У зот: «Агар умринг узоқ бўлса, уларни кўрасан», дедилар.