Abdullatif ibn Yusuf ibn Muhammad al-Bagʻdodiy

Muvaffaqiddin, «Ibn al-Labbod» va «Ibn Nuqta» nomlari bilan tanilgan: islom faylasuflaridan, hikmat, ruhshunoslik, tib, tarix, oʻlkashunoslik va adab boʻyicha koʻp asar bitgan olimlardan biri. Bagʻdodda tugʻilib, oʻsha yerda vafot etgan. Bir muddat Halabda turgan; Misr, Quddus, Damashq, Harron, Rum yurtlari, Malatya va Hijozni ziyorat qilgan. Podshohlar va amirlar nazdida eʼtibor topgan. Koʻrinishi xunuk, yuzida eti kam, xotirasi kuchli edi. Asarlaridan «al-Osor» risolasi bosilgan; yana «Qavonin al-balogʻa», Ibn Bariy bilan Ibn al-Xashshobning Maqomot haqidagi soʻzlari yuzasidan «al-Insof bayna Ibn Bariy va Ibn al-Xashshob», tabiiy va ilohiy mantiqqa oid oʻn jildli «al-Jomiʼ al-kabir», «Bulgʻat al-hakim», «al-Kalima fir-rububiyya», «al-Hikma al-kalomiyya», «Tahzib kalom Aflotun», toʻrt jildli «al-Qiyos», «as-Samoʼ at-tabiʼiy», «Gʻarib al-hadis», hisobga oid «al-Mugʻniy al-jaliy», lugʻatga oid «at-Tajrid», nabaviy sifatlarga oid «Mulaxxas maqolot at-Toj», Saʼlabning «al-Fasih»iga «Zayl» va «Sharh ahodis Ibn Moja al-mutaʼalliqa bit-tibb» bor. Koʻp kitobni, jumladan Johizning «al-Hayavon»ini va oʻsimliklar haqidagi bir kitobni qisqartirgan, safarlari va koʻrgan yurtlarini tasvirlagan sayohatnomalar yozgan. Yana «Maqolot» deb atagan kichik risolalari bor: «an-Nafs», «al-Ilm al-ilohiy», «al-Moʼ», «al-Harakot al-muʼtasa», «al-Odot», «Haqiqat ad-davoʼ va-l-gʻizoʼ», «al-Havoss», «an-Nafs va-s-savt va-l-kalom», «al-Madina al-fozila», «al-Ulum az-zorra», «Tazyif mo yaʼtaqiduhu Ibn Sino», «Ibtol al-kimyo», «al-Lugʻot va kayfiyyat tavallidiho» va «al-Qadar».Муваффақиддин, «Ибн ал-Лаббод» ва «Ибн Нуқта» номлари билан танилган: ислом файласуфларидан, ҳикмат, руҳшунослик, тиб, тарих, ўлкашунослик ва адаб бўйича кўп асар битган олимлардан бири. Бағдодда туғилиб, ўша ерда вафот этган. Бир муддат Ҳалабда турган; Миср, Қуддус, Дамашқ, Ҳаррон, Рум юртлари, Малатя ва Ҳижозни зиёрат қилган. Подшоҳлар ва амирлар наздида эътибор топган. Кўриниши хунук, юзида эти кам, хотираси кучли эди. Асарларидан «ал-Осор» рисоласи босилган; яна «Қавонин ал-балоға», Ибн Барий билан Ибн ал-Хашшобнинг Мақомот ҳақидаги сўзлари юзасидан «ал-Инсоф байна Ибн Барий ва Ибн ал-Хашшоб», табиий ва илоҳий мантиққа оид ўн жилдли «ал-Жомиъ ал-кабир», «Булғат ал-ҳаким», «ал-Калима фир-рубубийя», «ал-Ҳикма ал-каломийя», «Таҳзиб калом Афлотун», тўрт жилдли «ал-Қиёс», «ас-Самў ат-табиъий», «Ғариб ал-ҳадис», ҳисобга оид «ал-Муғний ал-жалий», луғатга оид «ат-Тажрид», набавий сифатларга оид «Мулаххас мақолот ат-Тож», Саълабнинг «ал-Фасиҳ»ига «Зайл» ва «Шарҳ аҳодис Ибн Можа ал-мутаъаллиқа бит-тибб» бор. Кўп китобни, жумладан Жоҳизнинг «ал-Ҳаявон»ини ва ўсимликлар ҳақидаги бир китобни қисқартирган, сафарлари ва кўрган юртларини тасвирлаган саёҳатномалар ёзган. Яна «Мақолот» деб атаган кичик рисолалари бор: «ан-Нафс», «ал-Илм ал-илоҳий», «ал-Мў», «ал-Ҳаракот ал-муътаса», «ал-Одот», «Ҳақиқат ад-давў ва-л-ғизў», «ал-Ҳавосс», «ан-Нафс ва-с-савт ва-л-калом», «ал-Мадина ал-фозила», «ал-Улум аз-зорра», «Тазйиф мо яътақидуҳу Ибн Сино», «Ибтол ал-кимё», «ал-Луғот ва кайфийят таваллидиҳо» ва «ал-Қадар».

Manba: al-Aʼlom (Xayruddin az-Zirikliy), j. 4, b. 61Манба: ал-Аълом (Хайруддин аз-Зириклий), ж. 4, б. 61