← Xaritaga qaytish← Харитага қайтиш
SahobalarСаҳобалар

Abdulmalik ibn Marvon

Sahobiy

al-Bidoya van-nihoya (Ibn Kasir)ал-Бидоя ван-ниҳоя (Ибн Касир)

Amirul muminin Abdulmalik ibn Marvon ibn Hakam ibn Abul-Os ibn Umayya, Abul-Valid al-Umaviy — xalifalarning otasi; onasi Oisha bint Muoviya ibn Mugʻira. Usmon ibn Affondan hadis eshitdi va oʻn yoshida otasi bilan uy qamalida hozir boʻldi; qirq ikkinchi yili odamlarni Rum yurtiga boshlab borgan birinchi kishi, oʻn olti yoshida esa Muoviya uni Madina ahliga amir qilgan edi. Faqihlar, olimlar, obidlar va solihlar bilan oʻtirardi. Otasidan, Jobir, Abu Saʼid Xudriy, Abu Hurayra, Ibn Umar, Muoviya, Umm Salama va Oishaning ozod qilgani Bariradan rivoyat qildi; undan Xolid ibn Maʼdon, Urva, Zuhriy, Amr ibn Horis, Rajo ibn Hayva va Hariz ibn Usmon hadis oldi. Otasi uning ismini Qosim qoʻygan va shu kunya bilan chaqirilar edi; Abul-Qosim kunyasini olish qaytarilgani yetib kelgach, ismini Abdulmalikka oʻzgartirdi va u islomda Abdulmalik deb atalgan birinchi kishi boʻldi. Oltmish beshinchi yili, otasi tirikligida bayʼat olindi va Ibn Zubayr oʻldirilgan yetmish uchinchi yildan boshlab butun yurtlarga yakka xalifa boʻldi. Xalifalikdan oldin zohid, obid, faqih, masjiddan chiqmaydigan va Qurʼon tilovat qiladigan kishi edi; Nofeʼ: «Madinada Abdulmalikdan koʻra tirishqoq, undan koʻra faqih va Alloh kitobini undan koʻra yaxshi oʻqiydigan bir yigitni koʻrmadim», degan.Амирул муминин Абдулмалик ибн Марвон ибн Ҳакам ибн Абул-Ос ибн Умайя, Абул-Валид ал-Умавий — халифаларнинг отаси; онаси Оиша бинт Муовия ибн Муғира. Усмон ибн Аффондан ҳадис эшитди ва ўн ёшида отаси билан уй қамалида ҳозир бўлди; қирқ иккинчи йили одамларни Рум юртига бошлаб борган биринчи киши, ўн олти ёшида эса Муовия уни Мадина аҳлига амир қилган эди. Фақиҳлар, олимлар, обидлар ва солиҳлар билан ўтирарди. Отасидан, Жобир, Абу Саъид Худрий, Абу Ҳурайра, Ибн Умар, Муовия, Умм Салама ва Оишанинг озод қилгани Барирадан ривоят қилди; ундан Холид ибн Маъдон, Урва, Зуҳрий, Амр ибн Ҳорис, Ражо ибн Ҳайва ва Ҳариз ибн Усмон ҳадис олди. Отаси унинг исмини Қосим қўйган ва шу куня билан чақирилар эди; Абул-Қосим кунясини олиш қайтарилгани етиб келгач, исмини Абдулмаликка ўзгартирди ва у исломда Абдулмалик деб аталган биринчи киши бўлди. Олтмиш бешинчи йили, отаси тириклигида байъат олинди ва Ибн Зубайр ўлдирилган етмиш учинчи йилдан бошлаб бутун юртларга якка халифа бўлди. Халифаликдан олдин зоҳид, обид, фақиҳ, масжиддан чиқмайдиган ва Қуръон тиловат қиладиган киши эди; Нофеъ: «Мадинада Абдулмаликдан кўра тиришқоқ, ундан кўра фақиҳ ва Аллоҳ китобини ундан кўра яхши ўқийдиган бир йигитни кўрмадим», деган.

Manba: al-Bidoya van-nihoya (Ibn Kasir), b. 4429Манба: ал-Бидоя ван-ниҳоя (Ибн Касир), б. 4429

at-Tarix al-kabir (al-Buxoriy)ат-Тарих ал-кабир (ал-Бухорий)

Al-Hasan Zamradan aytdi: sakson oltinchi yili vafot etgan. Mahmud Vahbdan, u otasidan, u Qatodadan aytdi: Abdulmalik oʻn toʻrt yil hukmronlik qildi; Ibn az-Zubayr fitnasi esa sakkiz yil davom etdi. Asli madinalik, Shomda yashagan. Ibn al-Munzir Abdulloh ibn Ubaydulloh ibn Anbasadan, u amakisi Sulaymon ibn Abdullohdan aytdi: Abdulmalik bola ekanida Usmonning huzuriga kirdi, u uni oʻpdi.Ал-Ҳасан Замрадан айтди: саксон олтинчи йили вафот этган. Маҳмуд Ваҳбдан, у отасидан, у Қатодадан айтди: Абдулмалик ўн тўрт йил ҳукмронлик қилди; Ибн аз-Зубайр фитнаси эса саккиз йил давом этди. Асли мадиналик, Шомда яшаган. Ибн ал-Мунзир Абдуллоҳ ибн Убайдуллоҳ ибн Анбасадан, у амакиси Сулаймон ибн Абдуллоҳдан айтди: Абдулмалик бола эканида Усмоннинг ҳузурига кирди, у уни ўпди.

Manba: at-Tarix al-kabir (al-Buxoriy), j. 6, b. 567Манба: ат-Тарих ал-кабир (ал-Бухорий), ж. 6, б. 567