Al-Hasan ibn as-Sabboh ibn Ali al-Ismoiliy
Muhaddis
al-Aʼlom (Xayruddin az-Zirikliy)ал-Аълом (Хайруддин аз-Зириклий)
Jasur va tadbirkor kishi; handasa, hisob va yulduzlar ilmini bilardi. Asli yamanlik, Himyardan deyiladi; Marvda tugʻilgan. Malikshoh Saljuqiy davridagi botiniylarning aʼyonlaridan Ahmad ibn Attoshga shogird tushgan, soʻng Isfahonda ismoiliylarning boshligʻi boʻlgan; u yerdan chiqib oʻlkalarni kezgan, Misrga kirganida fotimiy al-Mustansir uni izzatlab mol bergan va odamlarni oʻz imomatiga chaqirishni buyurgan. Shom, Jazira, Diyorbakr va Rumga borib, Xurosonga qaytgan, Koshgʻar va Movarounnahrga kirib, hamma yerda Mustansirga daʼvat qilgan. Soʻng Qazvin atrofidagi Alamut qalʼasini egallab, 483-yili egasini haydab chiqargan, unga yana bir necha qalʼani qoʻshgan va vafotigacha oʻsha yerda qolgan. Zahabiy uni «nizoriy daʼvatning sohibi, Alamut qalʼasi ahlining boshi» deb taʼriflagan.Жасур ва тадбиркор киши; ҳандаса, ҳисоб ва юлдузлар илмини биларди. Асли яманлик, Ҳимярдан дейилади; Марвда туғилган. Маликшоҳ Салжуқий давридаги ботинийларнинг аъёнларидан Аҳмад ибн Аттошга шогирд тушган, сўнг Исфаҳонда исмоилийларнинг бошлиғи бўлган; у ердан чиқиб ўлкаларни кезган, Мисрга кирганида фотимий ал-Мустансир уни иззатлаб мол берган ва одамларни ўз имоматига чақиришни буюрган. Шом, Жазира, Диёрбакр ва Румга бориб, Хуросонга қайтган, Кошғар ва Мовароуннаҳрга кириб, ҳамма ерда Мустансирга даъват қилган. Сўнг Қазвин атрофидаги Аламут қалъасини эгаллаб, 483-йили эгасини ҳайдаб чиқарган, унга яна бир неча қалъани қўшган ва вафотигача ўша ерда қолган. Заҳабий уни «низорий даъватнинг соҳиби, Аламут қалъаси аҳлининг боши» деб таърифлаган.
Manba: al-Aʼlom (Xayruddin az-Zirikliy), j. 2, b. 193Манба: ал-Аълом (Хайруддин аз-Зириклий), ж. 2, б. 193
Shazarot az-zahab (Ibn al-Imod al-Hanbaliy)Шазарот аз-заҳаб (Ибн ал-Имод ал-Ҳанбалий)
Alamut sohibi va ismoiliylarning boshligʻi. Hiylagar, makkor va zindiq edi; inson shaytonlaridan sanalgan.Аламут соҳиби ва исмоилийларнинг бошлиғи. Ҳийлагар, маккор ва зиндиқ эди; инсон шайтонларидан саналган.
Manba: Shazarot az-zahab (Ibn al-Imod al-Hanbaliy), j. 6, b. 94Манба: Шазарот аз-заҳаб (Ибн ал-Имод ал-Ҳанбалий), ж. 6, б. 94