Alamiddin Abul-Hasan Ali ibn Muhammad as-Saxoviy
Muhaddis
Ali ibn Muhammad ibn Abdussamad ibn Abdulahad ibn Abdulgʻolib al-Hamazoniy al-Misriy, soʻng ad-Dimashqiy; Damashq qorilarining shayxi. Undan minglab odam Qurʼonni xatm qildi; ash-Shotibiyga oʻqigan va uning qasidasiga sharh yozgan. «Sharh al-Mufassal»i, tafsirlari va koʻp tasniflari, Rasululloh ﷺ haqida madhiyalari bor. Damashq jome masjidida halqasi bor edi; Umm as-Solih turbasida iqro mashyaxatini boshqardi, turar joyi ham shu yerda edi va jumodul-oxiraning oʻn ikkinchisi, yakshanba kechasi shu yerda vafot etdi; Qosiyunga dafn qilindi. Qozi Ibn Xallikon uning besh yuz ellik sakkizinchi yili tugʻilganini zikr qiladi va sheʼridan keltiradi: «Ertaga sevgan diyorga yetamiz, karvon ularning maskaniga tushadi, dedilar; ularga itoat qilgan har kishi ularni koʻrishdan shod boʻlib uygʻondi. Aytdim: mening gunohim bor, qanday chora qilay, qaysi yuz bilan ularni qarshi olay? Dedilar: avf ularning shaʼnidan emasmi, ayniqsa ulardan umid qilgan kishiga?»Али ибн Муҳаммад ибн Абдуссамад ибн Абдулаҳад ибн Абдулғолиб ал-Ҳамазоний ал-Мисрий, сўнг ад-Димашқий; Дамашқ қориларининг шайхи. Ундан минглаб одам Қуръонни хатм қилди; аш-Шотибийга ўқиган ва унинг қасидасига шарҳ ёзган. «Шарҳ ал-Муфассал»и, тафсирлари ва кўп таснифлари, Расулуллоҳ ﷺ ҳақида мадҳиялари бор. Дамашқ жоме масжидида ҳалқаси бор эди; Умм ас-Солиҳ турбасида иқро машяхатини бошқарди, турар жойи ҳам шу ерда эди ва жумодул-охиранинг ўн иккинчиси, якшанба кечаси шу ерда вафот этди; Қосиюнга дафн қилинди. Қози Ибн Халликон унинг беш юз эллик саккизинчи йили туғилганини зикр қилади ва шеъридан келтиради: «Эртага севган диёрга етамиз, карвон уларнинг масканига тушади, дедилар; уларга итоат қилган ҳар киши уларни кўришдан шод бўлиб уйғонди. Айтдим: менинг гуноҳим бор, қандай чора қилай, қайси юз билан уларни қарши олай? Дедилар: авф уларнинг шаънидан эмасми, айниқса улардан умид қилган кишига?»
Manba: al-Bidoya van-nihoya (Ibn Kasir), b. 7113Манба: ал-Бидоя ван-ниҳоя (Ибн Касир), б. 7113