← Xaritaga qaytish← Харитага қайтиш
ZohidlarЗоҳидлар

Ali ibn Muhammad ibn Bashshor

علي بن محمد بن بشار

Muhaddis

Abu al-Hasan — Abu Solih deb ham ataladi — al-Bagʻdodiy, zohid, hanbaliylarning shayxi. Solih ibn Ahmad ibn Hanbal va al-Marruziydan ilm olgan. Undan naql qilinishicha, u: «Men bir kishini bilaman, oʻttiz yildan beri biror narsani orzu qilishni orzu qiladi — Alloh uchun tark etay deb, ammo orzu qiladigan narsa topmaydi», — degan. «Allohga yoʻl qanday?» — deb soʻralganda: «Allohga sir tutib osiy boʻlganing kabi, sir tutib itoat qil, toki qalbingga yaxshilik latifalari kirsin», — degan. as-Saxoviy aytishicha, uning zohir karomatlari boʻlib, nomi el orasida yoyilgan va odamlar ziyoratidan baraka olardilar. Ibn Abu Yaʼlo «Tabaqot»ida undan Abdulloh ibn Ahmadning quyidagi naqlini keltirgan: bir janoza oʻtdi, otam marhumning kasbini soʻradi, «Yoʻl ustida savdo qilardi», dedilar; «Oʻz hovlisi oldidami yo oʻzganikidami?» deb soʻrasa, «Oʻzganikida», dedilar; shunda: «Qiyin boʻldi — yetim yoki boshqaning hovlisi oldida boʻlsa, kunlari behuda ketibdi», — dedi-da, «Turinglar, janozasini oʻqiylik, shoyad Alloh gunohlarini kechirsa», dedi va toʻrt takbir aytdi. Oʻsha kecha bir ayol tush koʻrib, marhumni jannatda ikki yashil hulla kiygan holda yugurib yurganini, undan soʻraganda: «Jonim chiqayotganda Alloh mendan gʻazabda edi, soʻng Ahmad ibn Hanbal janozamni oʻqidi va gunohlarim kechirilib, jannatga muyassar boʻldim», — deganini aytgan. Ibn Bashshor: «Kim kofirlar hisob qilinadi desa, Allohdan uyalmaydi», — der va: «Bu soʻzni aytadigan kishi ortida namoz oʻqigan namozini qayta oʻqisin», — der edi.Абу ал-Ҳасан — Абу Солиҳ деб ҳам аталади — ал-Бағдодий, зоҳид, ҳанбалийларнинг шайхи. Солиҳ ибн Аҳмад ибн Ҳанбал ва ал-Маррузийдан илм олган. Ундан нақл қилинишича, у: «Мен бир кишини биламан, ўттиз йилдан бери бирор нарсани орзу қилишни орзу қилади — Аллоҳ учун тарк этай деб, аммо орзу қиладиган нарса топмайди», — деган. «Аллоҳга йўл қандай?» — деб сўралганда: «Аллоҳга сир тутиб осий бўлганинг каби, сир тутиб итоат қил, токи қалбингга яхшилик латифалари кирсин», — деган. ас-Саховий айтишича, унинг зоҳир кароматлари бўлиб, номи эл орасида ёйилган ва одамлар зиёратидан барака олардилар. Ибн Абу Яъло «Табақот»ида ундан Абдуллоҳ ибн Аҳмаднинг қуйидаги нақлини келтирган: бир жаноза ўтди, отам марҳумнинг касбини сўради, «Йўл устида савдо қиларди», дедилар; «Ўз ҳовлиси олдидами ё ўзганикидами?» деб сўраса, «Ўзганикида», дедилар; шунда: «Қийин бўлди — етим ёки бошқанинг ҳовлиси олдида бўлса, кунлари беҳуда кетибди», — деди-да, «Туринглар, жанозасини ўқийлик, шояд Аллоҳ гуноҳларини кечирса», деди ва тўрт такбир айтди. Ўша кеча бир аёл туш кўриб, марҳумни жаннатда икки яшил ҳулла кийган ҳолда югуриб юрганини, ундан сўраганда: «Жоним чиқаётганда Аллоҳ мендан ғазабда эди, сўнг Аҳмад ибн Ҳанбал жанозамни ўқиди ва гуноҳларим кечирилиб, жаннатга муяссар бўлдим», — деганини айтган. Ибн Башшор: «Ким кофирлар ҳисоб қилинади деса, Аллоҳдан уялмайди», — дер ва: «Бу сўзни айтадиган киши ортида намоз ўқиган намозини қайта ўқисин», — дер эди.

Manba: Shazarot az-zahab (Ibn al-Imod al-Hanbaliy), j. 4, b. 64Манба: Шазарот аз-заҳаб (Ибн ал-Имод ал-Ҳанбалий), ж. 4, б. 64