Amr ibn Ubayd
Tobeʼin
al-Bidoya van-nihoya (Ibn Kasir)ал-Бидоя ван-ниҳоя (Ибн Касир)
Amr ibn Ubayd ibn Bob — «Ibn Kayson» ham deyiladi — Tamim mavlolaridan, Abu Usmon al-Basriy, fors avlodidan; qadariya va muʼtaziliyning shayxi edi. Hasan al-Basriy, Ubaydulloh ibn Anas va Abu Qilobadan hadis rivoyat qildi. Ahmad ibn Hanbal: «Undan hadis rivoyat qilinishga arzimaydi», dedi; Ali ibn al-Madiniy bilan Yahyo ibn Maʼin: «Hech narsa emas», deyishdi, Ibn Maʼin: «Yomon kishi edi, odamlarni ekindan boshqa narsa emas deydigan dahriylardan edi», deb qoʻshdi. Yunus ibn Ubayd undan: «Amr ibn Ubayd hadisda yolgʻon soʻzlardi», deb rivoyat qilgan; Hammod ibn Salama aytadi: Humayd menga «Undan olma, u Hasan al-Basriyga yolgʻon toʻqirdi», dedi. Ibn Muborak esa: «Uning hadisini tark etishlariga sabab — qadarga daʼvat qilgani», dedi; Nasoiy: «Ishonchli emas», Abu Hotim va Falos: «Matruk, bidʼat sohibi», deyishdi. Ibodati, zuhdi va qanoatini maqtaganlar ham boʻlgan: Hasan al-Basriy u haqda «Bu — qorilar yoshlarining sayyidi, toki bidʼat chiqarmasa», degan edi; «Vallohi, u eng ogʻir bidʼatni chiqardi», deyishdi. Ibn Hibbon ham: «Bidʼat chiqarmagunicha vara va ibodat ahlidan edi», deydi — soʻng Hasanning majlisidan chetlandi.Амр ибн Убайд ибн Боб — «Ибн Кайсон» ҳам дейилади — Тамим мавлоларидан, Абу Усмон ал-Басрий, форс авлодидан; қадария ва муътазилийнинг шайхи эди. Ҳасан ал-Басрий, Убайдуллоҳ ибн Анас ва Абу Қилобадан ҳадис ривоят қилди. Аҳмад ибн Ҳанбал: «Ундан ҳадис ривоят қилинишга арзимайди», деди; Али ибн ал-Мадиний билан Яҳё ибн Маъин: «Ҳеч нарса эмас», дейишди, Ибн Маъин: «Ёмон киши эди, одамларни экиндан бошқа нарса эмас дейдиган даҳрийлардан эди», деб қўшди. Юнус ибн Убайд ундан: «Амр ибн Убайд ҳадисда ёлғон сўзларди», деб ривоят қилган; Ҳаммод ибн Салама айтади: Ҳумайд менга «Ундан олма, у Ҳасан ал-Басрийга ёлғон тўқирди», деди. Ибн Муборак эса: «Унинг ҳадисини тарк этишларига сабаб — қадарга даъват қилгани», деди; Насоий: «Ишончли эмас», Абу Ҳотим ва Фалос: «Матрук, бидъат соҳиби», дейишди. Ибодати, зуҳди ва қаноатини мақтаганлар ҳам бўлган: Ҳасан ал-Басрий у ҳақда «Бу — қорилар ёшларининг саййиди, токи бидъат чиқармаса», деган эди; «Валлоҳи, у энг оғир бидъатни чиқарди», дейишди. Ибн Ҳиббон ҳам: «Бидъат чиқармагунича вара ва ибодат аҳлидан эди», дейди — сўнг Ҳасаннинг мажлисидан четланди.
Manba: al-Bidoya van-nihoya (Ibn Kasir), b. 4923Манба: ал-Бидоя ван-ниҳоя (Ибн Касир), б. 4923
at-Tarix al-kabir (al-Buxoriy)ат-Тарих ал-кабир (ал-Бухорий)
Fors farzandlaridan. Yahyo al-Qatton uni tark etgan. Muhammad ibn al-Musanno Qurash ibn Anasdan aytdi: bir yuz qirq uchinchi yoki qirq ikkinchi yili, Makka yoʻlida vafot etgan. Amr ibn Aliy aytdi: Abu Dovuddan eshitdim, u aytdi: bizga Hammom aytdi, u aytdi: al-Varroqning: «Amr ibn Ubayd meni uchratib, hadis ustida menga qasam ichardi, men esa uning yolgʻonchi ekanini bilardim», deganini eshitdim. Nasabini Ibn Humayd keltirgan. «Amr ibn Kayson ibn Bob» ham deyiladi.Форс фарзандларидан. Яҳё ал-Қаттон уни тарк этган. Муҳаммад ибн ал-Мусанно Қураш ибн Анасдан айтди: бир юз қирқ учинчи ёки қирқ иккинчи йили, Макка йўлида вафот этган. Амр ибн Алий айтди: Абу Довуддан эшитдим, у айтди: бизга Ҳаммом айтди, у айтди: ал-Варроқнинг: «Амр ибн Убайд мени учратиб, ҳадис устида менга қасам ичарди, мен эса унинг ёлғончи эканини билардим», деганини эшитдим. Насабини Ибн Ҳумайд келтирган. «Амр ибн Кайсон ибн Боб» ҳам дейилади.
Manba: at-Tarix al-kabir (al-Buxoriy), j. 7, b. 440Манба: ат-Тарих ал-кабир (ал-Бухорий), ж. 7, б. 440