as-Sayyid al-Mutahhar ibn al-Imom Sharafuddin ibn Shamsuddin ibn al-Imom al-Mahdiy Ahmad ibn Yahyo

Katta amir, Yaman podshohi va uning imomlarining oʻgʻli; shijoat, qatʼiyat, olgʻirlik, salobat, siyosat, ziyraklik va raislik bilan mashhur. Otasi Imom bilan birga eng ulugʻ amirlardan edi va salobati butun Yaman ahlining hamda u yerga keladigan turklar va jarosaning qalblariga oʻrnashgan edi. Imomning baʼzi dushmanlari u bilan shu botir oʻgʻli orasida chaqimchilik qilib, ikkalasining koʻngli bir-biriga gʻubor boʻldi va vahshat ortdi — nihoyat al-Mutahharga otasi Imom juma namozidan keyin al-Qobil qishlogʻida uni qoʻlga olmoqchi degan xabar yetkazildi; bu unga masjidda otasi bilan namoz kutib turganida yetdi va u ashobining aʼyonlaridan bir jamoaga odam yubordi — namoz tugamasidan ular hozir boʻlishdi va u namoz ortidan togʻga chiqdi. U bilan akasi Shamsuddin orasida uzun soʻz boʻlib, hech ish bitmadi; oxiri al-Mutahhar gʻazablanib Tullo qalʼasiga ketdi, Imom esa al-Jarofga qaytdi. Keyin ish tarjima sohibi bilan akasi Shamsuddin orasida jangga aylanib, ish ogʻirlashdi — hatto ashobidan bir toifa bilan otasini qoʻlga olish uchun al-Jarofga gʻazot qildi va Alloh otasini undan saqladi; oxiri Imom oʻgʻliga oʻzi shart qilgan hamma narsani berdi. U Yamanning koʻp qalʼalari va shaharlarini egalladi, ayniqsa otasi vafotidan keyin — deyarli butun Yamanni egallay yozdi; turklar bilan orasida uzun ishlar va urushlar boʻlib, u ulardan, ular undan zarba yedi va ulugʻ janglar, ayniqsa u bilan Posho Sinon orasida boʻldi — buni Qutbuddin al-Hanafiy «al-Barq al-yamoniy»da toʻliq bayon qilgan. Xullas, tarjima sohibi Yaman diyorlarining katta podshohlari va ulugʻ sultonlaridan; shijoat, siyosatning goʻzalligi, fikrning yaxshiligi va qon toʻkishda katta podshohlardan nodirlarigagina nasib boʻladigan voqealari bor. «Matlaʼ al-budur» sohibi uni zikr qilmay tashlab ketgan.Катта амир, Яман подшоҳи ва унинг имомларининг ўғли; шижоат, қатъият, олғирлик, салобат, сиёсат, зийраклик ва раислик билан машҳур. Отаси Имом билан бирга энг улуғ амирлардан эди ва салобати бутун Яман аҳлининг ҳамда у ерга келадиган турклар ва жаросанинг қалбларига ўрнашган эди. Имомнинг баъзи душманлари у билан шу ботир ўғли орасида чақимчилик қилиб, иккаласининг кўнгли бир-бирига ғубор бўлди ва ваҳшат ортди — ниҳоят ал-Мутаҳҳарга отаси Имом жума намозидан кейин ал-Қобил қишлоғида уни қўлга олмоқчи деган хабар етказилди; бу унга масжидда отаси билан намоз кутиб турганида етди ва у ашобининг аъёнларидан бир жамоага одам юборди — намоз тугамасидан улар ҳозир бўлишди ва у намоз ортидан тоғга чиқди. У билан акаси Шамсуддин орасида узун сўз бўлиб, ҳеч иш битмади; охири ал-Мутаҳҳар ғазабланиб Тулло қалъасига кетди, Имом эса ал-Жарофга қайтди. Кейин иш таржима соҳиби билан акаси Шамсуддин орасида жангга айланиб, иш оғирлашди — ҳатто ашобидан бир тоифа билан отасини қўлга олиш учун ал-Жарофга ғазот қилди ва Аллоҳ отасини ундан сақлади; охири Имом ўғлига ўзи шарт қилган ҳамма нарсани берди. У Яманнинг кўп қалъалари ва шаҳарларини эгаллади, айниқса отаси вафотидан кейин — деярли бутун Яманни эгаллай ёзди; турклар билан орасида узун ишлар ва урушлар бўлиб, у улардан, улар ундан зарба еди ва улуғ жанглар, айниқса у билан Пошо Синон орасида бўлди — буни Қутбуддин ал-Ҳанафий «ал-Барқ ал-ямоний»да тўлиқ баён қилган. Хуллас, таржима соҳиби Яман диёрларининг катта подшоҳлари ва улуғ султонларидан; шижоат, сиёсатнинг гўзаллиги, фикрнинг яхшилиги ва қон тўкишда катта подшоҳлардан нодирларигагина насиб бўладиган воқеалари бор. «Матлаъ ал-будур» соҳиби уни зикр қилмай ташлаб кетган.

Manba: al-Badr at-Toliʼ (ash-Shavkoniy), b. 309Манба: ал-Бадр ат-Толиъ (аш-Шавконий), б. 309