as-Sayyid Muhammad ibn Izzuddin ibn Muhammad ibn Izzuddin, al-Muftiy nomi bilan mashhur

Oldingi zikr qilinganning nabirasi; uni ham «Matlaʼ al-budur» sohibi tarjima qilgan va tugʻilgan hamda vafot yilini keltirmagan, ammo «mutlaq ilmlar imomi, muhaqqiqlarning nihoyasi, mudaqqiqlarning faqihi» degan. «al-Hojibiya»ni Ahmad az-Zamdiyga, «al-Mutavval»ni alloma Abdulloh al-Mahlloga oʻqigan va unga «Najmuddin»ning koʻpini oʻqib bergan; «Najmuddin»ning bir qismini as-Sayyid Ali ibn bint an-Nosirga, fiqh usulini as-Sayyid Saloh ibn Ahmad ibn al-Vazirga oʻqigan va undan hadis yoʻllarini olgan; fiqh usulini yana otasiga va faqih as-Saloh ash-Shatbiyga, «al-Kashshof»ni otasiga, furuʼni ogʻasi al-Mahdiyga va as-Sayyid Abdulloh ibn Ahmad ibn al-Husayn al-Muayyadiyga oʻqigan; hadisni Shayx al-Hanafiyga oʻqib, u undan va boshqasidan ijozat bergan; alloma as-Sobuniy va alloma Muhammad ibn Shalabiy ar-Rumiyga, «ash-Shamsiya»ni esa Shayx Ahmad ibn Allon al-Bakriy al-Misriyga oʻqigan. U furuʼ shayxlarining shayxi boʻlib, ularning sanadlari unga borib taqaladi; shogirdlari jumlasida qozi Ibrohim ibn Yahyo as-Sahuliy, as-Sayyid Ahmad ibn Ali ash-Shomiy va alloma al-Hasan ibn Ahmad al-Jalol kabi muhaqqiqlardan bir jamoa bor. Taʼliflaridan aqoidda «al-Badr as-soriy» va uning sharhi «Vositat ad-darroriy», shuningdek «Takmilat al-Bahr» sharhi — bu foydali sharh boʻlib, uning ilmlardagi darajasi yuqoriligiga dalolat qiladi; furuʼdagi nazarlari «Sharh al-Azhor», «al-Bayon» va «al-Bahr» kabi dars kitoblarida naql qilingan va gʻoyat puxta. U oʻn birinchi asr ahlidan; az-Zamdiy «al-Vofiy»da vafotini 1049-yil shaʼbonida deb tarixlagan, as-Sayyid Ibrohim ibn al-Qosim ibn al-Muayyad esa «at-Tabaqot»da 1050-yil shaʼbonining oʻn ikkinchi kunida vafot etgan va Sanʼo qabristoni Xuzaymada dafn qilingan degan.Олдинги зикр қилинганнинг набираси; уни ҳам «Матлаъ ал-будур» соҳиби таржима қилган ва туғилган ҳамда вафот йилини келтирмаган, аммо «мутлақ илмлар имоми, муҳаққиқларнинг ниҳояси, мудаққиқларнинг фақиҳи» деган. «ал-Ҳожибия»ни Аҳмад аз-Замдийга, «ал-Мутаввал»ни аллома Абдуллоҳ ал-Маҳллога ўқиган ва унга «Нажмуддин»нинг кўпини ўқиб берган; «Нажмуддин»нинг бир қисмини ас-Саййид Али ибн бинт ан-Носирга, фиқҳ усулини ас-Саййид Салоҳ ибн Аҳмад ибн ал-Вазирга ўқиган ва ундан ҳадис йўлларини олган; фиқҳ усулини яна отасига ва фақиҳ ас-Салоҳ аш-Шатбийга, «ал-Кашшоф»ни отасига, фуруъни оғаси ал-Маҳдийга ва ас-Саййид Абдуллоҳ ибн Аҳмад ибн ал-Ҳусайн ал-Муайядийга ўқиган; ҳадисни Шайх ал-Ҳанафийга ўқиб, у ундан ва бошқасидан ижозат берган; аллома ас-Собуний ва аллома Муҳаммад ибн Шалабий ар-Румийга, «аш-Шамсия»ни эса Шайх Аҳмад ибн Аллон ал-Бакрий ал-Мисрийга ўқиган. У фуруъ шайхларининг шайхи бўлиб, уларнинг санадлари унга бориб тақалади; шогирдлари жумласида қози Иброҳим ибн Яҳё ас-Саҳулий, ас-Саййид Аҳмад ибн Али аш-Шомий ва аллома ал-Ҳасан ибн Аҳмад ал-Жалол каби муҳаққиқлардан бир жамоа бор. Таълифларидан ақоидда «ал-Бадр ас-сорий» ва унинг шарҳи «Воситат ад-даррорий», шунингдек «Такмилат ал-Баҳр» шарҳи — бу фойдали шарҳ бўлиб, унинг илмлардаги даражаси юқорилигига далолат қилади; фуруъдаги назарлари «Шарҳ ал-Азҳор», «ал-Баён» ва «ал-Баҳр» каби дарс китобларида нақл қилинган ва ғоят пухта. У ўн биринчи аср аҳлидан; аз-Замдий «ал-Вофий»да вафотини 1049-йил шаъбонида деб тарихлаган, ас-Саййид Иброҳим ибн ал-Қосим ибн ал-Муайяд эса «ат-Табақот»да 1050-йил шаъбонининг ўн иккинчи кунида вафот этган ва Санъо қабристони Хузаймада дафн қилинган деган.

Manba: al-Badr at-Toliʼ (ash-Shavkoniy), b. 203Манба: ал-Бадр ат-Толиъ (аш-Шавконий), б. 203