Hakam ibn Amr al-Gʻiforiy
Sahobiy
al-Bidoya van-nihoya (Ibn Kasir)ал-Бидоя ван-ниҳоя (Ибн Касир)
Ziyod uni Xurosonga noib qilib tayinlagan edi. Shu yili Ziyodning buyrugʻi bilan Ashal togʻiga gʻazot qilib, ulardan koʻp kishini oʻldirdi va katta mol-gʻanimat oldi. Ziyod unga: «Amirul moʻʼmininning maktubi kelib, bu gʻanimatdagi har bir sariq va oq narsa — oltin va kumush baytulmol uchun unga ajratilsin, deyilgan», deb yozdi. Hakam ibn Amr al-Gʻiforiy javob yozdi: «Allohning Kitobi amirul moʻʼmininning maktubidan oldinroqdir; vallohi, osmonlar va yer bir bandaning ustiga tushsa-yu, u Allohdan qoʻrqsa, Alloh unga chiqish yoʻlini qilib beradi». Soʻng odamlar orasida: «Ertalab gʻanimatingizni boʻlishga kelinglar», deb jar soldi va uni ular orasida taqsimlab, Muoviyadan kelgan maktub xususida Ziyodga muxolif boʻldi hamda beshdan birni Alloh va Rasuli buyurganidek ajratdi. Soʻng: «Allohim, agar huzuringda men uchun yaxshilik boʻlsa, meni oʻzingga ol», dedi va Xurosonning Marv shahrida vafot etdi.Зиёд уни Хуросонга ноиб қилиб тайинлаган эди. Шу йили Зиёднинг буйруғи билан Ашал тоғига ғазот қилиб, улардан кўп кишини ўлдирди ва катта мол-ғанимат олди. Зиёд унга: «Амирул мўъмининнинг мактуби келиб, бу ғаниматдаги ҳар бир сариқ ва оқ нарса — олтин ва кумуш байтулмол учун унга ажратилсин, дейилган», деб ёзди. Ҳакам ибн Амр ал-Ғифорий жавоб ёзди: «Аллоҳнинг Китоби амирул мўъмининнинг мактубидан олдинроқдир; валлоҳи, осмонлар ва ер бир банданинг устига тушса-ю, у Аллоҳдан қўрқса, Аллоҳ унга чиқиш йўлини қилиб беради». Сўнг одамлар орасида: «Эрталаб ғаниматингизни бўлишга келинглар», деб жар солди ва уни улар орасида тақсимлаб, Муовиядан келган мактуб хусусида Зиёдга мухолиф бўлди ҳамда бешдан бирни Аллоҳ ва Расули буюрганидек ажратди. Сўнг: «Аллоҳим, агар ҳузурингда мен учун яхшилик бўлса, мени ўзингга ол», деди ва Хуросоннинг Марв шаҳрида вафот этди.
Manba: al-Bidoya van-nihoya (Ibn Kasir), b. 3857Манба: ал-Бидоя ван-ниҳоя (Ибн Касир), б. 3857
at-Tarix al-kabir (al-Buxoriy)ат-Тарих ал-кабир (ал-Бухорий)
Musaddad aytdi: Yahyo ibn Saʼid bizga aytdi, u at-Taymiydan, u Abu Tamima as-Sulamiydan — yoki u aytganidek —, u Dalja ibn Qaysdan: al-Hakam al-Gʻiforiy bir kishiga: «Paygʻambar ﷺ dubbo (qovoq idish)dan qaytarganlarini eslaysanmi?» dedi. U: «Ha», dedi. U: «Men ham guvohlik beraman», dedi.Мусаддад айтди: Яҳё ибн Саъид бизга айтди, у ат-Таймийдан, у Абу Тамима ас-Суламийдан — ёки у айтганидек —, у Далжа ибн Қайсдан: ал-Ҳакам ал-Ғифорий бир кишига: «Пайғамбар ﷺ дуббо (қовоқ идиш)дан қайтарганларини эслайсанми?» деди. У: «Ҳа», деди. У: «Мен ҳам гувоҳлик бераман», деди.
Manba: at-Tarix al-kabir (al-Buxoriy), j. 3, b. 232Манба: ат-Тарих ал-кабир (ал-Бухорий), ж. 3, б. 232