Jamil ibn Abdulloh ibn Maʼmar al-Uzriy
جميل بن عبد
Sahobiy
Shazarot az-zahab (Ibn al-Imod al-Hanbaliy)Шазарот аз-заҳаб (Ибн ал-Имод ал-Ҳанбалий)
Uzra qabilasidan boʻlgan oshiq shoir, Busaynaning sohibi. Uni yoshligida sevgan, ulgʻaygach sovchi qoʻygan, ammo undan qaytarilgach ishqida devona boʻlgan; Busaynaning manzili Vodiyul-Quro edi, u ham uzralik, kunyasi Umm Abdulmalik. Uning haqida koʻp sheʼr aytganida: «Qurʼon oʻqiganing sen uchun yaxshiroq edi», — deyishgan; u esa: «Menga Anas Rasululloh ﷺ dan: “Sheʼrning baʼzisi hikmatdir”, — deb hadis aytgan», — deb javob bergan. Umrining oxirida Misrga, Abdulaziz ibn Marvon huzuriga borgan; u yaxshi sovgʻa berib, Busayna haqida vaʼda qilgan va oʻzida qolishini soʻragan, u ozgina turib oʻsha yerda vafot etgan. Abbos ibn Sahl aytadi: jon berayotganida huzuriga kirdim, u: «Hech qachon may ichmagan, zino qilmagan, qon toʻkmagan, oʻgʻrilik qilmagan, “Allohdan oʻzga iloh yoʻq” deb guvohlik beradigan kishi haqida nima deysan?» — dedi; «U doʻzaxdan qutulgan deb oʻylayman», — dedim; «U menman», — dedi. «Yigirma yildan beri Busaynani kuylaysan-u, undan salomatmisan?» — deganimda: «Agar unga rayb bilan qoʻl tekkizgan boʻlsam, Muhammad ﷺ ning shafoati menga yetmasin», — dedi va jon berdi.Узра қабиласидан бўлган ошиқ шоир, Бусайнанинг соҳиби. Уни ёшлигида севган, улғайгач совчи қўйган, аммо ундан қайтарилгач ишқида девона бўлган; Бусайнанинг манзили Водиюл-Қуро эди, у ҳам узралик, куняси Умм Абдулмалик. Унинг ҳақида кўп шеър айтганида: «Қуръон ўқиганинг сен учун яхшироқ эди», — дейишган; у эса: «Менга Анас Расулуллоҳ ﷺ дан: “Шеърнинг баъзиси ҳикматдир”, — деб ҳадис айтган», — деб жавоб берган. Умрининг охирида Мисрга, Абдулазиз ибн Марвон ҳузурига борган; у яхши совға бериб, Бусайна ҳақида ваъда қилган ва ўзида қолишини сўраган, у озгина туриб ўша ерда вафот этган. Аббос ибн Саҳл айтади: жон бераётганида ҳузурига кирдим, у: «Ҳеч қачон май ичмаган, зино қилмаган, қон тўкмаган, ўғрилик қилмаган, “Аллоҳдан ўзга илоҳ йўқ” деб гувоҳлик берадиган киши ҳақида нима дейсан?» — деди; «У дўзахдан қутулган деб ўйлайман», — дедим; «У менман», — деди. «Йигирма йилдан бери Бусайнани куйлайсан-у, ундан саломатмисан?» — деганимда: «Агар унга райб билан қўл теккизган бўлсам, Муҳаммад ﷺ нинг шафоати менга етмасин», — деди ва жон берди.
Manba: Shazarot az-zahab (Ibn al-Imod al-Hanbaliy), j. 1, b. 334Манба: Шазарот аз-заҳаб (Ибн ал-Имод ал-Ҳанбалий), ж. 1, б. 334
Siyar aʼlam an-nubalo (az-Zahabiy)Сияр аълам ан-нубало (аз-Заҳабий)
Ibn Maʼmar, Abu Amr al-Uzriy — soʻzga usta shoir, Busaynaning sohibi. Uning boshlanmasi qanday shirin, u aytadi: «Ey uxlab yotganlar, holingizga voy, uygʻoninglar! Sizlardan soʻrayman: ishq kishini oʻldiradimi?» Undan pokdomonlik, dindorlik va iffat hikoya qilinadi. Aytiladiki, u sakson ikkinchi yili vafot etgan. Yana aytiladiki, aksincha, u Umar ibn Abdulaziz huzuriga vakil boʻlib borgunicha yashagan. Uning sheʼri eng yuksak choʻqqida. U Kusayyir Azza va al-Farazdaq bilan birga zikr qilinadi.Ибн Маъмар, Абу Амр ал-Узрий — сўзга уста шоир, Бусайнанинг соҳиби. Унинг бошланмаси қандай ширин, у айтади: «Эй ухлаб ётганлар, ҳолингизга вой, уйғонинглар! Сизлардан сўрайман: ишқ кишини ўлдирадими?» Ундан покдомонлик, диндорлик ва иффат ҳикоя қилинади. Айтиладики, у саксон иккинчи йили вафот этган. Яна айтиладики, аксинча, у Умар ибн Абдулазиз ҳузурига вакил бўлиб боргунича яшаган. Унинг шеъри энг юксак чўққида. У Кусаййир Азза ва ал-Фараздақ билан бирга зикр қилинади.
Manba: Siyar aʼlam an-nubalo (az-Zahabiy), j. 8, b. 181Манба: Сияр аълам ан-нубало (аз-Заҳабий), ж. 8, б. 181