Muhammad ibn Abu Bakr ibn al-Husayn ibn Umar ibn Muhammad ibn Yunus ibn Abi-l-Faxr Abdurrahmon al-Qurashiy al-Usmoniy al-Marogʻiy, asli qohiralik, al-Madaniy
Muhaddis
al-Badr at-Toliʼ (ash-Shavkoniy)ал-Бадр ат-Толиъ (аш-Шавконий)
775 yil oxirlarida Madinada tugʻilib oʻsha yerda oʻsdi; otasi bilan rihlatida Qohirada al-Bulqiniy va Ibn al-Mulaqqinga oʻqidi, Madina olimlaridan va u yerga kelganlardan eshitdi — shayxlaridan az-Zayn al-Iroqiy, al-Haytamiy va an-Nuvayriy. Qohiraga takror kirib u yerdagilardan eshitdi va Yamanga bir necha bor kirib aʼyonlaridan — Ahmad ibn Abu Bakr ar-Raddod, al-Majd ash-Sheroziy va an-Nafis al-Alaviy kabi — eshitdi; ad-Damiriy, al-Bulqiniy va boshqalarga fiqh oʻqidi, usulni al-Valiy al-Iroqiydan, nahvni otasidan va al-Muhibb ibn Hishomdan oldi. Xullas, turli tomonlarda olim aʼyonlaridan bir jamoadan eshitdi, qolgan ilmlarni boshqalardan oldi va turli joylardan kattalar unga ijozat berdi. Fiqh, uning usuli, nahv va tasavvufda yetuk boʻlib, hadis hamda rivoyat gʻaribidan bir toʻplamni puxta egalladi. Toʻrt jildlik «al-Mashraʼ ar-raviy fi sharh Minhoj an-Navaviy»ni yozdi va Ibn Hajarning «Fath al-Boriy»sini toʻrt jildcha muxtasar qilib «Talxis Abi-l-Fath li-maqosid al-Fath» deb atadi. Yamanda bir necha joyda, Madinai nabaviyada va Makkada dars berdi, ummahot va boshqalardan hadis aytdi; Makkada, yakshanba kechasi, muharramning oʻn oltisida 859 yili vafot etdi. Uning ismi oʻzinikidek Muhammad boʻlgan akasi bor edi — fanlarda yetuk boʻlib Madinai nabaviyaning shayxi boʻldi, 764 yili tugʻilib, 819 yili Shomga safar qilganda qaroqchilar uni va ikki oʻgʻli Muhammad hamda al-Husaynni oʻldirdi. Uchinchi akasining ismi ham Muhammad boʻlib, 806 yili tugʻilgan, barcha ilmlarda yetuk boʻlib Madinaning musnadi va mudarrisi boʻlgan va 880 yili vafot etgan.775 йил охирларида Мадинада туғилиб ўша ерда ўсди; отаси билан риҳлатида Қоҳирада ал-Булқиний ва Ибн ал-Мулаққинга ўқиди, Мадина олимларидан ва у ерга келганлардан эшитди — шайхларидан аз-Зайн ал-Ироқий, ал-Ҳайтамий ва ан-Нувайрий. Қоҳирага такрор кириб у ердагилардан эшитди ва Яманга бир неча бор кириб аъёнларидан — Аҳмад ибн Абу Бакр ар-Раддод, ал-Мажд аш-Шерозий ва ан-Нафис ал-Алавий каби — эшитди; ад-Дамирий, ал-Булқиний ва бошқаларга фиқҳ ўқиди, усулни ал-Валий ал-Ироқийдан, наҳвни отасидан ва ал-Муҳибб ибн Ҳишомдан олди. Хуллас, турли томонларда олим аъёнларидан бир жамоадан эшитди, қолган илмларни бошқалардан олди ва турли жойлардан катталар унга ижозат берди. Фиқҳ, унинг усули, наҳв ва тасаввуфда етук бўлиб, ҳадис ҳамда ривоят ғарибидан бир тўпламни пухта эгаллади. Тўрт жилдлик «ал-Машраъ ар-равий фи шарҳ Минҳож ан-Нававий»ни ёзди ва Ибн Ҳажарнинг «Фатҳ ал-Борий»сини тўрт жилдча мухтасар қилиб «Талхис Аби-л-Фатҳ ли-мақосид ал-Фатҳ» деб атади. Яманда бир неча жойда, Мадинаи набавияда ва Маккада дарс берди, уммаҳот ва бошқалардан ҳадис айтди; Маккада, якшанба кечаси, муҳаррамнинг ўн олтисида 859 йили вафот этди. Унинг исми ўзиникидек Муҳаммад бўлган акаси бор эди — фанларда етук бўлиб Мадинаи набавиянинг шайхи бўлди, 764 йили туғилиб, 819 йили Шомга сафар қилганда қароқчилар уни ва икки ўғли Муҳаммад ҳамда ал-Ҳусайнни ўлдирди. Учинчи акасининг исми ҳам Муҳаммад бўлиб, 806 йили туғилган, барча илмларда етук бўлиб Мадинанинг муснади ва мударриси бўлган ва 880 йили вафот этган.
Manba: al-Badr at-Toliʼ (ash-Shavkoniy), b. 146Манба: ал-Бадр ат-Толиъ (аш-Шавконий), б. 146
at-Tarix al-kabir (al-Buxoriy)ат-Тарих ал-кабир (ал-Бухорий)
Abu Salamadan (rivoyat qiladi). Undan at-Taymiy rivoyat qilgan. Munqatiʼ.Абу Саламадан (ривоят қилади). Ундан ат-Таймий ривоят қилган. Мунқатиъ.
Manba: at-Tarix al-kabir (al-Buxoriy), j. 1, b. 275Манба: ат-Тарих ал-кабир (ал-Бухорий), ж. 1, б. 275