Muhammad ibn Ahmad ibn Usmon ibn Nuaym ibn Muqaddam ibn Muhammad ibn Hasan ibn Gʻonim ibn Muhammad ibn Ulaym, Shamsuddin al-Bastiy, soʻng al-Qohiriy al-Molikiy

Ilm bilan mashgʻul boʻlib zamonasining shayxlaridan oldi va Qohiraga rihlat qildi; ilm olganlari orasida al-Magʻribiy al-Molikiy — unga oʻn yilcha mulozim boʻlgan, al-Izz ibn Jamoʼa, Ibn Xaldun va oʻsha asrdagi maʼqul hamda manqul olimlarining hammasi. Fiqh, ikki usul, arab tili, lugʻat, maoniy, bayon, mantiq, hikmat, jabr va muqobala, tibb, hayʼat, handasa va hisobda yetuk boʻlib, zamonasining yagonasi boʻldi; undan rivoyat qilinishicha: «Yigirmacha ilmni bilaman, ulardan biror masala haqida soʻralmadim», degan. Shunga qaramay qattiq muhtojlikda edi — baʼzan kunlar va kechalar oʻtar, bir dirham topmasdi va nafis kitoblarining baʼzisini sotishga majbur boʻlardi. Soʻng bahti kulib, birinchi olgan mansabi 805 yili Shayxuniyada dars berish boʻldi, keyin boshqa joylarda dars berdi, keyin 823 yili Misr diyorlarida molikiylarning qozisi boʻldi. Sulton bilan bir necha bor safarga chiqdi, haj qilib Makkada bir yil mujovir boʻldi va mujovirlikda ibodat, koʻp tilovat va ilm yoyishda ulkan qadamda edi. Asrida koʻp fanni jamlashda yakka qoldi va barcha toifalardan talabalar, hatto olimlar, hatto imomlar undan olish uchun tiqilishdi. Tasniflaridan: fiqhda «al-Mugʻniy» — tugallanmagan, «Shifo al-gʻalil alo Muxtasar ash-Shayx al-Jalil» — u ham tugallanmagan, at-Taftazoniyning «al-Mutavval»iga, al-Qutbning «Sharh at-Tavoliʼ»iga va al-Azudning «al-Mavoqif»iga hoshiyalar, al-Bayzoviyning «at-Tavoliʼ»iga nuktalar, kalomda «ash-Shomil» maqsadlarini oʻz ichiga olgan muqaddima va arab tilida boshqasi. Nazmi bor. Dunyo va din ishlarida martabasi baland holda davom etdi va juma kechasi, ramazonning oʻn uchida Qohirada vafot etdi.Илм билан машғул бўлиб замонасининг шайхларидан олди ва Қоҳирага риҳлат қилди; илм олганлари орасида ал-Мағрибий ал-Моликий — унга ўн йилча мулозим бўлган, ал-Изз ибн Жамўа, Ибн Халдун ва ўша асрдаги маъқул ҳамда манқул олимларининг ҳаммаси. Фиқҳ, икки усул, араб тили, луғат, маоний, баён, мантиқ, ҳикмат, жабр ва муқобала, тибб, ҳайъат, ҳандаса ва ҳисобда етук бўлиб, замонасининг ягонаси бўлди; ундан ривоят қилинишича: «Йигирмача илмни биламан, улардан бирор масала ҳақида сўралмадим», деган. Шунга қарамай қаттиқ муҳтожликда эди — баъзан кунлар ва кечалар ўтар, бир дирҳам топмасди ва нафис китобларининг баъзисини сотишга мажбур бўларди. Сўнг баҳти кулиб, биринчи олган мансаби 805 йили Шайхунияда дарс бериш бўлди, кейин бошқа жойларда дарс берди, кейин 823 йили Миср диёрларида моликийларнинг қозиси бўлди. Султон билан бир неча бор сафарга чиқди, ҳаж қилиб Маккада бир йил мужовир бўлди ва мужовирликда ибодат, кўп тиловат ва илм ёйишда улкан қадамда эди. Асрида кўп фанни жамлашда якка қолди ва барча тоифалардан талабалар, ҳатто олимлар, ҳатто имомлар ундан олиш учун тиқилишди. Таснифларидан: фиқҳда «ал-Муғний» — тугалланмаган, «Шифо ал-ғалил ало Мухтасар аш-Шайх ал-Жалил» — у ҳам тугалланмаган, ат-Тафтазонийнинг «ал-Мутаввал»ига, ал-Қутбнинг «Шарҳ ат-Таволиъ»ига ва ал-Азуднинг «ал-Мавоқиф»ига ҳошиялар, ал-Байзовийнинг «ат-Таволиъ»ига нукталар, каломда «аш-Шомил» мақсадларини ўз ичига олган муқаддима ва араб тилида бошқаси. Назми бор. Дунё ва дин ишларида мартабаси баланд ҳолда давом этди ва жума кечаси, рамазоннинг ўн учида Қоҳирада вафот этди.

Manba: al-Badr at-Toliʼ (ash-Shavkoniy), b. 112Манба: ал-Бадр ат-Толиъ (аш-Шавконий), б. 112