Muhammad ibn al-Hasan ibn Farqad

Abu Yusufdan ham (ilm) oldi. Bagʻdodda yashab, oʻsha yerda hadis soʻzladi; Shofiʼiy bir yuz sakson toʻrtinchi yilda kelganida undan yozib oldi. Rashid uni Raqqa qozisi qildi, keyin ishdan boʻshatdi; Rashid bilan Rayga chiqib, oʻsha yerda vafot etdi. Ahliga: «Mendan dunyo hojatlaridan hech narsa soʻramanglar, qalbimni band qilasizlar; yukimdan istaganingizni olinglar — bu menga gʻamni ozaytiradi, qalbimni boʻshatadi», derdi. Shofiʼiy: «Unga oʻxshagan semiz olimni koʻrmadim! Undan koʻra ruhi yengilini ham, fasihini ham koʻrmadim; Qurʼon oʻqiganini eshitsam, goʻyo Qurʼon uning tilida nozil boʻlayotgandek edi», dedi; yana: «Undan aqlliroq odamni koʻrmadim, u koʻzni ham, qalbni ham toʻldirardi», dedi. Tahoviy aytadi: Shofiʼiy undan «Kitobus-siyar»ni soʻragan, u ariyat berishga koʻnmagan — shunda unga sheʼr yozib yuborgan.Абу Юсуфдан ҳам (илм) олди. Бағдодда яшаб, ўша ерда ҳадис сўзлади; Шофиъий бир юз саксон тўртинчи йилда келганида ундан ёзиб олди. Рашид уни Раққа қозиси қилди, кейин ишдан бўшатди; Рашид билан Райга чиқиб, ўша ерда вафот этди. Аҳлига: «Мендан дунё ҳожатларидан ҳеч нарса сўраманглар, қалбимни банд қиласизлар; юкимдан истаганингизни олинглар — бу менга ғамни озайтиради, қалбимни бўшатади», дерди. Шофиъий: «Унга ўхшаган семиз олимни кўрмадим! Ундан кўра руҳи енгилини ҳам, фасиҳини ҳам кўрмадим; Қуръон ўқиганини эшицам, гўё Қуръон унинг тилида нозил бўлаётгандек эди», деди; яна: «Ундан ақллироқ одамни кўрмадим, у кўзни ҳам, қалбни ҳам тўлдирарди», деди. Таҳовий айтади: Шофиъий ундан «Китобус-сияр»ни сўраган, у арият беришга кўнмаган — шунда унга шеър ёзиб юборган.

Manba: al-Bidoya van-nihoya (Ibn Kasir), b. 5093Манба: ал-Бидоя ван-ниҳоя (Ибн Касир), б. 5093