Muhammad Izzuddin ibn Abdulqodir al-Qassom
Muhaddis
Mujohid; Lozikiya tumanlaridan Jablada yashagan karam ahli oiladan. Misrdagi Azharda oʻqigan. Oʻz yurtida taʼlim va vaʼz bilan shugʻullangan; Birinchi jahon urushi oxirida, 1918-yilda fransuzlar Suriya sohilini ishgʻol qilgach, shogirdlari va muridlaridan bir jamoa bilan qoʻzgʻalgan. Fransuzlar uni taʼqib qilgani uchun Faysal hukmronligi davrida Damashqqa bordi, 1920-yilda fransuzlar u yerni ham egallagach shahardan chiqib, Falastindagi Hayfoda joylashdi va u yerda Istiqlol jomeʼsining imomi va xatibi hamda Musulmon yoshlar jamiyatining raisi boʻldi. Shayx Muhammad Komil al-Qassob bilan hamkorlikda «an-Naqd val-bayon» kitobini yozdi. Sionizm xavfi kuchayib, 1934-yilda Falastin oʻsha paytdagi hokimlari — inglizlarga qarshi qoʻzgʻalganda al-Qassomning bu inqilobdagi jangovarligi koʻrindi: u oʻz odamlaridan iborat kichik guruh bilan yolgʻiz jang qilar, imkon topilgan har payt urushar, gʻor va kamarlarga panoh tortardi. Inqilob davrining oxirlarida shahid boʻlgan va Hayfo yonidagi «Shayx» qishlogʻida dafn etilgan.Мужоҳид; Лозикия туманларидан Жаблада яшаган карам аҳли оиладан. Мисрдаги Азҳарда ўқиган. Ўз юртида таълим ва ваъз билан шуғулланган; Биринчи жаҳон уруши охирида, 1918-йилда франсузлар Сурия соҳилини ишғол қилгач, шогирдлари ва муридларидан бир жамоа билан қўзғалган. Франсузлар уни таъқиб қилгани учун Файсал ҳукмронлиги даврида Дамашққа борди, 1920-йилда франсузлар у ерни ҳам эгаллагач шаҳардан чиқиб, Фаластиндаги Ҳайфода жойлашди ва у ерда Истиқлол жомеъсининг имоми ва хатиби ҳамда Мусулмон ёшлар жамиятининг раиси бўлди. Шайх Муҳаммад Комил ал-Қассоб билан ҳамкорликда «ан-Нақд вал-баён» китобини ёзди. Сионизм хавфи кучайиб, 1934-йилда Фаластин ўша пайтдаги ҳокимлари — инглизларга қарши қўзғалганда ал-Қассомнинг бу инқилобдаги жанговарлиги кўринди: у ўз одамларидан иборат кичик гуруҳ билан ёлғиз жанг қилар, имкон топилган ҳар пайт урушар, ғор ва камарларга паноҳ тортарди. Инқилоб даврининг охирларида шаҳид бўлган ва Ҳайфо ёнидаги «Шайх» қишлоғида дафн этилган.
Manba: al-Aʼlom (Xayruddin az-Zirikliy), j. 6, b. 267Манба: ал-Аълом (Хайруддин аз-Зириклий), ж. 6, б. 267