Sayyid Aliy ibn Ahmad ibn Muhammad ibn Ishoq ibn al-Mahdiy Ahmad ibn al-Hasan ibn al-Imom al-Qosim ibn Muhammad

Taxminan 1150 yili yoki bir oz oldin tugʻilib, Sanʼoda oʻsdi va otasi hamda boshqa aʼyonlarga oʻqidi. Bir necha ilmda, ayniqsa adab ilmida yetuk boʻldi — unda qoʻli baland, nazmi juda koʻp va odamlar qoʻlida yuradi, koʻpi amirulmuʼminin Aliy ibn Abu Tolib madhida. Otasi vafot etgach — u Ol Ishoq ishlarining boshligʻi edi — oʻgʻli uning oʻrnini egalladi va unga ulugʻ jalol va katta siyosat nasib boʻldi, karami esa oshkora mashhur edi; majlisi olimlar va adiblar bilan oʻralib, ilmiy masalalar va adabiy latifalarga toʻla boʻlardi. Soʻng asr xalifasi mavlono al-Mansur billoh Aliy ibn al-Abbosdan gʻazablanib kechasi Sanʼodan qochdi va Arhab yurtida qaror topdi, u tomon ahli uni qoʻlladi va Yaman oʻlkalari larzaga keldi. Xalifa amirlaridan amir Surur al-Mansurni unga qarshi yubordi, ular orasida urushlar boʻlib, oxiri sulh tuzildi; soʻng bu buzildi va Barttan chiqqan baʼzi bagʻiylar bilan birga chiqdi — ularning qon toʻkishi va hurmatni buzishidan oʻzi ozor chekardi. Sanʼo yaqinidagi Haddat an-Nuzhaga yetganda xalifa qoʻshin bilan chiqdi, unda oʻgʻli mavlono Safiy al-Islom Ahmad ham bor edi; qattiq urushlar boʻlib, vazirlardan faqih Abdulloh ibn Ahmad an-Nahmiy va amir Nojiy hamda bir guruh askar oʻldirildi, Safiy al-Islom shijoat koʻrsatib koʻp maqtaldi. Soʻng vazir al-Hasan ibn Aliy Hanash vositasida xalifa bilan sulh boʻlib, u Sanʼoga qaytdi va uyida hamma ehtiyoji keng qilib joylashtirildi, Ol Ishoq ishlari esa amakisi al-Abbos Muhammad ibn Ishoqqa oʻtdi. Ravzada yashashga izn soʻrab olgach, sihhatini Alloh biladigan ishlar yuz berdi va xalifa uni qamoqqa soldi — ash-Shavkoniy bu satrlarni yozayotgan 1213 yil shavvolida u hamon shundoq edi; soʻng ozod qilindi va vafot etdi. Xushxulqligi, tabiatining latifligi, karami, ilm va fazl ahlini sevishi, tili fasihligi, hifzi kuchliligi va idroki tezligi vasfga sigʻmasdi.Тахминан 1150 йили ёки бир оз олдин туғилиб, Санъода ўсди ва отаси ҳамда бошқа аъёнларга ўқиди. Бир неча илмда, айниқса адаб илмида етук бўлди — унда қўли баланд, назми жуда кўп ва одамлар қўлида юради, кўпи амирулмуъминин Алий ибн Абу Толиб мадҳида. Отаси вафот этгач — у Ол Исҳоқ ишларининг бошлиғи эди — ўғли унинг ўрнини эгаллади ва унга улуғ жалол ва катта сиёсат насиб бўлди, карами эса ошкора машҳур эди; мажлиси олимлар ва адиблар билан ўралиб, илмий масалалар ва адабий латифаларга тўла бўларди. Сўнг аср халифаси мавлоно ал-Мансур биллоҳ Алий ибн ал-Аббосдан ғазабланиб кечаси Санъодан қочди ва Арҳаб юртида қарор топди, у томон аҳли уни қўллади ва Яман ўлкалари ларзага келди. Халифа амирларидан амир Сурур ал-Мансурни унга қарши юборди, улар орасида урушлар бўлиб, охири сулҳ тузилди; сўнг бу бузилди ва Барттан чиққан баъзи бағийлар билан бирга чиқди — уларнинг қон тўкиши ва ҳурматни бузишидан ўзи озор чекарди. Санъо яқинидаги Ҳаддат ан-Нузҳага етганда халифа қўшин билан чиқди, унда ўғли мавлоно Сафий ал-Ислом Аҳмад ҳам бор эди; қаттиқ урушлар бўлиб, вазирлардан фақиҳ Абдуллоҳ ибн Аҳмад ан-Наҳмий ва амир Ножий ҳамда бир гуруҳ аскар ўлдирилди, Сафий ал-Ислом шижоат кўрсатиб кўп мақталди. Сўнг вазир ал-Ҳасан ибн Алий Ҳанаш воситасида халифа билан сулҳ бўлиб, у Санъога қайтди ва уйида ҳамма эҳтиёжи кенг қилиб жойлаштирилди, Ол Исҳоқ ишлари эса амакиси ал-Аббос Муҳаммад ибн Ишоққа ўтди. Равзада яшашга изн сўраб олгач, сиҳҳатини Аллоҳ биладиган ишлар юз берди ва халифа уни қамоққа солди — аш-Шавконий бу сатрларни ёзаётган 1213 йил шавволида у ҳамон шундоқ эди; сўнг озод қилинди ва вафот этди. Хушхулқлиги, табиатининг латифлиги, карами, илм ва фазл аҳлини севиши, тили фасиҳлиги, ҳифзи кучлилиги ва идроки тезлиги васфга сиғмасди.

Manba: al-Badr at-Toliʼ (ash-Shavkoniy), b. 427Манба: ал-Бадр ат-Толиъ (аш-Шавконий), б. 427