Sayyid Muhammad ibn Ibrohim ibn Aliy ibn al-Murtazo ibn al-Mufazzal ibn al-Mansur ibn Muhammad ibn al-Afif, Ibn al-Vazir nomi bilan mashhur

Katta imom, mutlaq mujtahid. Rajab oyida Shatabdagi Hajar az-Zahrovayn degan joyda tugʻilgan; as-Saxoviy taxminan 765 yili degan, ash-Shavkoniy bu taxminni uzoq deb, birinchisini toʻgʻri sanaydi va as-Saxoviy uning nasabida ham «al-Murtazo ibn al-Hodiy» deb ochiq xato qilganini koʻrsatadi. Arab tilini akasi alloma al-Hodiy ibn Ibrohimga va alloma qozi Muhammad ibn Hamza ibn Muzaffarga oʻqidi; kalom ilmini alloma qozi Aliy ibn Abdulloh ibn Abi-l-Xayrga — «Sharh al-usul», «al-Xulosa», «al-Gʻiyosa» va Ibn Mattavayhning «Tazkira»si kabi kitoblarni — oʻqidi; usuli fiqhni va tafsirni alloma sayyid Aliy ibn Muhammad ibn Abi-l-Qosimga oʻqidi; furuʼni alloma qozi Abdulloh ibn al-Hasan ad-Davvoriyga va Saʼdaning boshqa shayxlariga oʻqidi; shayxlaridan yana alloma sayyid an-Nosir ibn Ahmad ibn amirulmuʼminin al-Mutahhar. Hadisni Makkada Muhammad ibn Abdulloh ibn Zahiraga, boshqa joyda Nafisuddin al-Alaviyga va bir necha jamoaga oʻqidi. Xullas, Sanʼo, Saʼda, boshqa yaman shaharlari va Makkaning katta shayxlariga oʻqib, barcha ilmlarga chuqur kirdi, tengdoshlaridan oʻzib ketdi, ovozasi mashhur boʻlib ilmi oʻlkalarga uchdi. «Matlaʼ al-budur» sohibi: «Unga toifalar tarjima yozgan, tarafdor ham, muxolif ham fazlini tan olgan». Ash-Shavkoniy Ibn Hajar unga «ad-Durar al-komina»da tarjima yozgan degan gapni rad qiladi — «ad-Durar» sakkizinchi asrda vafot etganlarga xos boʻlib, unda toʻqqizinchi asrda vafot etgan hech kim, hatto uning al-Iroqiy, al-Bulqiniy va Ibn al-Mulaqqin kabi katta shayxlari ham yoʻq; aksincha Ibn Hajar unga «al-Anboʼ»da tarjima yozgan, as-Saxoviy va at-Taqiy ibn Fahd oʻz maʼjamida ham yozgan. As-Saxoviy: «Nazm bilan shugʻullanib unda yetuk boʻldi va zaydiyaga rad qilib «al-Avosim va-l-qavosim fi-z-zabb an sunnat Abi-l-Qosim»ni tasnif etdi, uni «ar-Ravz al-bosim»da muxtasar qildi». At-Taqiy ibn Fahd maʼjamida uning ilm nabiyning merosi, meros esa faqat uning hadisi ekani haqidagi baytlarini keltirgan; ash-Shavkoniy buni Ibn Fahdning u bilan uchrashuvi 816 yili boʻlgani bilan izohlaydi, chunki uning sheʼrida bundan ancha yuqorisi bor.Катта имом, мутлақ мужтаҳид. Ражаб ойида Шатабдаги Ҳажар аз-Заҳровайн деган жойда туғилган; ас-Саховий тахминан 765 йили деган, аш-Шавконий бу тахминни узоқ деб, биринчисини тўғри санайди ва ас-Саховий унинг насабида ҳам «ал-Муртазо ибн ал-Ҳодий» деб очиқ хато қилганини кўрсатади. Араб тилини акаси аллома ал-Ҳодий ибн Иброҳимга ва аллома қози Муҳаммад ибн Ҳамза ибн Музаффарга ўқиди; калом илмини аллома қози Алий ибн Абдуллоҳ ибн Аби-л-Хайрга — «Шарҳ ал-усул», «ал-Хулоса», «ал-Ғиёса» ва Ибн Маттавайҳнинг «Тазкира»си каби китобларни — ўқиди; усули фиқҳни ва тафсирни аллома саййид Алий ибн Муҳаммад ибн Аби-л-Қосимга ўқиди; фуруъни аллома қози Абдуллоҳ ибн ал-Ҳасан ад-Давворийга ва Саъданинг бошқа шайхларига ўқиди; шайхларидан яна аллома саййид ан-Носир ибн Аҳмад ибн амирулмуъминин ал-Мутаҳҳар. Ҳадисни Маккада Муҳаммад ибн Абдуллоҳ ибн Заҳирага, бошқа жойда Нафисуддин ал-Алавийга ва бир неча жамоага ўқиди. Хуллас, Санъо, Саъда, бошқа яман шаҳарлари ва Макканинг катта шайхларига ўқиб, барча илмларга чуқур кирди, тенгдошларидан ўзиб кетди, овозаси машҳур бўлиб илми ўлкаларга учди. «Матлаъ ал-будур» соҳиби: «Унга тоифалар таржима ёзган, тарафдор ҳам, мухолиф ҳам фазлини тан олган». Аш-Шавконий Ибн Ҳажар унга «ад-Дурар ал-комина»да таржима ёзган деган гапни рад қилади — «ад-Дурар» саккизинчи асрда вафот этганларга хос бўлиб, унда тўққизинчи асрда вафот этган ҳеч ким, ҳатто унинг ал-Ироқий, ал-Булқиний ва Ибн ал-Мулаққин каби катта шайхлари ҳам йўқ; аксинча Ибн Ҳажар унга «ал-Анбў»да таржима ёзган, ас-Саховий ва ат-Тақий ибн Фаҳд ўз маъжамида ҳам ёзган. Ас-Саховий: «Назм билан шуғулланиб унда етук бўлди ва зайдияга рад қилиб «ал-Авосим ва-л-қавосим фи-з-забб ан суннат Аби-л-Қосим»ни тасниф этди, уни «ар-Равз ал-босим»да мухтасар қилди». Ат-Тақий ибн Фаҳд маъжамида унинг илм набийнинг мероси, мерос эса фақат унинг ҳадиси экани ҳақидаги байтларини келтирган; аш-Шавконий буни Ибн Фаҳднинг у билан учрашуви 816 йили бўлгани билан изоҳлайди, чунки унинг шеърида бундан анча юқориси бор.

Manba: al-Badr at-Toliʼ (ash-Shavkoniy), b. 81Манба: ал-Бадр ат-Толиъ (аш-Шавконий), б. 81