Sharafuddin ibn Ahmad ibn Muhammad ibn al-Husayn ibn Abdulqodir ibn an-Nosir ibn Abdurrabb ibn Aliy ibn Shamsuddin ibn al-Imom Sharafuddin

Kavkabon va uning yurtlarining amiri; bir ming bir yuz ellik toʻqqizinchi yil rabiul-oxir oyida tugʻilgan va amakisi Iso ibn Muhammad ibn al-Husayndan keyin amirlikka oʻtirgan, hozir ham shu vazifada. Unda adolat va raiyatiga muloyimlik bor, biroq ilmiy masalalarda soʻz aytishga urinib, ulugʻ qadriga yarashmaydigan narsalarni keltiradi; ash-Shavkoniyga bir necha bor xat yozib, masalalar muzokara qilgan, nasihat qilinganda qabul koʻrsatgan-u, amal qilmagan. Bu tarjimalar yozilgan bir ming ikki yuz oʻn uchinchi yilda undan shaʼbonning boshi dushanba, ramazonning boshi esa chorshanba ekani «oʻzi uchun sobit boʻlgani» haqida xat kelib, zamon xalifasiga yuborilgan, xalifa esa uni ash-Shavkoniyga oshirgan; u bu roʻza vojib boʻladigan shariy sabab emasligini — chunki u mufti emas, guvohlarni ham zikr qilmagan va yonidagi ulamolar xat yozmagan — deb javob bergan va imom shunga koʻra ramazon kirganini eʼlon qilmay, roʻzani faqat payshanba kechasi bildirgan. Bu unga ogʻir tegib, imomga taʼna qilib yozgan, ammo imom eʼtibor bermagan; gʻaroyibi shuki, keyin u tayangan guvohlarning baʼzisi soʻzidan qaytgani maʼlum boʻlgan. Yana ash-Shavkoniy bilan orasida uning raiyatidan boʻlgan bir kishi haqida nizo chiqqan: sanʼolik bir kishi uni shariat huzuriga chaqirganda kelmagan, yuborilgan elchidan qochib Kavkabonga ketgan va u «raiyatiga odam yuborish odat emas» deb xat yozgan; shundan keyin ikki elchi yuborilib, ular uning uyida qolgan va ish katta boʻlgan, oxiri vositachilar bilan u kishi hozir boʻlib, ikki elchining haqqini toʻlagan. Ash-Shavkoniy uni «yaxshiliklari koʻp, biroq shu bir xislati ularni deyarli qoplab yuborgan; baʼzi maʼrifat va odob saqlashdan xoli emas, lekin masalalarda munozara qiladigan kishilardan emas; raiyati orasida suyukli — bu esa ular orasidagi adolatiga dalil», deb baholaydi va uni koʻrmaganini aytadi. Bir ming ikki yuz yigirma sakkizinchi yil safar oyida Imom al-Mutavakkil bir sabab tufayli oʻz qoʻshini bilan Kavkabon yurtiga yurish qilgan — ash-Shavkoniy imomni bu yurishdan qaytargan, ammo u qabul qilmagan — va Kavkabon hamda uning yurtlarini egallab, uch oycha qalʼada turgan. Soʻng Sanʼoga qaytib, uni va Imom Sharafuddin xonadonining barcha aʼyonlarini oʻzi bilan olib kelgan, Kavkabon yurtlariga esa faqat suvratan voliy — kavkabonlik Sayyid Husayn ibn Aliy ibn Muhammad ibn Aliyni tayinlagan. Bir yildan sal koʻproq oʻtgach, imom ularga yurtlariga qaytishga izn berib, Kavkabon ishini avvalgidek unga topshirgan.Кавкабон ва унинг юртларининг амири; бир минг бир юз эллик тўққизинчи йил рабиул-охир ойида туғилган ва амакиси Исо ибн Муҳаммад ибн ал-Ҳусайндан кейин амирликка ўтирган, ҳозир ҳам шу вазифада. Унда адолат ва раиятига мулойимлик бор, бироқ илмий масалаларда сўз айтишга уриниб, улуғ қадрига ярашмайдиган нарсаларни келтиради; аш-Шавконийга бир неча бор хат ёзиб, масалалар музокара қилган, насиҳат қилинганда қабул кўрсатган-у, амал қилмаган. Бу таржималар ёзилган бир минг икки юз ўн учинчи йилда ундан шаъбоннинг боши душанба, рамазоннинг боши эса чоршанба экани «ўзи учун собит бўлгани» ҳақида хат келиб, замон халифасига юборилган, халифа эса уни аш-Шавконийга оширган; у бу рўза вожиб бўладиган шарий сабаб эмаслигини — чунки у муфти эмас, гувоҳларни ҳам зикр қилмаган ва ёнидаги уламолар хат ёзмаган — деб жавоб берган ва имом шунга кўра рамазон кирганини эълон қилмай, рўзани фақат пайшанба кечаси билдирган. Бу унга оғир тегиб, имомга таъна қилиб ёзган, аммо имом эътибор бермаган; ғаройиби шуки, кейин у таянган гувоҳларнинг баъзиси сўзидан қайтгани маълум бўлган. Яна аш-Шавконий билан орасида унинг раиятидан бўлган бир киши ҳақида низо чиққан: санъолик бир киши уни шариат ҳузурига чақирганда келмаган, юборилган элчидан қочиб Кавкабонга кетган ва у «раиятига одам юбориш одат эмас» деб хат ёзган; шундан кейин икки элчи юборилиб, улар унинг уйида қолган ва иш катта бўлган, охири воситачилар билан у киши ҳозир бўлиб, икки элчининг ҳаққини тўлаган. Аш-Шавконий уни «яхшиликлари кўп, бироқ шу бир хислати уларни деярли қоплаб юборган; баъзи маърифат ва одоб сақлашдан холи эмас, лекин масалаларда мунозара қиладиган кишилардан эмас; раияти орасида суюкли — бу эса улар орасидаги адолатига далил», деб баҳолайди ва уни кўрмаганини айтади. Бир минг икки юз йигирма саккизинчи йил сафар ойида Имом ал-Мутаваккил бир сабаб туфайли ўз қўшини билан Кавкабон юртига юриш қилган — аш-Шавконий имомни бу юришдан қайтарган, аммо у қабул қилмаган — ва Кавкабон ҳамда унинг юртларини эгаллаб, уч ойча қалъада турган. Сўнг Санъога қайтиб, уни ва Имом Шарафуддин хонадонининг барча аъёнларини ўзи билан олиб келган, Кавкабон юртларига эса фақат сувратан волий — кавкабонлик Саййид Ҳусайн ибн Алий ибн Муҳаммад ибн Алийни тайинлаган. Бир йилдан сал кўпроқ ўтгач, имом уларга юртларига қайтишга изн бериб, Кавкабон ишини аввалгидек унга топширган.

Manba: al-Badr at-Toliʼ (ash-Shavkoniy), b. 274Манба: ал-Бадр ат-Толиъ (аш-Шавконий), б. 274