Sobit ibn Vadiʼa al-Ansoriy — Sobit ibn Yazid ham deyiladi
Sahobiy
Sahobiy. Abul-Valid bizga aytdi: Abu Avona bizga aytdi, u Husayndan, u Zayd ibn Vahbdan, u Sobit ibn Vadiʼa al-Ansoriydan: «Xaybar kuni xonaki eshaklarni (oʻljaga) oldik, odamlar pishira boshlashdi. Paygʻambar ﷺ qozonlar qaynab turganda oʻtdilar va: “Ularni toʻkib tashlanglar”, dedilar; biz toʻkib tashladik». Abul-Valid aytdi: Abu Avona bizga aytdi, u Husayndan, u Zayd ibn Vahb Abu Sulaymondan: menga Sobit ibn Vadiʼa al-Ansoriy aytdi: «Paygʻambar ﷺ bilan bir qoʻshinda edik — Xaybarmi yo boshqasimi; odamlar kaltakesaklarni qovurishdi, men ham bittasini qovurib, oldilariga qoʻydim. Paygʻambar ﷺ: “Bani Isroildan bir ummat hayvon (suratiga) aylantirilgan; qaysi hayvon ekanini bilmayman”, dedilar; uni yemadilar, qaytarmadilar ham». Sadaqa menga aytdi: Muhammad ibn Jaʼfar xabar berdi, u Shuʼbadan, u Adiy ibn Sobitdan, u Zayd ibn Vahbdan, u Sobit ibn Vadiʼadan, u Paygʻambar ﷺ dan: bir kishi ovlab olgan kaltakesaklarni keltirdi; ular ulardan biriga qarab: «(Bu) aylantirilgan ummat», dedilar. Shuʼbadan, u al-Hakamdan, u Zayd ibn Vahbdan, u al-Baroʼ ibn Ozibdan, u Sobit ibn Vadiʼadan, u Paygʻambar ﷺ dan: «Aylantirilgan ummat; Alloh bilguvchiroqdir». al-Aʼmash esa: Zayd ibn Vahbdan, u Abdurahmon ibn Hasanadan, u Paygʻambar ﷺ dan, dedi. Sobitning hadisi sahihroq. Hadisning oʻzida esa eʼtiroz bor. Ibn Umar Paygʻambar ﷺ dan: «Uni yemayman, harom ham qilmayman», deb aytdi. Ibn Abbos: «Agar harom boʻlganida Paygʻambar ﷺ ning dasturxonlarida yeyilmasdi», dedi. Al-Buxoriy: al-Buxoriy: Sobitning hadisi sahihroq; hadisning oʻzida esa eʼtiroz borСаҳобий. Абул-Валид бизга айтди: Абу Авона бизга айтди, у Ҳусайндан, у Зайд ибн Ваҳбдан, у Собит ибн Вадиъа ал-Ансорийдан: «Хайбар куни хонаки эшакларни (ўлжага) олдик, одамлар пишира бошлашди. Пайғамбар ﷺ қозонлар қайнаб турганда ўтдилар ва: “Уларни тўкиб ташланглар”, дедилар; биз тўкиб ташладик». Абул-Валид айтди: Абу Авона бизга айтди, у Ҳусайндан, у Зайд ибн Ваҳб Абу Сулаймондан: менга Собит ибн Вадиъа ал-Ансорий айтди: «Пайғамбар ﷺ билан бир қўшинда эдик — Хайбарми ё бошқасими; одамлар калтакесакларни қовуришди, мен ҳам биттасини қовуриб, олдиларига қўйдим. Пайғамбар ﷺ: “Бани Исроилдан бир уммат ҳайвон (суратига) айлантирилган; қайси ҳайвон эканини билмайман”, дедилар; уни емадилар, қайтармадилар ҳам». Садақа менга айтди: Муҳаммад ибн Жаъфар хабар берди, у Шуъбадан, у Адий ибн Собитдан, у Зайд ибн Ваҳбдан, у Собит ибн Вадиъадан, у Пайғамбар ﷺ дан: бир киши овлаб олган калтакесакларни келтирди; улар улардан бирига қараб: «(Бу) айлантирилган уммат», дедилар. Шуъбадан, у ал-Ҳакамдан, у Зайд ибн Ваҳбдан, у ал-Барў ибн Озибдан, у Собит ибн Вадиъадан, у Пайғамбар ﷺ дан: «Айлантирилган уммат; Аллоҳ билгувчироқдир». ал-Аъмаш эса: Зайд ибн Ваҳбдан, у Абдураҳмон ибн Ҳасанадан, у Пайғамбар ﷺ дан, деди. Собитнинг ҳадиси саҳиҳроқ. Ҳадиснинг ўзида эса эътироз бор. Ибн Умар Пайғамбар ﷺ дан: «Уни емайман, ҳаром ҳам қилмайман», деб айтди. Ибн Аббос: «Агар ҳаром бўлганида Пайғамбар ﷺ нинг дастурхонларида ейилмасди», деди. Ал-Бухорий: ал-Бухорий: Собитнинг ҳадиси саҳиҳроқ; ҳадиснинг ўзида эса эътироз бор
Manba: at-Tarix al-kabir (al-Buxoriy), j. 2, b. 634Манба: ат-Тарих ал-кабир (ал-Бухорий), ж. 2, б. 634