← Xaritaga qaytish← Харитага қайтиш
MuhaddislarМуҳаддислар

Toʻqtoy ibn Mangu Temur ibn Sobirxon ibn Chingizxon al-Mugʻliy

Muhaddis

Tatarlar podshohi. Mamlakati gʻoyat keng, qoʻshinlari sanoqdan tashqari edi — aytilishicha, bir qoʻshin tayyorlaganda har oʻn kishidan bittasini olib, ular ikki yuz mingga yetgan; Ibn Hajar «ad-Durar al-komina»da shuni aytadi va bu podshohlardan birortasining qoʻshini haqida eshitilmagan narsadir. Hukmronligi yigirma uch yil davom etgan. Musulmon boʻlmagan, biroq musulmonlarni, ayniqsa ular ichidagi fozillarni va har millatning fozillarini sevardi; tabiblarga va sehrgarlarga moyil edi. Oʻgʻli esa musulmon boʻlgan — suvrati chiroyli boʻlib, Qurʼonni va uni eshitishni sevardi. Mamlakatining eni sakkiz oylik, uzunligi bir yillik yoʻl, yaʼni sakkiz yuz farsaxga olti yuz farsax deb aytiladi. Baʼzilar uning adolatli va yaxshilik ahliga moyil boʻlganini aytadi.Татарлар подшоҳи. Мамлакати ғоят кенг, қўшинлари саноқдан ташқари эди — айтилишича, бир қўшин тайёрлаганда ҳар ўн кишидан биттасини олиб, улар икки юз мингга етган; Ибн Ҳажар «ад-Дурар ал-комина»да шуни айтади ва бу подшоҳлардан бирортасининг қўшини ҳақида эшитилмаган нарсадир. Ҳукмронлиги йигирма уч йил давом этган. Мусулмон бўлмаган, бироқ мусулмонларни, айниқса улар ичидаги фозилларни ва ҳар миллатнинг фозилларини севарди; табибларга ва сеҳргарларга мойил эди. Ўғли эса мусулмон бўлган — суврати чиройли бўлиб, Қуръонни ва уни эшитишни севарди. Мамлакатининг эни саккиз ойлик, узунлиги бир йиллик йўл, яъни саккиз юз фарсахга олти юз фарсах деб айтилади. Баъзилар унинг адолатли ва яхшилик аҳлига мойил бўлганини айтади.

Manba: al-Badr at-Toliʼ (ash-Shavkoniy), b. 303Манба: ал-Бадр ат-Толиъ (аш-Шавконий), б. 303