Voil ibn Hujr al-Kindiy
وائل بن حجر، الكندي
Sahobiy
Sahobiylik sharafiga muyassar boʻlgan. Kufada yashagan. Muhammad ibn Hujr aytdi: bizga Saʼid ibn Abduljabbor ibn Voil aytdi, u otasidan, u onasi Umm Yahyodan, u Voil ibn Hujrdan (rivoyat qildi), u aytdi: menga Paygʻambar ﷺ ning zohir boʻlganlari xabari yetdi; men katta podshohlik va katta itoatni tark etib, Rasululloh ﷺ ning huzurlariga tushib bordim. Ashoblari menga: «Paygʻambar ﷺ sen kelishingdan uch kun oldin bizga sening qavming haqida xushxabar berganlar», deb xabar berishdi. Soʻng u zot bilan uchrashdim; u zot mening oʻrnimni yaqin qilib, meni oʻzlariga yaqinlashtirdilar, ridolarini menga toʻshab, meni oʻzlari bilan oʻtqazdilar va islomimni qabul qildilar. Soʻng minbarlariga bordilar, chiqdilar va meni ham oʻzlari bilan chiqardilar; men u zotdan pastroqda turdim. U zot Allohga hamd va sano aytib, paygʻambarlarga salot aytdilar, soʻng: «Mana bu Voil ibn Hujr — sizlarga uzoq yerdan, Hazramavtdan, majburlanmagan holda, oʻz ixtiyori bilan, Alloh azza va jalla ga, Uning Rasuliga va dini(ga) ragʻbat qilib kelgan; u podshohlar avlodining boqiysidir. Allohim, Voil ibn Hujrga, uning bolasiga va bolasining bolasiga baraka ber», dedilar. Soʻng meni oʻzlari bilan tushirdilar va men bilan Muoviya ibn Abu Sufyonni joʻnatdilar — u zot unga menga yer qirqib berib, uni menga topshirishni buyurdilar. Menga qavmim ustidan meni afzal koʻrsatuvchi xolis bir maktub, oʻzim va ahli baytim uchun bir maktub, oʻzim va qavmim uchun bir maktub yozib berdilar. Men kunning qoq issigʻida chiqdim va ulovimga mindim; qizigan qum uni qattiq kuydirdi. Muoviya menga: «Meni ortingga mindir», dedi. Men: «Bu tuyani ayaganimdan emas, lekin men podshohlarni ortiga mindiradiganlardan emasman», dedim. U: «Unda menga poyabzalingni tashla, u bilan (issiqdan) saqlanay», dedi. Men: «Poyabzalni ayamayman, lekin men podshohlarning kiyimini kiyadiganlardan emasman», dedim. U: «Unda ulovingdan menga (soyani) qisqartir, soyasida yuray», dedi. Men: «Bu senga boʻlsin, bu ham senga sharaf uchun kifoya», dedim.Саҳобийлик шарафига муяссар бўлган. Куфада яшаган. Муҳаммад ибн Ҳужр айтди: бизга Саъид ибн Абдулжаббор ибн Воил айтди, у отасидан, у онаси Умм Яҳёдан, у Воил ибн Ҳужрдан (ривоят қилди), у айтди: менга Пайғамбар ﷺ нинг зоҳир бўлганлари хабари етди; мен катта подшоҳлик ва катта итоатни тарк этиб, Расулуллоҳ ﷺ нинг ҳузурларига тушиб бордим. Ашоблари менга: «Пайғамбар ﷺ сен келишингдан уч кун олдин бизга сенинг қавминг ҳақида хушхабар берганлар», деб хабар беришди. Сўнг у зот билан учрашдим; у зот менинг ўрнимни яқин қилиб, мени ўзларига яқинлаштирдилар, ридоларини менга тўшаб, мени ўзлари билан ўтқаздилар ва исломимни қабул қилдилар. Сўнг минбарларига бордилар, чиқдилар ва мени ҳам ўзлари билан чиқардилар; мен у зотдан пастроқда турдим. У зот Аллоҳга ҳамд ва сано айтиб, пайғамбарларга салот айтдилар, сўнг: «Мана бу Воил ибн Ҳужр — сизларга узоқ ердан, Ҳазрамавтдан, мажбурланмаган ҳолда, ўз ихтиёри билан, Аллоҳ азза ва жалла га, Унинг Расулига ва дини(га) рағбат қилиб келган; у подшоҳлар авлодининг боқийсидир. Аллоҳим, Воил ибн Ҳужрга, унинг боласига ва боласининг боласига барака бер», дедилар. Сўнг мени ўзлари билан туширдилар ва мен билан Муовия ибн Абу Суфённи жўнатдилар — у зот унга менга ер қирқиб бериб, уни менга топширишни буюрдилар. Менга қавмим устидан мени афзал кўрсатувчи холис бир мактуб, ўзим ва аҳли байтим учун бир мактуб, ўзим ва қавмим учун бир мактуб ёзиб бердилар. Мен куннинг қоқ иссиғида чиқдим ва уловимга миндим; қизиган қум уни қаттиқ куйдирди. Муовия менга: «Мени ортингга миндир», деди. Мен: «Бу туяни аяганимдан эмас, лекин мен подшоҳларни ортига миндирадиганлардан эмасман», дедим. У: «Унда менга поябзалингни ташла, у билан (иссиқдан) сақланай», деди. Мен: «Поябзални аямайман, лекин мен подшоҳларнинг кийимини киядиганлардан эмасман», дедим. У: «Унда уловингдан менга (сояни) қисқартир, соясида юрай», деди. Мен: «Бу сенга бўлсин, бу ҳам сенга шараф учун кифоя», дедим.
Manba: at-Tarix al-kabir (al-Buxoriy), j. 10, b. 52Манба: ат-Тарих ал-кабир (ал-Бухорий), ж. 10, б. 52