Yusuf ibn Ahmad Yusuf

Islom yodgorliklari olimi; Qohira ahlidan. Kufiy xatlar bilan shugʻullanib, ularning mushkulini yechgan birinchi zamondosh misrlik. Otasi nozik ishli haykaltarosh boʻlib, uni masjidlardagi qadimiy xatlarni oʻrganishga va yoqqan naqsh-bezaklarini qiyoslab chizishga yoʻnaltirgan. Qurʼonni yod olgani koʻp qurʼoniy bitiklarni oʻqishga yordam bergan. Arab yodgorliklari qoʻmitasida shogird boʻlib, 1891-yili unga rassom va xattot etib tayinlangan. Kufiy yozuvda va u bilan bezakli ismlar tuzishda mahorat koʻrsatgani uchun kufiy xat «Xatlarni yaxshilash» maktabida oʻrgatiladigan xatlar qatoriga qoʻshildi va uni oʻqitish unga topshirildi. Soʻng Avqof vazirligida arab yodgorliklari inspektori va universitetda kufiy xat professori etib tayinlangan (1907-yili). Vaqorli, kamtar, hazil-mutoyibasi shirin kishi edi. Universitetda va boshqa joylarda soʻzlagan maʼruzalarining baʼzisini kichik daftarchalarda nashr etgan: Qohiradagi Musulmon yoshlar jamiyatida soʻzlagan «al-Xatt al-kufiy», «Jomiʼ Ibn Tulun», «Jomiʼ Amr ibn al-Os», «Madinat al-Fustot», «Maqbarat al-Faxr al-Forisiy», «Miqyos an-Nil» va «Jomiʼ as-sulton Hasan»; yana bosilmagan qirqqa yaqin risolasi bor. Kitoblaridan: Qohira yodgorliklariga qisqacha yoʻriqnoma boʻlgan qoʻlyozma «al-Fahrast», «al-Mahmal val-haj»ning birinchi juzi va «al-Islom fil-Habasha».Ислом ёдгорликлари олими; Қоҳира аҳлидан. Куфий хатлар билан шуғулланиб, уларнинг мушкулини ечган биринчи замондош мисрлик. Отаси нозик ишли ҳайкалтарош бўлиб, уни масжидлардаги қадимий хатларни ўрганишга ва ёққан нақш-безакларини қиёслаб чизишга йўналтирган. Қуръонни ёд олгани кўп қуръоний битикларни ўқишга ёрдам берган. Араб ёдгорликлари қўмитасида шогирд бўлиб, 1891-йили унга рассом ва хаттот этиб тайинланган. Куфий ёзувда ва у билан безакли исмлар тузишда маҳорат кўрсатгани учун куфий хат «Хатларни яхшилаш» мактабида ўргатиладиган хатлар қаторига қўшилди ва уни ўқитиш унга топширилди. Сўнг Авқоф вазирлигида араб ёдгорликлари инспектори ва университетда куфий хат профессори этиб тайинланган (1907-йили). Вақорли, камтар, ҳазил-мутойибаси ширин киши эди. Университетда ва бошқа жойларда сўзлаган маърузаларининг баъзисини кичик дафтарчаларда нашр этган: Қоҳирадаги Мусулмон ёшлар жамиятида сўзлаган «ал-Хатт ал-куфий», «Жомиъ Ибн Тулун», «Жомиъ Амр ибн ал-Ос», «Мадинат ал-Фустот», «Мақбарат ал-Фахр ал-Форисий», «Миқёс ан-Нил» ва «Жомиъ ас-султон Ҳасан»; яна босилмаган қирққа яқин рисоласи бор. Китобларидан: Қоҳира ёдгорликларига қисқача йўриқнома бўлган қўлёзма «ал-Фаҳраст», «ал-Маҳмал вал-ҳаж»нинг биринчи жузи ва «ал-Ислом фил-Ҳабаша».

Manba: al-Aʼlom (Xayruddin az-Zirikliy), j. 8, b. 216Манба: ал-Аълом (Хайруддин аз-Зириклий), ж. 8, б. 216