Zahhok ibn Muzohim al-Hiloliy
Sahobiy
Abul-Qosim, baʼzilar Abu Muhammad deydi; xurosonlik boʻlib, Balx, Samarqand va Naysoburda yashagan. Ulugʻ tobeʼinlardan; Anas, Ibn Abbos, Ibn Umar, Abu Hurayra va tobeʼinlardan bir jamoadan rivoyat qilgan, ammo sahobalardan, hatto Ibn Abbosdan ham eshitgani sahih emas, deyilgan. Tafsirda imom edi: Savriy «Tafsirni toʻrt kishidan olinglar — Mujohid, Ikrima, Saʼid ibn Jubayr va Zahhokdan», degan. Imom Ahmad uni «ishonchli, omonatli», Ibn Maʼin bilan Abu Zurʼa «ishonchli» deyishgan; Shuʼba uning Ibn Abbosdan eshitganini inkor qilib, «u buni Saʼid orqali olgan», degan; Yahyo ibn Saʼid al-Qatton esa uni zaif sanagan. Onasi unga ikki yil homilador boʻlgan va uni tishlari bitgan holida tuqqan. Bolalarni Alloh uchun, tekinga oʻqitardi; maktabida uch ming bola boʻlgani va u eshakka minib, ular orasida aylanib yurgani aytiladi. Sakson yoshga yetgan edi.Абул-Қосим, баъзилар Абу Муҳаммад дейди; хуросонлик бўлиб, Балх, Самарқанд ва Найсобурда яшаган. Улуғ тобеъинлардан; Анас, Ибн Аббос, Ибн Умар, Абу Ҳурайра ва тобеъинлардан бир жамоадан ривоят қилган, аммо саҳобалардан, ҳатто Ибн Аббосдан ҳам эшитгани саҳиҳ эмас, дейилган. Тафсирда имом эди: Саврий «Тафсирни тўрт кишидан олинглар — Мужоҳид, Икрима, Саъид ибн Жубайр ва Заҳҳокдан», деган. Имом Аҳмад уни «ишончли, омонатли», Ибн Маъин билан Абу Зуръа «ишончли» дейишган; Шуъба унинг Ибн Аббосдан эшитганини инкор қилиб, «у буни Саъид орқали олган», деган; Яҳё ибн Саъид ал-Қаттон эса уни заиф санаган. Онаси унга икки йил ҳомиладор бўлган ва уни тишлари битган ҳолида туққан. Болаларни Аллоҳ учун, текинга ўқитарди; мактабида уч минг бола бўлгани ва у эшакка миниб, улар орасида айланиб юргани айтилади. Саксон ёшга етган эди.
Manba: al-Bidoya van-nihoya (Ibn Kasir), b. 4657Манба: ал-Бидоя ван-ниҳоя (Ибн Касир), б. 4657