Ziyoʼ ibn Saʼd ibn Muhammad ibn Umar Ibn Qozi al-Qavm al-Qazviniy ash-Shofiʼiy

Otasidan, al-Xalxoliydan, al-Badr al-Qushayriydan va boshqalardan ilm olgan hamda hadis eshitgan. Haj qilib Qohiraga kelgan va al-Ashraf Shaʼbon huzurida eʼtibor topgan; yetti yuz oltmish yettinchi yilda al-Baybarsiya shayxligini va as-Sujuniyada shofiiylarga mudarrislikni egallagan, al-Ashraf esa uni oʻz madrasasiga shayx qilib, «shayxlarning shayxi» deb atagan. Fiqh, usul, maoniy va bayonda mohir boʻlib, dars berishga doimiy edi va undan zerikmasdi; murovvat ahlidan, talabalarga koʻp ehson qiladigan, botini pok kishi edi. Zulqaʼda oyida, ellik besh yoshida vafot etgan. Tohir ibn Hasan ibn Habib unga ikki bayt yozib, «Ziyoʼsiz hidoyat topilmaydi» degan maʼnoda soʻz oʻyini qilganida, u: «Menda yoritadigan ziyo yoʻq, Ziyoʼ degan ismdan qanday hidoyat istaysan?» deb javob qaytargan.Отасидан, ал-Халхолийдан, ал-Бадр ал-Қушайрийдан ва бошқалардан илм олган ҳамда ҳадис эшитган. Ҳаж қилиб Қоҳирага келган ва ал-Ашраф Шаъбон ҳузурида эътибор топган; етти юз олтмиш еттинчи йилда ал-Байбарсия шайхлигини ва ас-Сужунияда шофиийларга мударрисликни эгаллаган, ал-Ашраф эса уни ўз мадрасасига шайх қилиб, «шайхларнинг шайхи» деб атаган. Фиқҳ, усул, маоний ва баёнда моҳир бўлиб, дарс беришга доимий эди ва ундан зерикмасди; муровват аҳлидан, талабаларга кўп эҳсон қиладиган, ботини пок киши эди. Зулқаъда ойида, эллик беш ёшида вафот этган. Тоҳир ибн Ҳасан ибн Ҳабиб унга икки байт ёзиб, «Зийўсиз ҳидоят топилмайди» деган маънода сўз ўйини қилганида, у: «Менда ёритадиган зиё йўқ, Зийў деган исмдан қандай ҳидоят истайсан?» деб жавоб қайтарган.

Manba: al-Badr at-Toliʼ (ash-Shavkoniy), b. 300Манба: ал-Бадр ат-Толиъ (аш-Шавконий), б. 300