Foydalar 12-dars | Hayvon tabiat bo'lib qolish

Alloma Ibn Xaldun «Muqaddima»sida aytadilar: “Arablar tuya go‘shti yeb, tuyadan rashk va qo‘pollikni olgandilar. Turklar (ya’ni turk millatlari) ot go‘shtini yeb, undan jizzakilik va quvvatni olgandilar. G‘arb esa to‘ng‘iz yeb, undan da‘yuslikni oldilar. Qora tanli Afrika davlatidagilar maymun yedilar va undan o‘yin-kulgu, sakrab raqs tushishni oldilar!” Ibnul-Qayyim rahimahulloh aytadilar: “Kim hayvonlarning qaysi turiga ko‘p odatlansa, o‘sha hayvonning tabiatini va xulqini kasb qiladi. Agar go‘shtidan oziqlansa, o‘xshashlik yanada kuchliroq bo‘ladi.” (Madarijus-Salikin) Izoh: Bizda esa hozirgi zamonda juda ko‘plar: it boqib, it yeb, it-tabiat bo‘lib ketishdi! Tovuq boqib, tovuq yeb, tovuqqa o‘xshab, zulm ko‘rsa ham qag‘illab boshini egib, tuxum tug‘ib berishdan boshqasiga yaramay qolishdi. Qanoti bor-ku, lekin qushga o‘xshab samoda ucha olmaydigan, faqat o‘tirib gap sotishdan boshqa narsaga yaramaydigan bo‘lishdi! Balki ba’zida xo‘roz qichqirsa, uni g‘alati sanab: “Bu isyon qilmoqchi” deb, xo‘jasiga chaqib berib, so‘ydirib ham yuborishyapti “tovuqlar!”