Yuklanmoqda...
Yuklanmoqda...
Bir musulmon Ramazon ro‘zasini tutib, hayit namozini o‘qigach, sharqdagi o‘z yurtiga jo‘nab ketdi va u yerdagi odamlar hali ham ro‘za tutayotganini ko‘rdi. U ham ular bilan birga ro‘za tutishi kerakmi yoki safardan oldin Ramazon ro‘zasini yakunlagani uchun ro‘za tutmaydimi?
Shayx Ibn Usaymin rahimahullohdan shunday deb so‘raldi: «Bir kishi yigirma to‘qqiz kun ro‘za tutib, o‘zi ro‘za tutgan yurtda Iydni (Hayitni) nishonlasa-yu, so‘ngra hayit kuni ertalab boshqa yurtga yo‘l olsa va u yerdagi odamlarning ro‘za tutayotganini ko‘rsa, o‘zi esa og‘zi ochiq bo‘lsa, kun oxirigacha yeb-ichishdan tiyilishi shartmi yoki o‘zi uchun hayit bo‘lgani sababli tiyilmasligi mumkinmi?».
U kishi shunday javob berdilar: «Sizga (yeb-ichishdan) tiyilish vojib emas, chunki siz shariatga muvofiq og‘iz ochgansiz. Shu bois bu kun sizning haqqingizda muboh kun bo‘ldi, uni (yeb-ichishdan tiyilib) o‘tkazishingiz shart emas. Bu go‘yo bir mamlakatda quyosh botganini ko‘rib og‘iz ochsangiz-u, so‘ngra samolyotda boshqa mamlakatga uchib o‘tganingizda u yerda quyosh hali botmaganini ko‘rishingizga o‘xshaydi – bunda ro‘zani qayta boshlashingiz shart emas».
Shuningdek, u kishi rahimahullohdan yana so‘rashdi: «Agar biz Saudiya Arabistonida ro‘za tutishni boshlasak, so‘ngra Ramazon oyida o‘zimizning Sharqiy Osiyodagi yurtlarimizga borsak – u yerda qamariy oy bir kun kech boshlanadi – biz o‘ttiz bir kun ro‘za tutishimizga to‘g‘ri keladimi? Agar o‘sha yurt ahli yigirma to‘qqiz kun ro‘za tutsa, biz ham ular bilan birga og‘iz ochamizmi yoki yo‘qmi?»
U kishi shunday javob berdilar: «Agar bir kishi ro‘zani boshlagan yurtidan og‘iz ochish (Ramazon oyi tugashi) kechroq kirib keladigan yurtga ko‘chib o‘tsa, o‘sha yurt ahli og‘iz ochmaguncha u ham og‘zini ochmaydi. Xuddi shuningdek, agar kishi kunduzi quyosh kechroq botadigan yurtga safar qilsa, garchi ro‘zasi yigirma soatga cho‘zilsa ham, to quyosh botguncha ro‘zasini davom ettiradi. Musofir bo‘lgani uchun ro‘zasini ochishi bundan mustasno. Buning aksi ham xuddi shunday: agar u o‘zining o‘ttiz kunlik ro‘zasi tugamasdan, ro‘zani tugatgan yurtga ko‘chib o‘tsa, ular bilan birga og‘zini ochadi. Agar (uning asl yurtida) oy to‘liq (30 kun) bo‘lgan bo‘lsa, bir kun qazosini tutib beradi, agar oy kam (29 kun) bo‘lgan bo‘lsa, zimmasida qarz qolmaydi. Xulosa shuki, agar (uning ro‘zasi) oyga nisbatan qisqa bo‘lib qolsa, yetishmagan kunni to‘ldiradi, agar uzun bo‘lib ketsa, qo‘shimcha kunlarni ham ro‘zador holda o‘tkazadi. Eng to‘g‘risini Alloh bilguvchidir». «Majmu’ al-fatovo», 19-juzidan iqtibos tugadi.