حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ هَارُونَ بْنِ رِيَابٍ، قَالَ حَدَّثَنِي كِنَانَةُ بْنُ نُعَيْمٍ الْعَدَوِيُّ، عَنْ قَبِيصَةَ بْنِ مُخَارِقٍ الْهِلاَلِيِّ، قَالَ تَحَمَّلْتُ حَمَالَةً فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " أَقِمْ يَا قَبِيصَةُ حَتَّى تَأْتِيَنَا الصَّدَقَةُ فَنَأْمُرَ لَكَ بِهَا " . ثُمَّ قَالَ " يَا قَبِيصَةُ إِنَّ الْمَسْأَلَةَ لاَ تَحِلُّ إِلاَّ لأَحَدِ ثَلاَثَةٍ رَجُلٌ تَحَمَّلَ حَمَالَةً فَحَلَّتْ لَهُ الْمَسْأَلَةُ فَسَأَلَ حَتَّى يُصِيبَهَا ثُمَّ يُمْسِكُ وَرَجُلٌ أَصَابَتْهُ جَائِحَةٌ فَاجْتَاحَتْ مَالَهُ فَحَلَّتْ لَهُ الْمَسْأَلَةُ فَسَأَلَ حَتَّى يُصِيبَ قِوَامًا مِنْ عَيْشٍ " . أَوْ قَالَ " سِدَادًا مِنْ عَيْشٍ " . " وَرَجُلٌ أَصَابَتْهُ فَاقَةٌ حَتَّى يَقُولَ ثَلاَثَةٌ مِنْ ذَوِي الْحِجَا مِنْ قَوْمِهِ قَدْ أَصَابَتْ فُلاَنًا الْفَاقَةُ فَحَلَّتْ لَهُ الْمَسْأَلَةُ فَسَأَلَ حَتَّى يُصِيبَ قِوَامًا مِنْ عَيْشٍ - أَوْ سِدَادًا مِنْ عَيْشٍ - ثُمَّ يُمْسِكُ وَمَا سِوَاهُنَّ مِنَ الْمَسْأَلَةِ يَا قَبِيصَةُ سُحْتٌ يَأْكُلُهَا صَاحِبُهَا سُحْتًا " .
Qabiysa ibn Muxoriq al-Hiloliy (roziyallohu anhu) aytadilar: Men (odamlar orasidagi nizoni bartaraf etish uchun) bir tovon (mol berish) majburiyatini zimmamga oldim. Soʻngra Paygʻambar ﷺ huzurlariga keldim. U zot: «Ey Qabiysa, sadaqa kelguncha shoshilmay turgin, soʻng uni senga (berishni) buyuramiz», dedilar. Keyin: «Ey Qabiysa, (boshqalardan biror narsa) soʻrash faqat uch kishidan biriga halol boʻladi: bir kishi (boshqalar uchun) tovon majburiyatini oʻz zimmasiga olibdi — unga soʻrash halol boʻladi, toki uni (oʻtab) topgunicha soʻraydi, soʻng (soʻrashni) toʻxtatadi. Yana bir kishiga ofat yetib, moli halok boʻlibdi — unga soʻrash halol boʻladi, toki turmushni tiklaydigan narsani topgunicha (yoki: turmushni qoplaydigan narsani topgunicha) soʻraydi. Yana bir kishiga qattiq muhtojlik yetibdi — toki uning qavmidan aqlli uch kishi: ‹Falon kishiga muhtojlik yetdi›, deb (guvohlik) aytguncha, unga soʻrash halol boʻladi, toki turmushni tiklaydigan narsani — yoki turmushni qoplaydigan narsani — topgunicha soʻraydi, soʻng (soʻrashni) toʻxtatadi. Bulardan boshqa soʻrash esa, ey Qabiysa, harom (mol) boʻlib, uni egasi harom yeb (oʻzlashtiribdi)», dedilar.
