حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ أَخْبَرَنِي يَعْلَى بْنُ عَطَاءٍ عَنْ أَبِي هَمَّامٍ قَالَ أَبُو الْأَسْوَدِ هُوَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَسَارٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْفِهْرِيِّ قَالَكُنْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزْوَةِ حُنَيْنٍ فَسِرْنَا فِي يَوْمٍ قَائِظٍ شَدِيدِ الْحَرِّ فَنَزَلْنَا تَحْتَ ظِلَالِ الشَّجَرِ فَلَمَّا زَالَتْ الشَّمْسُ لَبِسْتُ لَأْمَتِي وَرَكِبْتُ فَرَسِي فَانْطَلَقْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي فُسْطَاطِهِ فَقُلْتُ السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَرَحْمَةُ اللَّهِ حَانَ الرَّوَاحُ فَقَالَ أَجَلْ فَقَالَ يَا بِلَالُ فَثَارَ مِنْ تَحْتِ سَمُرَةٍ كَأَنَّ ظِلَّهُ ظِلُّ طَائِرٍ فَقَالَ لَبَّيْكَ وَسَعْدَيْكَ وَأَنَا فِدَاؤُكَ فَقَالَ أَسْرِجْ لِي فَرَسِي فَأَخْرَجَ سَرْجًا دَفَّتَاهُ مِنْ لِيفٍ لَيْسَ فِيهِمَا أَشَرٌ وَلَا بَطَرٌ قَالَ فَأَسْرَجَ قَالَ فَرَكِبَ وَرَكِبْنَا فَصَافَفْنَاهُمْ عَشِيَّتَنَا وَلَيْلَتَنَا فَتَشَامَّتِ الْخَيْلَانِ فَوَلَّى الْمُسْلِمُونَ مُدْبِرِينَ كَمَا قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا عِبَادَ اللَّهِ أَنَا عَبْدُ اللَّهِ وَرَسُولُهُ ثُمَّ قَالَ يَا مَعْشَرَ الْمُهَاجِرِينَ أَنَا عَبْدُ اللَّهِ وَرَسُولُهُ قَالَ ثُمَّ اقْتَحَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ فَرَسِهِ فَأَخَذَ كَفًّا مِنْ تُرَابٍ فَأَخْبَرَنِي الَّذِي كَانَ أَدْنَى إِلَيْهِ مِنِّي ضَرَبَ بِهِ وُجُوهَهُمْ وَقَالَ شَاهَتْ الْوُجُوهُ فَهَزَمَهُمْ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّقَالَ يَعْلَى بْنُ عَطَاءٍ فَحَدَّثَنِي أَبْنَاؤُهُمْ عَنْ آبَائِهِمْ أَنَّهُمْ قَالُوا لَمْ يَبْقَ

Abu Abdurrahmon al-Fihriy (roziyallohu anhu) aytdi: Men Rasululloh ﷺ bilan birga Hunayn gʻazotida edim. Biz juda issiq, qaynoq bir kunda yurdik va daraxtlar soyasi ostiga tushdik. Quyosh ogʻganda men sovutimni kiyib, otimga mindim va Rasululloh ﷺ ning huzurlariga bordim; u zot chodirlarida edilar. Men: «Assalomu alaykum, yo Rasululloh, va rahmatullohi, joʻnash vaqti boʻldi», dedim. U zot: «Ha», dedilar. Soʻng: «Ey Bilol!» dedilar. Shunda (Bilol) bir samur daraxti ostidan sapchib turdi, uning soyasi qush soyasidek edi. U: «Labbay va saʼdayk, men sizga fido boʻlay», dedi. U zot: «Menga otimni egarla», dedilar. U ikki yoni xurmo poʻstlogʻidan boʻlgan, hech qanday manmanlik va kibr (bezagi) yoʻq egarni chiqardi va (otni) egarladi. Soʻng u zot mindilar, biz ham mindik. Kechqurun va kechasi ular bilan saf tortdik. Ikki otliq (qoʻshin) bir-biriga yaqinlashgach, musulmonlar Alloh azza va jalla aytganidek, orqaga qarab qochdilar. Shunda Rasululloh ﷺ: «Ey Allohning bandalari, men Allohning bandasi va Rasuliman», dedilar. Soʻng: «Ey muhojirlar jamoasi, men Allohning bandasi va Rasuliman», dedilar. Keyin Rasululloh ﷺ otlaridan sakrab tushib, bir hovuch tuproq oldilar. Menga u zotga mendan yaqinroq boʻlgan kishi xabar berdiki, u zot u bilan ularning yuzlariga urdilar va: «Yuzlar xunuk boʻlsin!» dedilar. Bas, Alloh azza va jalla ularni magʻlub qildi. Yaʼlo ibn Ato aytdi: Menga ularning bolalari otalaridan hadis aytib berdilarki, ular: «Qolmadi», dedilar.Абу Абдурраҳмон ал-Фиҳрий (розияллоҳу анҳу) айтди: Мен Расулуллоҳ ﷺ билан бирга Ҳунайн ғазотида эдим. Биз жуда иссиқ, қайноқ бир кунда юрдик ва дарахтлар сояси остига тушдик. Қуёш оғганда мен совутимни кийиб, отимга миндим ва Расулуллоҳ ﷺ нинг ҳузурларига бордим; у зот чодирларида эдилар. Мен: «Ассалому алайкум, ё Расулуллоҳ, ва раҳматуллоҳи, жўнаш вақти бўлди», дедим. У зот: «Ҳа», дедилар. Сўнг: «Эй Билол!» дедилар. Шунда (Билол) бир самур дарахти остидан сапчиб турди, унинг сояси қуш соясидек эди. У: «Лаббай ва саъдайк, мен сизга фидо бўлай», деди. У зот: «Менга отимни эгарла», дедилар. У икки ёни хурмо пўстлоғидан бўлган, ҳеч қандай манманлик ва кибр (безаги) йўқ эгарни чиқарди ва (отни) эгарлади. Сўнг у зот миндилар, биз ҳам миндик. Кечқурун ва кечаси улар билан саф тортдик. Икки отлиқ (қўшин) бир-бирига яқинлашгач, мусулмонлар Аллоҳ азза ва жалла айтганидек, орқага қараб қочдилар. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Эй Аллоҳнинг бандалари, мен Аллоҳнинг бандаси ва Расулиман», дедилар. Сўнг: «Эй муҳожирлар жамоаси, мен Аллоҳнинг бандаси ва Расулиман», дедилар. Кейин Расулуллоҳ ﷺ отларидан сакраб тушиб, бир ҳовуч тупроқ олдилар. Менга у зотга мендан яқинроқ бўлган киши хабар бердики, у зот у билан уларнинг юзларига урдилар ва: «Юзлар хунук бўлсин!» дедилар. Бас, Аллоҳ азза ва жалла уларни мағлуб қилди. Яъло ибн Ато айтди: Менга уларнинг болалари оталаридан ҳадис айтиб бердиларки, улар: «Қолмади», дедилар.