حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَهَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ، قَالاَ حَدَّثَنَا أَبُو الأَحْوَصِ، عَنْ شَبِيبِ بْنِ غَرْقَدَةَ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ عَمْرِو بْنِ الأَحْوَصِ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَقُولُ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ " يَا أَيُّهَا النَّاسُ أَلاَ أَىُّ يَوْمٍ أَحْرَمُ " . ثَلاَثَ مَرَّاتٍ قَالُوا يَوْمُ الْحَجِّ الأَكْبَرِ . قَالَ " فَإِنَّ دِمَاءَكُمْ وَأَمْوَالَكُمْ وَأَعْرَاضَكُمْ بَيْنَكُمْ حَرَامٌ كَحُرْمَةِ يَوْمِكُمْ هَذَا فِي شَهْرِكُمْ هَذَا فِي بَلَدِكُمْ هَذَا أَلاَ لاَ يَجْنِي جَانٍ إِلاَّ عَلَى نَفْسِهِ وَلاَ يَجْنِي وَالِدٌ عَلَى وَلَدِهِ وَلاَ مَوْلُودٌ عَلَى وَالِدِهِ . أَلاَ إِنَّ الشَّيْطَانَ قَدْ أَيِسَ أَنْ يُعْبَدَ فِي بَلَدِكُمْ هَذَا أَبَدًا وَلَكِنْ سَيَكُونُ لَهُ طَاعَةٌ فِي بَعْضِ مَا تَحْتَقِرُونَ مِنْ أَعْمَالِكُمْ فَيَرْضَى بِهَا أَلاَ وَكُلُّ دَمٍ مِنْ دِمَاءِ الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعٌ وَأَوَّلُ مَا أَضَعُ مِنْهَا دَمُ الْحَارِثِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ - كَانَ مُسْتَرْضِعًا فِي بَنِي لَيْثٍ فَقَتَلَتْهُ هُذَيْلٌ - أَلاَ وَإِنَّ كُلَّ رِبًا مِنْ رِبَا الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعٌ لَكُمْ رُءُوسُ أَمْوَالِكُمْ لاَ تَظْلِمُونَ وَلاَ تُظْلَمُونَ أَلاَ يَا أُمَّتَاهُ هَلْ بَلَّغْتُ " . ثَلاَثَ مَرَّاتٍ قَالُوا نَعَمْ . قَالَ " اللَّهُمَّ اشْهَدْ " . ثَلاَثَ مَرَّاتٍ .
Amr ibn al-Ahvas (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺni Vidolashuv hajjida shunday deganlarini eshitdim: «Ey odamlar! Bilingki, qaysi kun eng hurmatlidir?» — bu soʻzni uch marta aytdilar. Ular: «Katta haj kuni», dedilar. U zot: «Albatta qonlaringiz, mollaringiz va obroʻlaringiz oʻzaro shu kuningizning bu oyingizdagi, bu shahringizdagi hurmati kabi haromdir. Bilingki, hech bir jinoyatchi oʻzidan boshqasi uchun jinoyat qilmaydi, ota bolasi uchun, bola otasi uchun jinoyatchi boʻlmaydi. Bilingki, shayton bu shahringizda hech qachon oʻziga ibodat qilinishidan umidini uzdi, lekin sizlar mensimaydigan baʼzi amallaringizda unga itoat boʻladi va u shunga rozi boʻladi. Bilingki, johiliyat qonlarining barchasi bekor qilindi. Men ulardan birinchi boʻlib bekor qiladiganim al-Horis ibn Abdulmuttalibning qonidir — u Bani Laysda emizilayotgan edi, uni Huzayl qabilasi oʻldirdi. Bilingki, johiliyat ribolarining barchasi ham bekor qilindi. Sizlarga asl mollaringiz tegishlidir, zulm qilmaysizlar va zulmga uchramaysizlar. Ey ummatim, yetkazdimmi?» — buni uch marta aytdilar. Ular: «Ha», dedilar. U zot: «Ey Alloh, guvoh boʻl», dedilar — buni uch marta aytdilar.Амр ибн ал-Аҳвас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺни Видолашув ҳажжида шундай деганларини эшитдим: «Эй одамлар! Билингки, қайси кун энг ҳурматлидир?» — бу сўзни уч марта айтдилар. Улар: «Катта ҳаж куни», дедилар. У зот: «Албатта қонларингиз, молларингиз ва обрўларингиз ўзаро шу кунингизнинг бу ойингиздаги, бу шаҳрингиздаги ҳурмати каби ҳаромдир. Билингки, ҳеч бир жиноятчи ўзидан бошқаси учун жиноят қилмайди, ота боласи учун, бола отаси учун жиноятчи бўлмайди. Билингки, шайтон бу шаҳрингизда ҳеч қачон ўзига ибодат қилинишидан умидини узди, лекин сизлар менсимайдиган баъзи амалларингизда унга итоат бўлади ва у шунга рози бўлади. Билингки, жоҳилият қонларининг барчаси бекор қилинди. Мен улардан биринчи бўлиб бекор қиладиганим ал-Ҳорис ибн Абдулмутталибнинг қонидир — у Бани Лайсда эмизилаётган эди, уни Ҳузайл қабиласи ўлдирди. Билингки, жоҳилият риболарининг барчаси ҳам бекор қилинди. Сизларга асл молларингиз тегишлидир, зулм қилмайсизлар ва зулмга учрамайсизлар. Эй умматим, етказдимми?» — буни уч марта айтдилар. Улар: «Ҳа», дедилар. У зот: «Эй Аллоҳ, гувоҳ бўл», дедилар — буни уч марта айтдилар.