وَعَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ قَالَ: خَرَجَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِي يَده كِتَابَانِ فَقَالَ: «أَتَدْرُونَ مَا هَذَانِ الكتابان فَقُلْنَا لَا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِلَّا أَنْ تُخْبِرَنَا فَقَالَ لِلَّذِي فِي يَدِهِ الْيُمْنَى هَذَا كِتَابٌ مِنْ رَبِّ الْعَالَمِينَ فِيهِ أَسْمَاءُ أَهْلِ الْجَنَّةِ وَأَسْمَاء آبَائِهِم وقبائلهم ثمَّ أجمل على آخِرهم فَلَا يُزَادُ فِيهِمْ وَلَا يُنْقَصُ مِنْهُمْ أَبَدًا ثُمَّ قَالَ لِلَّذِي فِي شِمَالِهِ هَذَا كِتَابٌ مِنْ رَبِّ الْعَالَمِينَ فِيهِ أَسْمَاءُ أَهْلِ النَّارِ وَأَسْمَاء آبَائِهِم وقبائلهم ثمَّ أجمل على آخِرهم فَلَا يُزَادُ فِيهِمْ وَلَا يُنْقَصُ مِنْهُمْ أَبَدًا فَقَالَ أَصْحَابُهُ فَفِيمَ الْعَمَلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنْ كَانَ أَمْرٌ قَدْ فُرِغَ مِنْهُ فَقَالَ سَدِّدُوا وَقَارِبُوا فَإِنَّ صَاحِبَ الْجَنَّةِ يُخْتَمُ لَهُ بِعَمَلِ أَهْلِ الْجَنَّةِ وَإِنْ عَمِلَ أَيَّ عَمَلٍ وَإِنَّ صَاحِبَ النَّارِ يُخْتَمُ لَهُ بِعَمَلِ أَهْلِ النَّارِ وَإِنْ عَمِلَ أَيَّ عَمَلٍ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدَيْهِ فَنَبَذَهُمَا ثُمَّ قَالَ فَرَغَ رَبُّكُمْ مِنَ الْعِبَادِ فريق فِي الْجنَّة وفريق فِي السعير» . رَوَاهُ التِّرْمِذِيُّ وَقَالَ: هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيح
Abdulloh ibn Amr ibn al-Os (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U dedi: Rasululloh ﷺ qoʻllarida ikki kitob bilan huzurimizga chiqdilar-da: «Bu ikki kitob nimaligini bilasizlarmi?» dedilar. Biz: «Yoʻq, ey Rasululloh, faqat siz xabar bersangizgina (bilamiz)», dedik. Shunda u zot oʻng qoʻllaridagi (kitob) haqida: «Bu olamlar Rabbi tomonidan (yuborilgan) kitob boʻlib, unda jannat ahlining ismlari, ularning otalarining ismlari va qabilalari (yozilgan). Soʻng oxirigacha (yozilib) yakunlangan, ularga abadiy biror (kishi) qoʻshilmaydi va ulardan biror (kishi) kamaytirilmaydi», dedilar. Soʻng chap qoʻllaridagi (kitob) haqida: «Bu (ham) olamlar Rabbi tomonidan (yuborilgan) kitob boʻlib, unda doʻzax ahlining ismlari, ularning otalarining ismlari va qabilalari (yozilgan). Soʻng oxirigacha (yozilib) yakunlangan, ularga abadiy biror (kishi) qoʻshilmaydi va ulardan biror (kishi) kamaytirilmaydi», dedilar. Sahobalari: «Ey Rasululloh, ish allaqachon hal qilinib boʻlgan boʻlsa, amal nima uchun (kerak)?» dedilar. U zot: «(Toʻgʻri yoʻlda) sobit boʻlinglar va (toʻgʻrilikka) yaqinlashinglar, chunki jannat egasi qanday amal qilmasin, oxir-oqibat jannat ahlining amali bilan xotima topadi, doʻzax egasi esa qanday amal qilmasin, oxir-oqibat doʻzax ahlining amali bilan xotima topadi», dedilar. Soʻng Rasululloh ﷺ qoʻllari bilan (ishora qilib), ularni (yiqitib) tashladilar-da: «Rabbingiz bandalardan (taqdirini bitirib) hal qilib boʻldi, bir guruh jannatda, bir guruh doʻzaxda», dedilar. Abu Iso aytdi: Bu bobda Ibn Umardan ham (rivoyat) bor. Bu hadis hasan gʻarib sahihdir. Abu Qabilning ismi Huyay ibn Honiʼdir.Абдуллоҳ ибн Амр ибн ал-Ос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У деди: Расулуллоҳ ﷺ қўлларида икки китоб билан ҳузуримизга чиқдилар-да: «Бу икки китоб нималигини биласизларми?» дедилар. Биз: «Йўқ, эй Расулуллоҳ, фақат сиз хабар берсангизгина (биламиз)», дедик. Шунда у зот ўнг қўлларидаги (китоб) ҳақида: «Бу оламлар Рабби томонидан (юборилган) китоб бўлиб, унда жаннат аҳлининг исмлари, уларнинг оталарининг исмлари ва қабилалари (ёзилган). Сўнг охиригача (ёзилиб) якунланган, уларга абадий бирор (киши) қўшилмайди ва улардан бирор (киши) камайтирилмайди», дедилар. Сўнг чап қўлларидаги (китоб) ҳақида: «Бу (ҳам) оламлар Рабби томонидан (юборилган) китоб бўлиб, унда дўзах аҳлининг исмлари, уларнинг оталарининг исмлари ва қабилалари (ёзилган). Сўнг охиригача (ёзилиб) якунланган, уларга абадий бирор (киши) қўшилмайди ва улардан бирор (киши) камайтирилмайди», дедилар. Саҳобалари: «Эй Расулуллоҳ, иш аллақачон ҳал қилиниб бўлган бўлса, амал нима учун (керак)?» дедилар. У зот: «(Тўғри йўлда) собит бўлинглар ва (тўғриликка) яқинлашинглар, чунки жаннат эгаси қандай амал қилмасин, охир-оқибат жаннат аҳлининг амали билан хотима топади, дўзах эгаси эса қандай амал қилмасин, охир-оқибат дўзах аҳлининг амали билан хотима топади», дедилар. Сўнг Расулуллоҳ ﷺ қўллари билан (ишора қилиб), уларни (йиқитиб) ташладилар-да: «Раббингиз бандалардан (тақдирини битириб) ҳал қилиб бўлди, бир гуруҳ жаннатда, бир гуруҳ дўзахда», дедилар. Абу Исо айтди: Бу бобда Ибн Умардан ҳам (ривоят) бор. Бу ҳадис ҳасан ғариб саҳиҳдир. Абу Қабилнинг исми Ҳуяй ибн Ҳониъдир.