HadislarҲадисларPaygʻambarlar vorislariПайғамбарлар ворислари
Mishkot ul-masobih · HadisМишкот ул-масобиҳ · Ҳадис3377Bob 18:Боб 18: Balogʻatga yetayotgan yoshlar va bolalikdagi vasiylik — Birinchi faslБалоғатга етаётган ёшлар ва болаликдаги васийлик — Биринчи фаслباب بلوغ الصغير وحضانته في الصغر - الفصل الأول

وَعَنِ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَ: صَالَحَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَ الْحُدَيْبِيَةِ عَلَى ثَلَاثَةِ أَشْيَاءَ: عَلَى أَنَّ مَنْ أَتَاهُ مِنَ الْمُشْرِكِينَ رَدَّهُ إِلَيْهِمْ وَمَنْ أَتَاهُمْ مِنَ الْمُسْلِمِينَ لَمْ يَرُدُّوهُ وَعَلَى أَنْ يَدْخُلَهَا مِنْ قَابِلٍ وَيُقِيمَ بِهَا ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ فَلَمَّا دَخَلَهَا وَمَضَى الْأَجَلُ خَرَجَ فَتَبِعَتْهُ ابْنَةُ حَمْزَةَ تُنَادِي: يَا عَمِّ يَا عَمِّ فَتَنَاوَلَهَا عَلِيٌّ فَأَخَذَ بِيَدِهَا فَاخْتَصَمَ فِيهَا عَلِيٌّ وَزَيْدٌ وَجَعْفَرٌ قَالَ عَلِيٌّ: أَنَا أَخَذْتُهَا وَهِيَ بِنْتُ عَمِّي. وَقَالَ جَعْفَرٌ: بِنْتُ عَمِّي وَخَالَتُهَا تَحْتِي وَقَالَ زَيْدٌ: بِنْتُ أَخِي فَقَضَى بِهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِخَالَتِهَا وَقَالَ: «الْخَالَةُ بِمَنْزِلَةِ الْأُمِّ» . وَقَالَ لَعَلِيٍّ: «أَنْتَ مِنِّي وَأَنَا مِنْكَ» وَقَالَ لِجَعْفَرٍ: «أَشْبَهْتَ خَلْقِي وَخُلُقِي» . وَقَالَ لزيد: «أَنْت أخونا ومولانا»

(Baro (roziyallohu anhu) aytdi:) Paygʻambar ﷺ Zulqaʼdada umra qilganlarida, Makka ahli u zotni Makkaga kirishga qoʻ ymaslikka bosh tortdi, to u zot ular bilan — u yerda uch kun turishi (sharti) ustida — bitishdilar. Ular shartnomani yozganlarida: «Bu — Muhammad, Allohning Rasuli bitishgan (narsa)dir» deb yozdilar. (Quraysh:) «Biz buni tan olmaymiz; agar biz seni Allohning Rasuli deb bilganimizda, seni hech narsadan toʻsmasdik. Lekin sen Muhammad ibn Abdullohsan», dedilar. U zot: «Men Allohning Rasuliman va men Muhammad ibn Abdullohman», dedilar. Soʻng Aliga: «‹Rasululloh›ni oʻchir», dedilar. Ali: «Yoʻq, Allohga qasamki, men seni hech qachon oʻchirmayman», dedi. Shunda Rasululloh ﷺ shartnomani oldilar — u zot yozishni yaxshi bilmas edilar — va: «Bu — Muhammad ibn Abdulloh bitishgan (narsa)dir: Makkaga qurol (olib) kirmaydi, magar qindagi qilich (boʻ lsa mayli); va uning (Makka) ahlidan hech kimni — agar (oʻzi) unga ergashishni istasa — (oʻzi bilan) olib chiqmaydi; va oʻz sheriklaridan hech kimni — agar u yerda turishni istasa — toʻsmaydi», deb yozdilar. U zot unga (Makkaga) kirib, muddat oʻtganida, (Quraysh) Alining oldiga kelib: «Sherikingga ayt — bizdan chiqib ketsin, muddat oʻtdi», dedilar. Shunda Paygʻambar ﷺ chiqdilar. Hamzaning qizi: «Ey amaki, ey amaki!» deb nido qilib, u zotga ergashdi. Ali uni (qoʻ liga) olib, qoʻ lidan ushlab, Fotima (alayhassalom)ga: «Mana, amakingning qizini ol», dedi; u (Fotima) uni (tarbiyaga) oldi. Soʻng u (qiz) haqida Ali, Zayd va Jaʼfar nizolashdilar. Ali: «Men uni oldim, u mening amakimning qizi», dedi. Jaʼfar: «(U) mening amakimning qizi va xolasi mening nikohimda», dedi. Zayd: «(U) mening (din) birodarimning qizi», dedi. Paygʻambar ﷺ uni xolasiga (Jaʼfarning xotiniga) hukm qilib berdilar va: «Xola ona oʻrnidadir», dedilar. Aliga: «Sen mendansan, men sendanman», dedilar. Jaʼfarga: «Sen mening xilqatim va xulqimga oʻxshading», dedilar. Zaydga: «Sen bizning birodarimiz va mavlomizsan», dedilar. Ali: «Hamzaning qiziga uylanmaysanmi?» dedi. U zot: «U mening emish (sut) tomondan birodarimning qizidir», dedilar.(Баро (розияллоҳу анҳу) айтди:) Пайғамбар ﷺ Зулқаъдада умра қилганларида, Макка аҳли у зотни Маккага киришга қў ймасликка бош тортди, то у зот улар билан — у ерда уч кун туриши (шарти) устида — битишдилар. Улар шартномани ёзганларида: «Бу — Муҳаммад, Аллоҳнинг Расули битишган (нарса)дир» деб ёздилар. (Қурайш:) «Биз буни тан олмаймиз; агар биз сени Аллоҳнинг Расули деб билганимизда, сени ҳеч нарсадан тўсмасдик. Лекин сен Муҳаммад ибн Абдуллоҳсан», дедилар. У зот: «Мен Аллоҳнинг Расулиман ва мен Муҳаммад ибн Абдуллоҳман», дедилар. Сўнг Алига: «‹Расулуллоҳ›ни ўчир», дедилар. Али: «Йўқ, Аллоҳга қасамки, мен сени ҳеч қачон ўчирмайман», деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ шартномани олдилар — у зот ёзишни яхши билмас эдилар — ва: «Бу — Муҳаммад ибн Абдуллоҳ битишган (нарса)дир: Маккага қурол (олиб) кирмайди, магар қиндаги қилич (бў лса майли); ва унинг (Макка) аҳлидан ҳеч кимни — агар (ўзи) унга эргашишни истаса — (ўзи билан) олиб чиқмайди; ва ўз шерикларидан ҳеч кимни — агар у ерда туришни истаса — тўсмайди», деб ёздилар. У зот унга (Маккага) кириб, муддат ўтганида, (Қурайш) Алининг олдига келиб: «Шерикингга айт — биздан чиқиб кецин, муддат ўтди», дедилар. Шунда Пайғамбар ﷺ чиқдилар. Ҳамзанинг қизи: «Эй амаки, эй амаки!» деб нидо қилиб, у зотга эргашди. Али уни (қў лига) олиб, қў лидан ушлаб, Фотима (алайҳассалом)га: «Мана, амакингнинг қизини ол», деди; у (Фотима) уни (тарбияга) олди. Сўнг у (қиз) ҳақида Али, Зайд ва Жаъфар низолашдилар. Али: «Мен уни олдим, у менинг амакимнинг қизи», деди. Жаъфар: «(У) менинг амакимнинг қизи ва холаси менинг никоҳимда», деди. Зайд: «(У) менинг (дин) биродаримнинг қизи», деди. Пайғамбар ﷺ уни холасига (Жаъфарнинг хотинига) ҳукм қилиб бердилар ва: «Хола она ўрнидадир», дедилар. Алига: «Сен мендансан, мен сенданман», дедилар. Жаъфарга: «Сен менинг хилқатим ва хулқимга ўхшадинг», дедилар. Зайдга: «Сен бизнинг биродаримиз ва мавломизсан», дедилар. Али: «Ҳамзанинг қизига уйланмайсанми?» деди. У зот: «У менинг эмиш (сут) томондан биродаримнинг қизидир», дедилар.

Darajasi:Даражаси: SahihСаҳиҳ (الألباني)