حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ، أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ، اللَّهِ بْنَ عُبَيْدِ بْنِ عُمَيْرٍ وَالْوَلِيدَ بْنَ عَطَاءٍ يُحَدِّثَانِ عَنِ الْحَارِثِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي رَبِيعَةَ، قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُبَيْدٍ وَفَدَ الْحَارِثُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَلَى عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ مَرْوَانَ فِي خِلاَفَتِهِ فَقَالَ عَبْدُ الْمَلِكِ مَا أَظُنُّ أَبَا خُبَيْبٍ - يَعْنِي ابْنَ الزُّبَيْرِ - سَمِعَ مِنْ عَائِشَةَ مَا كَانَ يَزْعُمُ أَنَّهُ سَمِعَهُ مِنْهَا . قَالَ الْحَارِثُ بَلَى أَنَا سَمِعْتُهُ مِنْهَا . قَالَ سَمِعْتَهَا تَقُولُ مَاذَا قَالَ قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنَّ قَوْمَكِ اسْتَقْصَرُوا مِنْ بُنْيَانِ الْبَيْتِ وَلَوْلاَ حَدَاثَةُ عَهْدِهِمْ بِالشِّرْكِ أَعَدْتُ مَا تَرَكُوا مِنْهُ فَإِنْ بَدَا لِقَوْمِكِ مِنْ بَعْدِي أَنْ يَبْنُوهُ فَهَلُمِّي لأُرِيَكِ مَا تَرَكُوا مِنْهُ " . فَأَرَاهَا قَرِيبًا مِنْ سَبْعَةِ أَذْرُعٍ . هَذَا حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُبَيْدٍ وَزَادَ عَلَيْهِ الْوَلِيدُ بْنُ عَطَاءٍ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " وَلَجَعَلْتُ لَهَا بَابَيْنِ مَوْضُوعَيْنِ فِي الأَرْضِ شَرْقِيًّا وَغَرْبِيًّا وَهَلْ تَدْرِينَ لِمَ كَانَ قَوْمُكِ رَفَعُوا بَابَهَا " . قَالَتْ قُلْتُ لاَ . قَالَ " تَعَزُّزًا أَنْ لاَ يَدْخُلَهَا إِلاَّ مَنْ أَرَادُوا فَكَانَ الرَّجُلُ إِذَا هُوَ أَرَادَ أَنْ يَدْخُلَهَا يَدْعُونَهُ يَرْتَقِي حَتَّى إِذَا كَادَ أَنْ يَدْخُلَ دَفَعُوهُ فَسَقَطَ " . قَالَ عَبْدُ الْمَلِكِ لِلْحَارِثِ أَنْتَ سَمِعْتَهَا تَقُولُ هَذَا قَالَ نَعَمْ. قَالَ فَنَكَتَ سَاعَةً بِعَصَاهُ ثُمَّ قَالَ وَدِدْتُ أَنِّي تَرَكْتُهُ وَمَا تَحَمَّلَ.
Abdulloh ibn Ubayd (rahimahulloh)dan rivoyat qilinadi: Horis ibn Abdulloh Abdulmalik ibn Marvonning xalifaligi davrida uning huzuriga (elchi boʻlib) keldi. Abdulmalik dedi: «Men Abu Xubaybning — yaʼni Ibn Zubayrning — Oishadan eshitdim deb daʼvo qilayotgan (gapni) undan eshitganiga ishonmayman», dedi. Horis dedi: «Yoʻq, men uni undan (oʻzim) eshitganman», dedi. (Abdulmalik) dedi: «Sen uning nima deganini eshitdingmi?» Horis dedi: (Oisha) shunday dedi: Rasululloh ﷺ: «Sening qavming Baytni qurishni qisqartirib qoʻyishgan. Agar ularning shirkdan (chiqqaniga) yaqin (boʻlmagani) boʻlmaganida, men ular tashlab qoldirgan (qism)ni qaytadan tiklagan boʻlardim. Agar mendan keyin sening qavmingga uni qaytadan qurish (fikri) tugʻilsa, kel, men senga ular nimani tashlab qoldirganini koʻrsatay», — dedilar. Soʻng (Nabiy ﷺ) unga yetti tirsakka yaqin (joyni) koʻrsatdilar. Bu Abdulloh ibn Ubaydning hadisi. Valid ibn Ato unga (quyidagini) qoʻshdi: Nabiy ﷺ: «Men albatta unga yerga teng qilib qoʻyilgan ikkita eshik — sharqiy va gʻarbiy (eshik) qilgan boʻlardim. Bilasanmi, sening qavming nima uchun uning eshigini koʻtarib qoʻyishgan?» — dedilar. (Oisha) dedi: «Men: ‹Yoʻq›, dedim». (Nabiy ﷺ): «Ular faqat oʻzlari xohlagan kishigina (Kaʼbaga) kirishi uchun (boshqalarga) takabburlik qilib (shunday qilishgan). Bir kishi unga kirmoqchi boʻlsa, uni (zinaga) chiqishga qoʻyib berishardi, qachonki u kirishga yaqinlashganda, uni itarib yuborishardi va u (yerga) yiqilardi», — dedilar. Abdulmalik Horisga: «Sen uni shunday deyayotganini (oʻzing) eshitdingmi?» dedi. (Horis): «Ha», dedi. (Horis) dedi: Shunda (Abdulmalik) bir oz hassasi bilan yerni chizib turdi, soʻng: «Men uni (Ibn Zubayr qurgan holida) tark etganimda va u koʻtargan (mashaqqatni boshimga olmaganimda) yaxshi boʻlardi», dedi.Абдуллоҳ ибн Убайд (раҳимаҳуллоҳ)дан ривоят қилинади: Ҳорис ибн Абдуллоҳ Абдулмалик ибн Марвоннинг халифалиги даврида унинг ҳузурига (элчи бўлиб) келди. Абдулмалик деди: «Мен Абу Хубайбнинг — яъни Ибн Зубайрнинг — Оишадан эшитдим деб даъво қилаётган (гапни) ундан эшитганига ишонмайман», деди. Ҳорис деди: «Йўқ, мен уни ундан (ўзим) эшитганман», деди. (Абдулмалик) деди: «Сен унинг нима деганини эшитдингми?» Ҳорис деди: (Оиша) шундай деди: Расулуллоҳ ﷺ: «Сенинг қавминг Байтни қуришни қисқартириб қўйишган. Агар уларнинг ширкдан (чиққанига) яқин (бўлмагани) бўлмаганида, мен улар ташлаб қолдирган (қисм)ни қайтадан тиклаган бўлардим. Агар мендан кейин сенинг қавмингга уни қайтадан қуриш (фикри) туғилса, кел, мен сенга улар нимани ташлаб қолдирганини кўрсатай», — дедилар. Сўнг (Набий ﷺ) унга етти тирсакка яқин (жойни) кўрсатдилар. Бу Абдуллоҳ ибн Убайднинг ҳадиси. Валид ибн Ато унга (қуйидагини) қўшди: Набий ﷺ: «Мен албатта унга ерга тенг қилиб қўйилган иккита эшик — шарқий ва ғарбий (эшик) қилган бўлардим. Биласанми, сенинг қавминг нима учун унинг эшигини кўтариб қўйишган?» — дедилар. (Оиша) деди: «Мен: ‹Йўқ›, дедим». (Набий ﷺ): «Улар фақат ўзлари хоҳлаган кишигина (Каъбага) кириши учун (бошқаларга) такаббурлик қилиб (шундай қилишган). Бир киши унга кирмоқчи бўлса, уни (зинага) чиқишга қўйиб беришарди, қачонки у киришга яқинлашганда, уни итариб юборишарди ва у (ерга) йиқиларди», — дедилар. Абдулмалик Ҳорисга: «Сен уни шундай деяётганини (ўзинг) эшитдингми?» деди. (Ҳорис): «Ҳа», деди. (Ҳорис) деди: Шунда (Абдулмалик) бир оз ҳассаси билан ерни чизиб турди, сўнг: «Мен уни (Ибн Зубайр қурган ҳолида) тарк этганимда ва у кўтарган (машаққатни бошимга олмаганимда) яхши бўларди», деди.