حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ كِلاَهُمَا عَنْ أَبِي مُعَاوِيَةَ، قَالَ يَحْيَى أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُرَّةَ، عَنِ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ، قَالَ مُرَّ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِيَهُودِيٍّ مُحَمَّمًا مَجْلُودًا فَدَعَاهُمْ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " هَكَذَا تَجِدُونَ حَدَّ الزَّانِي فِي كِتَابِكُمْ " . قَالُوا نَعَمْ . فَدَعَا رَجُلاً مِنْ عُلَمَائِهِمْ فَقَالَ " أَنْشُدُكَ بِاللَّهِ الَّذِي أَنْزَلَ التَّوْرَاةَ عَلَى مُوسَى أَهَكَذَا تَجِدُونَ حَدَّ الزَّانِي فِي كِتَابِكُمْ " . قَالَ لاَ وَلَوْلاَ أَنَّكَ نَشَدْتَنِي بِهَذَا لَمْ أُخْبِرْكَ نَجِدُهُ الرَّجْمَ وَلَكِنَّهُ كَثُرَ فِي أَشْرَافِنَا فَكُنَّا إِذَا أَخَذْنَا الشَّرِيفَ تَرَكْنَاهُ وَإِذَا أَخَذْنَا الضَّعِيفَ أَقَمْنَا عَلَيْهِ الْحَدَّ قُلْنَا تَعَالَوْا فَلْنَجْتَمِعْ عَلَى شَىْءٍ نُقِيمُهُ عَلَى الشَّرِيفِ وَالْوَضِيعِ فَجَعَلْنَا التَّحْمِيمَ وَالْجَلْدَ مَكَانَ الرَّجْمِ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " اللَّهُمَّ إِنِّي أَوَّلُ مَنْ أَحْيَا أَمْرَكَ إِذْ أَمَاتُوهُ " . فَأَمَرَ بِهِ فَرُجِمَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ لاَ يَحْزُنْكَ الَّذِينَ يُسَارِعُونَ فِي الْكُفْرِ} إِلَى قَوْلِهِ { إِنْ أُوتِيتُمْ هَذَا فَخُذُوهُ} يَقُولُ ائْتُوا مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم فَإِنْ أَمَرَكُمْ بِالتَّحْمِيمِ وَالْجَلْدِ فَخُذُوهُ وَإِنْ أَفْتَاكُمْ بِالرَّجْمِ فَاحْذَرُوا . فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى { وَمَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِمَا أَنْزَلَ اللَّهُ فَأُولَئِكَ هُمُ الْكَافِرُونَ} { وَمَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِمَا أَنْزَلَ اللَّهُ فَأُولَئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ} { وَمَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِمَا أَنْزَلَ اللَّهُ فَأُولَئِكَ هُمُ الْفَاسِقُونَ} فِي الْكُفَّارِ كُلُّهَا .
Baro ibn Ozib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ ning yonidan yuzi qoraytirilgan va qamchilangan bir yahudiy olib oʻtildi. Shunda u zot ﷺ ularni (yahudiylarni) chaqirib: «Kitobingizda (Tavrotda) zinokorning hadini shunday topasizlarmi?» dedilar. Ular: «Ha», dedilar. Keyin u zot ularning olimlaridan birini chaqirib: «Muso (alayhissalom)ga Tavrotni nozil qilgan Alloh haqi soʻrayman, kitobingizda zinokorning hadini shunday topasizlarmi?» dedilar. U: «Yoʻq. Agar sen mendan shu (Alloh nomi) bilan soʻramaganingda senga aytmas edim. Biz uni (zinokorning hadini) rajm (toshboʻron) deb topamiz. Lekin u (zino) bizning ashroflarimiz (zodagonlarimiz) orasida koʻpaydi. Shu sababli biz biror zodagonni (zino ustida) tutsak, uni qoʻyib yuborar edik, ojiz (oddiy) kishini tutsak, unga hadni joriy qilar edik. Soʻng biz: ‹Keling, zodagonga ham, oddiy kishiga ham birdek joriy qiladigan bir narsada kelishaylik›, dedik. Shunday qilib biz rajm oʻrniga yuzni qoraytirish va qamchilashni joriy qildik», dedi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Ey Alloh, ular Sening amringni oʻldirib qoʻyganlarida, men uni tiriltirgan birinchi kishidirman», dedilar. Soʻng u zot buyurdilar va u (yahudiy) rajm qilindi. Shunda Alloh azza va jalla: {Ey Paygʻambar, kufrga shoshilayotgan kishilar seni gʻamgin qilmasin} (Moida 41) oyatidan {Agar sizlarga bu (hukm) berilsa, uni qabul qilinglar} (Moida 41) degan soʻzigacha nozil qildi. (Yahudiylar oʻzaro): «Muhammadﷺ ning oldiga boringlar, agar u sizlarni yuzni qoraytirish va qamchilashga buyursa, uni qabul qilinglar, agar rajm bilan fatvo bersa, ehtiyot boʻlinglar», deyishardi. Soʻng Alloh taolo: {Kim Alloh nozil qilgan narsa bilan hukm qilmasa, ana oʻshalar kofirlardir} (Moida 44), {Kim Alloh nozil qilgan narsa bilan hukm qilmasa, ana oʻshalar zolimlardir} (Moida 45), {Kim Alloh nozil qilgan narsa bilan hukm qilmasa, ana oʻshalar fosiqlardir} (Moida 47) oyatlarini nozil qildi. Bularning hammasi kofirlar haqida (nozil boʻlgan).Баро ибн Озиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ нинг ёнидан юзи қорайтирилган ва қамчиланган бир яҳудий олиб ўтилди. Шунда у зот ﷺ уларни (яҳудийларни) чақириб: «Китобингизда (Тавротда) зинокорнинг ҳадини шундай топасизларми?» дедилар. Улар: «Ҳа», дедилар. Кейин у зот уларнинг олимларидан бирини чақириб: «Мусо (алайҳиссалом)га Тавротни нозил қилган Аллоҳ ҳақи сўрайман, китобингизда зинокорнинг ҳадини шундай топасизларми?» дедилар. У: «Йўқ. Агар сен мендан шу (Аллоҳ номи) билан сўрамаганингда сенга айтмас эдим. Биз уни (зинокорнинг ҳадини) ражм (тошбўрон) деб топамиз. Лекин у (зино) бизнинг ашрофларимиз (зодагонларимиз) орасида кўпайди. Шу сабабли биз бирор зодагонни (зино устида) тутсак, уни қўйиб юборар эдик, ожиз (оддий) кишини тутсак, унга ҳадни жорий қилар эдик. Сўнг биз: ‹Келинг, зодагонга ҳам, оддий кишига ҳам бирдек жорий қиладиган бир нарсада келишайлик›, дедик. Шундай қилиб биз ражм ўрнига юзни қорайтириш ва қамчилашни жорий қилдик», деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Эй Аллоҳ, улар Сенинг амрингни ўлдириб қўйганларида, мен уни тирилтирган биринчи кишидирман», дедилар. Сўнг у зот буюрдилар ва у (яҳудий) ражм қилинди. Шунда Аллоҳ азза ва жалла: {Эй Пайғамбар, куфрга шошилаётган кишилар сени ғамгин қилмасин} (Моида 41) оятидан {Агар сизларга бу (ҳукм) берилса, уни қабул қилинглар} (Моида 41) деган сўзигача нозил қилди. (Яҳудийлар ўзаро): «Муҳаммадﷺ нинг олдига боринглар, агар у сизларни юзни қорайтириш ва қамчилашга буюрса, уни қабул қилинглар, агар ражм билан фатво берса, эҳтиёт бўлинглар», дейишарди. Сўнг Аллоҳ таоло: {Ким Аллоҳ нозил қилган нарса билан ҳукм қилмаса, ана ўшалар кофирлардир} (Моида 44), {Ким Аллоҳ нозил қилган нарса билан ҳукм қилмаса, ана ўшалар золимлардир} (Моида 45), {Ким Аллоҳ нозил қилган нарса билан ҳукм қилмаса, ана ўшалар фосиқлардир} (Моида 47) оятларини нозил қилди. Буларнинг ҳаммаси кофирлар ҳақида (нозил бўлган).