Abdulloh ibn Kaʼb ibn Molik
عبد الله بن كعب بن مالك
Tobi'iy
at-Tarix al-kabir (al-Buxoriy)ат-Тарих ал-кабир (ал-Бухорий)
Abdulloh aytdi: menga al-Lays soʻzlab berdi, menga Aqil soʻzlab berdi, u Ibn Shihobdan: menga Abdulloh ibn Kaʼb ibn Molik xabar berdi — Abdulloh ibn Abbos unga xabar bergan: Ali Paygʻambar ﷺ ning huzurlaridan — u zot vafot etgan kasalliklari paytida — chiqdi. Odamlar: Rasululloh ﷺ qanday tongni qarshiladilar? dedilar. U: Allohga hamd, sogʻayib tongni qarshiladilar, dedi. Abbos uning qoʻlidan ushlab: Alloh haqi, sen uch kundan keyin asoning quli boʻlasan; men u zot shu kasalliklarida vafot etadilar, deb oʻylayman; men Abdulmuttalib oʻgʻillarining yuzida oʻlimni taniyman. Yur, undan soʻraymiz — bu ish kimga boʻladi? Agar bizda boʻlsa, buni bilamiz; boshqada boʻlsa, unga aytamiz, u biz haqimizda vasiyat qiladi, dedi. Ali: Alloh haqi, agar biz bu ishni Paygʻambar ﷺ dan soʻrasak-u, u zot bizga bermasalar, odamlar buni bizga hech qachon bermaydilar; Alloh haqi, men buni Rasululloh ﷺ dan hech qachon soʻramayman, dedi. Yunus va Ishoq al-Kalbiy ham az-Zuhriydan shunday aytishdi. Abdulloh aytdi: bizga al-Lays aytdi: menga Yunus soʻzlab berdi, u Ibn Shihobdan: menga Abdulloh ibn Kaʼb xabar berdi — Kaʼb ibn Molik unga xabar bergan: u Ibn Abu Hadraddan (qarzini) talab qildi, Paygʻambar ﷺ unga qoʻllari bilan: yarmini qoʻyib yubor, deb ishora qildilar. Abdulloh aytdi: al-Laysdan, u Jaʼfar ibn Rabiʼadan, u al-Aʼrajdan, u Ibn Kaʼbdan, u Kaʼbdan, shu kabini. Al-Lays va Anbasa aytdilar: Yunusdan, u Ibn Shihobdan — u Abdulloh ibn Kaʼb ibn Molikdan eshitdi: homila (qorindagi bola) junlaganda, uni soʻyish — onasini soʻyishdir. Aqil va Shuayb aytdilar: az-Zuhriydan: menga Abdulloh ibn Kaʼb xabar berdi — unga Paygʻambar ﷺ ning ashoblaridan baʼzilari xabar bergan: Paygʻambar ﷺ boshlarini bogʻlab chiqdilar va: «Ansorlar — mening sirdoshim, men ularga panoh topganman», dedilar. Ahmad aytdi, u Anbasadan, u Yunusdan, u Ibn Shihobdan: menga Abdulloh ibn Kaʼb ibn Molik xabar berdi — Husayn Umarning huzuriga u xutba qilayotganida keldi. Aqil va Shuayb aytdilar: az-Zuhriydan: menga Abdulloh ibn Kaʼb xabar berdi — Umar har yili lashkarlarni almashtirib turar edi.Абдуллоҳ айтди: менга ал-Лайс сўзлаб берди, менга Ақил сўзлаб берди, у Ибн Шиҳобдан: менга Абдуллоҳ ибн Каъб ибн Молик хабар берди — Абдуллоҳ ибн Аббос унга хабар берган: Али Пайғамбар ﷺ нинг ҳузурларидан — у зот вафот этган касалликлари пайтида — чиқди. Одамлар: Расулуллоҳ ﷺ қандай тонгни қаршиладилар? дедилар. У: Аллоҳга ҳамд, соғайиб тонгни қаршиладилар, деди. Аббос унинг қўлидан ушлаб: Аллоҳ ҳақи, сен уч кундан кейин асонинг қули бўласан; мен у зот шу касалликларида вафот этадилар, деб ўйлайман; мен Абдулмутталиб ўғилларининг юзида ўлимни танийман. Юр, ундан сўраймиз — бу иш кимга бўлади? Агар бизда бўлса, буни биламиз; бошқада бўлса, унга айтамиз, у биз ҳақимизда васият қилади, деди. Али: Аллоҳ ҳақи, агар биз бу ишни Пайғамбар ﷺ дан сўрасак-у, у зот бизга бермасалар, одамлар буни бизга ҳеч қачон бермайдилар; Аллоҳ ҳақи, мен буни Расулуллоҳ ﷺ дан ҳеч қачон сўрамайман, деди. Юнус ва Исҳоқ ал-Калбий ҳам аз-Зуҳрийдан шундай айтишди. Абдуллоҳ айтди: бизга ал-Лайс айтди: менга Юнус сўзлаб берди, у Ибн Шиҳобдан: менга Абдуллоҳ ибн Каъб хабар берди — Каъб ибн Молик унга хабар берган: у Ибн Абу Ҳадраддан (қарзини) талаб қилди, Пайғамбар ﷺ унга қўллари билан: ярмини қўйиб юбор, деб ишора қилдилар. Абдуллоҳ айтди: ал-Лайсдан, у Жаъфар ибн Рабиъадан, у ал-Аъраждан, у Ибн Каъбдан, у Каъбдан, шу кабини. Ал-Лайс ва Анбаса айтдилар: Юнусдан, у Ибн Шиҳобдан — у Абдуллоҳ ибн Каъб ибн Моликдан эшитди: ҳомила (қориндаги бола) жунлаганда, уни сўйиш — онасини сўйишдир. Ақил ва Шуайб айтдилар: аз-Зуҳрийдан: менга Абдуллоҳ ибн Каъб хабар берди — унга Пайғамбар ﷺ нинг ашобларидан баъзилари хабар берган: Пайғамбар ﷺ бошларини боғлаб чиқдилар ва: «Ансорлар — менинг сирдошим, мен уларга паноҳ топганман», дедилар. Аҳмад айтди, у Анбасадан, у Юнусдан, у Ибн Шиҳобдан: менга Абдуллоҳ ибн Каъб ибн Молик хабар берди — Ҳусайн Умарнинг ҳузурига у хутба қилаётганида келди. Ақил ва Шуайб айтдилар: аз-Зуҳрийдан: менга Абдуллоҳ ибн Каъб хабар берди — Умар ҳар йили лашкарларни алмаштириб турар эди.
Manba: at-Tarix al-kabir (al-Buxoriy), j. 6, b. 224Манба: ат-Тарих ал-кабир (ал-Бухорий), ж. 6, б. 224
al-Bidoya van-nihoya (Ibn Kasir)ал-Бидоя ван-ниҳоя (Ибн Касир)
Otasi Kaʼb koʻzi ojiz boʻlib qolganda uni yetaklab yuradigan oʻgʻil edi. Rivoyatlari bor. Madinada vafot etdi.Отаси Каъб кўзи ожиз бўлиб қолганда уни етаклаб юрадиган ўғил эди. Ривоятлари бор. Мадинада вафот этди.
Manba: al-Bidoya van-nihoya (Ibn Kasir), b. 4400Манба: ал-Бидоя ван-ниҳоя (Ибн Касир), б. 4400