حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا فُضَيْلُ بْنُ غَزْوَانَ، حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم خَطَبَ النَّاسَ يَوْمَ النَّحْرِ فَقَالَ " يَا أَيُّهَا النَّاسُ. أَىُّ يَوْمٍ هَذَا ". قَالُوا يَوْمٌ حَرَامٌ. قَالَ " فَأَىُّ بَلَدٍ هَذَا ". قَالُوا بَلَدٌ حَرَامٌ. قَالَ " فَأَىُّ شَهْرٍ هَذَا ". قَالُوا شَهْرٌ حَرَامٌ. قَالَ " فَإِنَّ دِمَاءَكُمْ وَأَمْوَالَكُمْ وَأَعْرَاضَكُمْ عَلَيْكُمْ حَرَامٌ، كَحُرْمَةِ يَوْمِكُمْ هَذَا، فِي بَلَدِكُمْ هَذَا فِي شَهْرِكُمْ هَذَا ". فَأَعَادَهَا مِرَارًا، ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ فَقَالَ " اللَّهُمَّ هَلْ بَلَّغْتُ اللَّهُمَّ هَلْ بَلَّغْتُ ". قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِنَّهَا لَوَصِيَّتُهُ إِلَى أُمَّتِهِ ـ " فَلْيُبْلِغِ الشَّاهِدُ الْغَائِبَ، لاَ تَرْجِعُوا بَعْدِي كُفَّارًا يَضْرِبُ بَعْضُكُمْ رِقَابَ بَعْضٍ ".
Ikrima (Ibn Abbosdan) rivoyat qiladi: Ibn Abbos dedi: «Rasululloh ﷺ Nahr kuni xutba aytdilar va: ‹Ey odamlar! (Aytinglar-chi,) bugun qaysi kun?› — dedilar. Odamlar: ‹Harom (muqaddas) kun›, — deb javob berdi. U zot yana: ‹Bu qaysi shahar?› — dedilar. Ular: ‹Harom (muqaddas) shahar›, — dedi. U zot: ‹Bu qaysi oy?› — dedilar. Ular: ‹Harom (muqaddas) oy›, — dedi. U zot: ‹Shubhasiz, sizlarning qonlaringiz, mollaringiz va nomuslaringiz — bir-biringizga — mana shu kuningizning hurmatidek, mana shu shahringizda (Makkada), mana shu oyingizda harom (muqaddas, daxlsiz)dir›, — dedilar. U zot bu soʻzini qayta-qayta takrorladi. Soʻng u zot boshini koʻtarib: ‹Allohim! Men (Sening risolatingni) ularga yetkazdimmi? Men Sening risolatingni ularga yetkazdimmi?› — dedilar». Ibn Abbos qoʻshdi: «Jonim qoʻlida boʻlgan Zotga qasamki, bu — u zotning oʻz ummatiga vasiyati edi: ‹Hozir boʻlganlar — bu (xabar)ni hozir boʻlmaganlarga yetkazsin. Ogoh boʻlinglar! Mendan keyin — bir-biringizning boʻyningizni chopadigan — kofirlar(dek) boʻlib (dindan) qaytmanglar›».Икрима (Ибн Аббосдан) ривоят қилади: Ибн Аббос деди: «Расулуллоҳ ﷺ Наҳр куни хутба айтдилар ва: ‹Эй одамлар! (Айтинглар-чи,) бугун қайси кун?› — дедилар. Одамлар: ‹Ҳаром (муқаддас) кун›, — деб жавоб берди. У зот яна: ‹Бу қайси шаҳар?› — дедилар. Улар: ‹Ҳаром (муқаддас) шаҳар›, — деди. У зот: ‹Бу қайси ой?› — дедилар. Улар: ‹Ҳаром (муқаддас) ой›, — деди. У зот: ‹Шубҳасиз, сизларнинг қонларингиз, молларингиз ва номусларингиз — бир-бирингизга — мана шу кунингизнинг ҳурматидек, мана шу шаҳрингизда (Маккада), мана шу ойингизда ҳаром (муқаддас, дахлсиз)дир›, — дедилар. У зот бу сўзини қайта-қайта такрорлади. Сўнг у зот бошини кўтариб: ‹Аллоҳим! Мен (Сенинг рисолатингни) уларга етказдимми? Мен Сенинг рисолатингни уларга етказдимми?› — дедилар». Ибн Аббос қўшди: «Жоним қўлида бўлган Зотга қасамки, бу — у зотнинг ўз умматига васияти эди: ‹Ҳозир бўлганлар — бу (хабар)ни ҳозир бўлмаганларга етказсин. Огоҳ бўлинглар! Мендан кейин — бир-бирингизнинг бўйнингизни чопадиган — кофирлар(дек) бўлиб (диндан) қайтманглар›».