أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الزُّبَيْرِ الْحُمَيْدِيُّ ، حَدَّثَنَا الْفَرَجُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ عَلْقَمَةَ بْنِ سَعِيدِ بْنِ أَبْيَضَ بْنِ حَمَّالٍ السَّبَائِيُّ الْمَأْرِبِيُّ ، حَدَّثَنِي عَمِّي ثَابِتُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ أَبْيَضَ : أَنَّ أَبَاهُ سَعِيدَ بْنَ أَبْيَضَ حَدَّثَهُ، عَنْ أَبْيَضَ بْنِ حَمَّالٍ حَدَّثَهُ : أَنَّهُ اسْتَقْطَعَ الْمِلْحَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي يُقَالُ لَهُ مِلْحُ شَذَّا بِمَأْرِبَ فَأَقْطَعَهُ، ثُمَّ إِنَّ الْأَقْرَعَ بْنَ حَابِسٍ التَّمِيمِيَّ. قَالَ : يَا نَبِيَّ اللَّهِ إِنِّي قَدْ وَرَدْتُ الْمِلْحَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ، وَهُوَ بِأَرْضٍ لَيْسَ بِهَا مَاءٌ، وَمَنْ وَرَدَهُ، أَخَذَهُ، وَهُوَ مِثْلُ مَاءِ الْعِدِّ. فَاسْتَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْأَبْيَضَ فِي قَطِيعَتِهِ فِي الْمِلْحِ، فَقُلْتُ : قَدْ أَقَلْتُهُ عَلَى أَنْ تَجْعَلَهُ مِنِّي صَدَقَةً، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " هُوَ مِنْكَ صَدَقَةٌ، وَهُوَ مِثْلُ مَاءِ الْعِدِّ، مَنْ وَرَدَهُ، أَخَذَهُ ". قَالَ : وَقَطَعَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْضًا وَنَخْلًا وَكَذَا بِالْجَوْفِ : جَوْفِ مُرَادٍ مَكَانَهُ حِينَ أَقَالَهُ مِنْهُ . قَالَ الْفَرَجُ : فَهُوَ عَلَى ذَلِكَ : مَنْ وَرَدَهُ، أَخَذَهُ
Abyaz ibn Hammol soʻzlab berishicha, u Rasululloh ﷺdan Maʼribdagi Shazza tuzi deb ataladigan tuz konini oʻziga ajratib berishlarini soʻradi, u zot esa uni unga ajratib berdilar. Soʻng al-Aqraʼ ibn Hobis at-Tamimiy: «Ey Allohning Nabiysi, men johiliyatda bu tuz koniga borgan edim; u suvi yoʻq bir yerda boʻlib, kim unga borsa, oʻzi olar edi; u xuddi oqar buloq suvi kabidir», dedi. Shunda Nabiy ﷺ Abyazdan tuz haqidagi ajratmani qaytarishni soʻradilar. U: «Uni sizga qaytardim — buni mendan sadaqa qilib hisoblashingiz sharti bilan», dedi. Rasululloh ﷺ: «U sendan sadaqadir; u xuddi oqar buloq suvi kabidir: kim unga borsa, oladi», dedilar. (Roviy) aytdi: Rasululloh ﷺ uni undan qaytarib olgan chogʻlarida, uning oʻrniga unga Javfda — Murod Javfida — yer, xurmozor va shu kabilarni ajratib berdilar. Faraj aytdi: U hozirgacha shu holatda: kim unga borsa, oladi.Абяз ибн Ҳаммол сўзлаб беришича, у Расулуллоҳ ﷺдан Маърибдаги Шазза тузи деб аталадиган туз конини ўзига ажратиб беришларини сўради, у зот эса уни унга ажратиб бердилар. Сўнг ал-Ақраъ ибн Ҳобис ат-Тамимий: «Эй Аллоҳнинг Набийси, мен жоҳилиятда бу туз конига борган эдим; у суви йўқ бир ерда бўлиб, ким унга борса, ўзи олар эди; у худди оқар булоқ суви кабидир», деди. Шунда Набий ﷺ Абяздан туз ҳақидаги ажратмани қайтаришни сўрадилар. У: «Уни сизга қайтардим — буни мендан садақа қилиб ҳисоблашингиз шарти билан», деди. Расулуллоҳ ﷺ: «У сендан садақадир; у худди оқар булоқ суви кабидир: ким унга борса, олади», дедилар. (Ровий) айтди: Расулуллоҳ ﷺ уни ундан қайтариб олган чоғларида, унинг ўрнига унга Жавфда — Мурод Жавфида — ер, хурмозор ва шу кабиларни ажратиб бердилар. Фараж айтди: У ҳозиргача шу ҳолатда: ким унга борса, олади.