نا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ ، نا خَالِدٌ يَعْنِي ابْنَ الْحَارِثِ ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلانَ ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ مِقْسَمٍ ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ ، قَالَ : كَانَ مُعَاذٌ يُصَلِّي مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْعِشَاءَ ، ثُمَّ يَرْجِعُ فَيُصَلِّي بِأَصْحَابِهِ ، فَرَجَعَ ذَاتَ يَوْمٍ ، فَصَلَّى بِهِمْ ، وَصَلَّى خَلْفَهُ فَتًى مِنْ قَوْمِهِ ، فَلَمَّا طَالَ عَلَى الْفَتَى ، صَلَّى وَخَرَجَ ، فَأَخَذَ بِخِطَامِ بَعِيرِهِ ، وَانْطَلَقُوا ، فَلَمَّا صَلَّى مُعَاذٌ ذُكِرَ ذَلِكَ لَهُ ، فَقَالَ : إِنَّ هَذَا لَنِفَاقٌ ، لأُخْبِرَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ، فَأَخْبَرَهُ مُعَاذٌ بِالَّذِي صَنَعَ الْفَتَى ، فَقَالَ الْفَتَى : يَا رَسُولَ اللَّهِ ، يُطِيلُ الْمُكْثَ عِنْدَكَ ، ثُمَّ يَرْجِعُ فَيُطَوِّلُ عَلَيْنَا ، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " أَفَتَّانٌ أَنْتَ يَا مُعَاذُ ؟ " ، وَقَالَ لِلْفَتَى : " كَيْفَ تَصْنَعُ يَا ابْنَ أَخِي إِذَا صَلَّيْتَ ؟ " قَالَ : أَقْرَأُ بِفَاتِحَةِ الْكِتَابِ ، وَأَسْأَلُ اللَّهُ الْجَنَّةَ ، وَأَعُوذُ بِهِ مِنَ النَّارِ ، وَإِنِّي لا أَدْرِي ، مَا دَنْدَنَتُكَ وَدَنْدَنَةُ مُعَاذٍ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " إِنِّي وَمُعَاذٌ حَوْلَ هَاتَيْنِ أَوْ نَحْوَ ذِي " ، قَالَ : قَالَ الْفَتَى : وَلَكِنْ سَيَعْلَمُ مُعَاذٌ إِذَا قَدِمَ الْقَوْمُ وَقَدْ خَبَرُوا أَنَّ الْعَدُوَّ قَدْ دَنَوْا ، قَالَ : فَقَدِمُوا ، قَالَ : فَاسْتُشْهِدَ الْفَتَى ، فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ ذَلِكَ لِمُعَاذٍ : " مَا فَعَلَ خَصْمِي وَخَصْمُكَ ؟ " قَالَ : يَا رَسُولَ اللَّهِ ، صَدَقَ اللَّهَ ، وَكَذَبْتُ ، اسْتُشْهِدَ
Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo) aytdi: Muoz Rasululloh ﷺ bilan xuftonni oʻqir, soʻng qaytib oʻz ashoblariga namoz oʻqib berar edi. Bir kuni u qaytib, ularga namoz oʻqib berdi; orqasida qavmidan bir yigit namoz oʻqiyotgan edi. Yigitga (namoz) uzun kelgach, u (yakka) namozini oʻqib chiqib ketdi, tuyasining jilovidan tutdi va (yoʻlga) ravona boʻldi. Muoz namozni tugatgach, bu unga aytildi. U: Bu — nifoqdir; albatta, Rasululloh ﷺga xabar beraman, dedi. Muoz yigit qilgan ishni u zotga aytdi. Yigit esa: Yo Rasululloh, u sizning huzuringizda uzoq turadi, soʻng qaytib bizga (namozni) uzun qiladi, dedi. Rasululloh ﷺ: «Fitnachimisan, ey Muoz?» dedilar va yigitga: «Namoz oʻqiganingda nima qilasan, ey jiyanim?» dedilar. U: Fotihatul-kitobni oʻqiyman, Allohdan jannatni soʻrayman va Undan doʻzaxdan panoh tilayman. Men sizning ham, Muozning ham pichirlab aytadiganini bilmayman, dedi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Men ham, Muoz ham mana shu ikkisining atrofidamiz», dedilar — yoki shunga oʻxshash (bir gap aytdilar). Yigit dedi: Lekin qavm kelganida — ular dushman yaqinlashganini bilishgan edi — Muoz (kim ekanini) biladi. Soʻng ular (jangga) keldilar va yigit shahid boʻldi. Shundan keyin Nabiy ﷺ Muozga: «Mening ham, sening ham xasming nima qildi?» dedilar. U: Yo Rasululloh, Alloh rost aytdi, men yolgʻon aytdim; u shahid boʻldi, dedi.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо) айтди: Муоз Расулуллоҳ ﷺ билан хуфтонни ўқир, сўнг қайтиб ўз ашобларига намоз ўқиб берар эди. Бир куни у қайтиб, уларга намоз ўқиб берди; орқасида қавмидан бир йигит намоз ўқиётган эди. Йигитга (намоз) узун келгач, у (якка) намозини ўқиб чиқиб кетди, туясининг жиловидан тутди ва (йўлга) равона бўлди. Муоз намозни тугатгач, бу унга айтилди. У: Бу — нифоқдир; албатта, Расулуллоҳ ﷺга хабар бераман, деди. Муоз йигит қилган ишни у зотга айтди. Йигит эса: Ё Расулуллоҳ, у сизнинг ҳузурингизда узоқ туради, сўнг қайтиб бизга (намозни) узун қилади, деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Фитначимисан, эй Муоз?» дедилар ва йигитга: «Намоз ўқиганингда нима қиласан, эй жияним?» дедилар. У: Фотиҳатул-китобни ўқийман, Аллоҳдан жаннатни сўрайман ва Ундан дўзахдан паноҳ тилайман. Мен сизнинг ҳам, Муознинг ҳам пичирлаб айтадиганини билмайман, деди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Мен ҳам, Муоз ҳам мана шу иккисининг атрофидамиз», дедилар — ёки шунга ўхшаш (бир гап айтдилар). Йигит деди: Лекин қавм келганида — улар душман яқинлашганини билишган эди — Муоз (ким эканини) билади. Сўнг улар (жангга) келдилар ва йигит шаҳид бўлди. Шундан кейин Набий ﷺ Муозга: «Менинг ҳам, сенинг ҳам хасминг нима қилди?» дедилар. У: Ё Расулуллоҳ, Аллоҳ рост айтди, мен ёлғон айтдим; у шаҳид бўлди, деди.