Abbos ibn Abdulmuttalib

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ، وَبِشْرُ بْنُ الْحَكَمِ، قَالاَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ، - وَهُوَ ابْنُ مُحَمَّدٍ - الدَّرَاوَرْدِيُّ عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْهَادِ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ، عَنِ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ ذَاقَ طَعْمَ الإِيمَانِ مَنْ رَضِيَ بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالإِسْلاَمِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ رَسُولاً ‏"‏ ‏‏

Abbos ibn Abdulmuttalib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: u Rasululloh ﷺ ning shunday deyayotganlarini eshitdi: «Allohni Robb (deb), Islomni din (deb) va Muhammadni Rasul (deb) rozi boʻlgan kishi iymon taʼmini totdi».Аббос ибн Абдулмутталиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: у Расулуллоҳ ﷺ нинг шундай деяётганларини эшитди: «Аллоҳни Робб (деб), Исломни дин (деб) ва Муҳаммадни Расул (деб) рози бўлган киши иймон таъмини тотди».

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُهَاجِرِ، عَنِ الْعَبَّاسِ، عَنْ أَبِي سَلاَّمٍ الْحَبَشِيِّ، قَالَ بَعَثَ إِلَىَّ عُمَرُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ فَحُمِلْتُ عَلَى الْبَرِيدِ ‏.‏ قَالَ فَلَمَّا دَخَلَ عَلَيْهِ قَالَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ لَقَدْ شَقَّ عَلَى مَرْكَبِي الْبَرِيدُ ‏.‏ فَقَالَ يَا أَبَا سَلاَّمٍ مَا أَرَدْتُ أَنْ أَشُقَّ عَلَيْكَ وَلَكِنْ بَلَغَنِي عَنْكَ حَدِيثٌ تُحَدِّثُهُ عَنْ ثَوْبَانَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي الْحَوْضِ فَأَحْبَبْتُ أَنْ تُشَافِهَنِي بِهِ ‏.‏ قَالَ أَبُو سَلاَّمٍ حَدَّثَنِي ثَوْبَانُ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ حَوْضِي مِنْ عَدَنَ إِلَى عَمَّانَ الْبَلْقَاءِ مَاؤُهُ أَشَدُّ بَيَاضًا مِنَ اللَّبَنِ وَأَحْلَى مِنَ الْعَسَلِ وَأَكَاوِيبُهُ عَدَدُ نُجُومِ السَّمَاءِ مَنْ شَرِبَ مِنْهُ شَرْبَةً لَمْ يَظْمَأْ بَعْدَهَا أَبَدًا أَوَّلُ النَّاسِ وُرُودًا عَلَيْهِ فُقَرَاءُ الْمُهَاجِرِينَ الشُّعْثُ رُءُوسًا الدُّنْسُ ثِيَابًا الَّذِينَ لاَ يَنْكِحُونَ الْمُتَنَعِّمَاتِ وَلاَ تُفْتَحُ لَهُمُ السُّدَدُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ عُمَرُ لَكِنِّي نَكَحْتُ الْمُتَنَعِّمَاتِ وَفُتِحَ لِيَ السُّدَدُ وَنَكَحْتُ فَاطِمَةَ بِنْتَ عَبْدِ الْمَلِكِ لاَ جَرَمَ أَنِّي لاَ أَغْسِلُ رَأْسِي حَتَّى يَشْعَثَ وَلاَ أَغْسِلُ ثَوْبِي الَّذِي يَلِي جَسَدِي حَتَّى يَتَّسِخَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ ‏.‏ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ مَعْدَانَ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ ثَوْبَانَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ وَأَبُو سَلاَّمٍ الْحَبَشِيُّ اسْمُهُ مَمْطُورٌ وَهُوَ شَامِيٌّ ثِقَةٌ ‏.‏

Sawbon (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺ: «Mening hovuzim Adandan Balqo Ammoniga qadardir. Uning suvi sutdan oqroq, asaldan shirinroqdir. Uning kosalari osmondagi yulduzlar sonichalikdir. Kim undan bir qultum ichsa, undan keyin abadiy chanqamaydi. Unga birinchi boʻlib keladigan odamlar sochlari toʻzigan, kiyimlari kir muhojirlarning faqirlaridir. Ular noz-neʼmat ichidagi ayollarga uylanmaydilar va ularga eshiklar ochilmaydi», dedilar. (Bu hadisni Abu Sallom al-Habashiy rivoyat qilgach,) Umar (ibn Abdulaziz): «Lekin men noz-neʼmat ichidagi ayollarga uylandim, menga eshiklar ochildi va men Fotima bint Abdulmalikka uylandim. Endi men sochim toʻzigunicha boshimni yuvmasligimga va badanimga tegib turadigan kiyimim kirlanguncha uni yuvmasligimga ahd qildim», dedi. Abu Iso aytdi: Bu hadis bu yuzadan gʻaribdir. Bu hadis Maʼdon ibn Abu Talhadan, u Sawbondan, u Nabiy ﷺdan ham rivoyat qilingan. Abu Sallom al-Habashiyning ismi Mamtur boʻlib, u shomlik, ishonchli (rovi)dir.Саwбон (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Набий ﷺ: «Менинг ҳовузим Адандан Балқо Аммонига қадардир. Унинг суви сутдан оқроқ, асалдан ширинроқдир. Унинг косалари осмондаги юлдузлар соничаликдир. Ким ундан бир қултум ичса, ундан кейин абадий чанқамайди. Унга биринчи бўлиб келадиган одамлар сочлари тўзиган, кийимлари кир муҳожирларнинг фақирларидир. Улар ноз-неъмат ичидаги аёлларга уйланмайдилар ва уларга эшиклар очилмайди», дедилар. (Бу ҳадисни Абу Саллом ал-Ҳабаший ривоят қилгач,) Умар (ибн Абдулазиз): «Лекин мен ноз-неъмат ичидаги аёлларга уйландим, менга эшиклар очилди ва мен Фотима бинт Абдулмаликка уйландим. Энди мен сочим тўзигунича бошимни ювмаслигимга ва баданимга тегиб турадиган кийимим кирлангунча уни ювмаслигимга аҳд қилдим», деди. Абу Исо айтди: Бу ҳадис бу юзадан ғарибдир. Бу ҳадис Маъдон ибн Абу Талҳадан, у Саwбондан, у Набий ﷺдан ҳам ривоят қилинган. Абу Саллом ал-Ҳабашийнинг исми Мамтур бўлиб, у шомлик, ишончли (рови)дир.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الْحَكَمِ، عَنْ شُعَيْبٍ، عَنِ اللَّيْثِ، قَالَ أَنْبَأَنَا ابْنُ الْهَادِ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ الْحَارِثِ، عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ، عَنْ عَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ إِذَا سَجَدَ الْعَبْدُ سَجَدَ مَعَهُ سَبْعَةُ آرَابٍ وَجْهُهُ وَكَفَّاهُ وَرُكْبَتَاهُ وَقَدَمَاهُ ‏"‏ ‏.‏

Abbos ibn Abdulmuttalib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U Rasululloh ﷺning: «Banda sajda qilganda, u bilan birga yetti aʼzosi sajda qiladi: yuzi, ikki kafti, ikki tizzasi va ikki oyogʻi», deb aytganlarini eshitgan.Аббос ибн Абдулмутталиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У Расулуллоҳ ﷺнинг: «Банда сажда қилганда, у билан бирга етти аъзоси сажда қилади: юзи, икки кафти, икки тиззаси ва икки оёғи», деб айтганларини эшитган.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى، أَنْبَأَنَا عَبَّادُ بْنُ الْعَوَّامِ، عَنْ عُمَرَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنِ الأَحْنَفِ بْنِ قَيْسٍ، عَنِ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ ‏"‏ لاَ تَزَالُ أُمَّتِي عَلَى الْفِطْرَةِ مَا لَمْ يُؤَخِّرُوا الْمَغْرِبَ حَتَّى تَشْتَبِكَ النُّجُومُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ بْنُ مَاجَهْ سَمِعْتُ مُحَمَّدَ بْنَ يَحْيَى يَقُولُ اضْطَرَبَ النَّاسُ فِي هَذَا الْحَدِيثِ بِبَغْدَادَ فَذَهَبْتُ أَنَا وَأَبُو بَكْرٍ الأَعْيَنُ إِلَى الْعَوَّامِ بْنِ عَبَّادِ بْنِ الْعَوَّامِ فَأَخْرَجَ إِلَيْنَا أَصْلَ أَبِيهِ فَإِذَا الْحَدِيثُ فِيهِ ‏.‏

Abbos ibn Abdulmuttalib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Ummatim shom namozini yulduzlar bir-biriga qovushib chiqmagunicha kechiktirmasa, fitrat uzra qolaveradi», dedilar.Аббос ибн Абдулмутталиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Умматим шом намозини юлдузлар бир-бирига қовушиб чиқмагунича кечиктирмаса, фитрат узра қолаверади», дедилар.

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، حَدَّثَنَا رِشْدِينُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ صَالِحٍ، عَنْ مُعَاذِ بْنِ مُحَمَّدٍ الأَنْصَارِيِّ، عَنِ ابْنِ صُهْبَانَ، عَنِ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لاَ قَوَدَ فِي الْمَأْمُومَةِ وَلاَ الْجَائِفَةِ وَلاَ الْمُنَقِّلَةِ ‏"‏ ‏.‏

Abbos ibn Abdulmuttalib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Miya pardasiga yetgan bosh jarohatida, ich boʻshligʻiga yetgan jarohatda va suyakni siljitgan jarohatda qasos yoʻqdir», dedilar.Аббос ибн Абдулмутталиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Мия пардасига етган бош жароҳатида, ич бўшлиғига етган жароҳатда ва суякни силжитган жароҳатда қасос йўқдир», дедилар.

حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ حُمَيْدِ بْنِ كَاسِبٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي حَازِمٍ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْهَادِ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ، عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ، عَنِ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يَقُولُ ‏"‏ إِذَا سَجَدَ الْعَبْدُ سَجَدَ مَعَهُ سَبْعَةُ آرَابٍ: وَجْهُهُ وَكَفَّاهُ وَرُكْبَتَاهُ وَقَدَمَاهُ ‏"‏ ‏.‏

Abbos ibn Abdulmuttalib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U Nabiy ﷺdan: «Banda sajda qilganida, u bilan birga yetti aʼzosi sajda qiladi: yuzi, ikki kafti, ikki tizzasi va ikki oyogʻi», deb aytganlarini eshitgan.Аббос ибн Абдулмутталиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У Набий ﷺдан: «Банда сажда қилганида, у билан бирга етти аъзоси сажда қилади: юзи, икки кафти, икки тиззаси ва икки оёғи», деб айтганларини эшитган.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ طَرِيفٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، عَنْ أَبِي سَبْرَةَ النَّخَعِيِّ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ كَعْبٍ الْقُرَظِيِّ، عَنِ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، قَالَ كُنَّا نَلْقَى النَّفَرَ مِنْ قُرَيْشٍ وَهُمْ يَتَحَدَّثُونَ فَيَقْطَعُونَ حَدِيثَهُمْ فَذَكَرْنَا ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَقَالَ ‏"‏ مَا بَالُ أَقْوَامٍ يَتَحَدَّثُونَ فَإِذَا رَأَوُا الرَّجُلَ مِنْ أَهْلِ بَيْتِي قَطَعُوا حَدِيثَهُمْ وَاللَّهِ لاَ يَدْخُلُ قَلْبَ رَجُلٍ الإِيمَانُ حَتَّى يُحِبَّهُمْ لِلَّهِ وَلِقَرَابَتِهِمْ مِنِّي ‏"‏ ‏.‏

Abbos ibn Abdulmuttalib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: U: «Biz Qurayshdan bir necha kishiga duch kelardik, ular gaplashib turishar, biroq gaplarini toʻxtatib qoʻyishardi. Buni Rasululloh ﷺga aytdik. Shunda u zot: ‹Ayrim odamlarga nima boʻlgan, gaplashib turishadi-yu, mening ahli baytimdan biror kishini koʻrishsa, gaplarini toʻxtatib qoʻyishadi? Allohga qasamki, kishining qalbiga ularni Alloh uchun va menga qarindoshligi uchun sevmaguncha iymon kirmaydi›, dedilar», dedi.Аббос ибн Абдулмутталиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: У: «Биз Қурайшдан бир неча кишига дуч келардик, улар гаплашиб туришар, бироқ гапларини тўхтатиб қўйишарди. Буни Расулуллоҳ ﷺга айтдик. Шунда у зот: ‹Айрим одамларга нима бўлган, гаплашиб туришади-ю, менинг аҳли байтимдан бирор кишини кўришса, гапларини тўхтатиб қўйишади? Аллоҳга қасамки, кишининг қалбига уларни Аллоҳ учун ва менга қариндошлиги учун севмагунча иймон кирмайди›, дедилар», деди.

وَعَن العبَّاسِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ: يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نُرِيدُ أَنْ نَكْنُسَ زَمْزَمَ وَإِنَّ فِيهَا مِنْ هَذِهِ الْجِنَّانِ يَعْنِي الْحَيَّاتِ الصِّغَارِ فَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقَتْلِهِنَّ. رَوَاهُ أَبُو دَاوُد

Abbos ibn Abdulmuttalib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u Rasululloh ﷺga: «Biz Zamzamni tozalamoqchimiz, unda esa shu jinnonlardan (yaʼni kichik ilonlardan) bor», dedi. Shunda Nabiy ﷺ ularni oʻldirishga buyurdilar.Аббос ибн Абдулмутталиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у Расулуллоҳ ﷺга: «Биз Замзамни тозаламоқчимиз, унда эса шу жиннонлардан (яъни кичик илонлардан) бор», деди. Шунда Набий ﷺ уларни ўлдиришга буюрдилар.

وَعَن الْعَبَّاس أَنَّهُ جَاءَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكَأَنَّهُ سَمِعَ شَيْئًا فَقَامَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْمِنْبَرِ فَقَالَ: «مَنْ أَنَا؟» فَقَالُوا: أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ. فَقَالَ: «أَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ إِنَّ اللَّهَ خَلَقَ الْخَلْقَ فَجَعَلَنِي فِي خَيْرِهِمْ ثمَّ جعلهم فرقتَيْن فجعلني فِي خير فِرْقَةً ثُمَّ جَعَلَهُمْ قَبَائِلَ فَجَعَلَنِي فِي خَيْرِهِمْ قَبيلَة ثمَّ جعله بُيُوتًا فَجَعَلَنِي فِي خَيْرِهِمْ بَيْتًا فَأَنَا خَيْرُهُمْ نفسا وَخَيرهمْ بَيْتا» . رَوَاهُ التِّرْمِذِيّ

Muttalib ibn Abu Vadoa (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Abbos Rasululloh ﷺning oldilariga keldi va goʻyo bir narsa eshitgan edi. Shunda Nabiy ﷺ minbarga chiqib turib: «Men kimman?» dedilar. Ular: «Siz Allohning Rasulisiz, sizga salom boʻlsin», dedilar. U zot: «Men Muhammad ibn Abdulloh ibn Abdulmuttalibman. Albatta, Alloh maxluqotni yaratdi va meni ularning eng yaxshisidan qildi. Soʻng ularni ikki guruh qilib, meni ularning eng yaxshi guruhidan qildi. Soʻng ularni qabilalar qilib, meni ularning eng yaxshi qabilasidan qildi. Soʻng ularni uylar qilib, meni ularning eng yaxshi uyidan va oʻzi jihatidan eng yaxshisidan qildi», dedilar. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasandir.Мутталиб ибн Абу Вадоа (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Аббос Расулуллоҳ ﷺнинг олдиларига келди ва гўё бир нарса эшитган эди. Шунда Набий ﷺ минбарга чиқиб туриб: «Мен кимман?» дедилар. Улар: «Сиз Аллоҳнинг Расулисиз, сизга салом бўлсин», дедилар. У зот: «Мен Муҳаммад ибн Абдуллоҳ ибн Абдулмутталибман. Албатта, Аллоҳ махлуқотни яратди ва мени уларнинг энг яхшисидан қилди. Сўнг уларни икки гуруҳ қилиб, мени уларнинг энг яхши гуруҳидан қилди. Сўнг уларни қабилалар қилиб, мени уларнинг энг яхши қабиласидан қилди. Сўнг уларни уйлар қилиб, мени уларнинг энг яхши уйидан ва ўзи жиҳатидан энг яхшисидан қилди», дедилар. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасандир.