حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ، عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ، عَنِ الشَّعْبِيِّ، عَنْ مَسْرُوقٍ، وَعَمْرِو بْنِ عُتْبَةَ، أَنَّهُمَا كَتَبَا إِلَى سُبَيْعَةَ بِنْتِ الْحَارِثِ يَسْأَلاَنِهَا عَنْ أَمْرِهَا، فَكَتَبَتْ إِلَيْهِمَا إِنَّهَا وَضَعَتْ بَعْدَ وَفَاةِ زَوْجِهَا بِخَمْسَةٍ وَعِشْرِينَ فَتَهَيَّأَتْ تَطْلُبُ الْخَيْرَ فَمَرَّ بِهَا أَبُو السَّنَابِلِ بْنُ بَعْكَكٍ فَقَالَ قَدْ أَسْرَعْتِ اعْتَدِّي آخِرَ الأَجَلَيْنِ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَعَشْرًا . فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ اسْتَغْفِرْ لِي . قَالَ " وَمِمَّ ذَاكَ " . فَأَخْبَرْتُهُ . فَقَالَ " إِنْ وَجَدْتِ زَوْجًا صَالِحًا فَتَزَوَّجِي " .
Subayʼa bint al-Horis (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Masruq va Amr ibn Utba unga ishi haqida soʻrab xat yozishdi. U ularga javoban yozdiki, u eri vafotidan yigirma besh kun oʻtgach tugʻgan, soʻng turmushga chiqishni koʻzlab tayyorlangan edi. Abu Sanobil ibn Baʼkak uning yonidan oʻtib: «Shoshildingiku, ikki muddatning uzunrogʻini — toʻrt oy oʻn kunni idda tut», dedi. «Men Nabiy ﷺ huzurlariga keldim va: ‹Ey Allohning Rasuli, men uchun magʻfirat soʻrang›, dedim. U zot: ‹Nega, nima boʻldi?› dedilar. Men u zotga (voqeani) aytdim. Shunda u zot: ‹Agar solih er topsang, turmushga chiq›, dedilar», dedi.Субайъа бинт ал-Ҳорис (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Масруқ ва Амр ибн Утба унга иши ҳақида сўраб хат ёзишди. У уларга жавобан ёздики, у эри вафотидан йигирма беш кун ўтгач туғган, сўнг турмушга чиқишни кўзлаб тайёрланган эди. Абу Санобил ибн Баъкак унинг ёнидан ўтиб: «Шошилдингику, икки муддатнинг узунроғини — тўрт ой ўн кунни идда тут», деди. «Мен Набий ﷺ ҳузурларига келдим ва: ‹Эй Аллоҳнинг Расули, мен учун мағфират сўранг›, дедим. У зот: ‹Нега, нима бўлди?› дедилар. Мен у зотга (воқеани) айтдим. Шунда у зот: ‹Агар солиҳ эр топсанг, турмушга чиқ›, дедилар», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ، حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، وَأَبِي، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ شَقِيقٍ، عَنْ حُذَيْفَةَ، قَالَ كُنَّا جُلُوسًا عِنْدَ عُمَرَ فَقَالَ أَيُّكُمْ يَحْفَظُ حَدِيثَ رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فِي الْفِتْنَةِ قَالَ حُذَيْفَةُ فَقُلْتُ أَنَا . قَالَ إِنَّكَ لَجَرِيءٌ قَالَ كَيْفَ قَالَ سَمِعْتُهُ يَقُولُ " فِتْنَةُ الرَّجُلِ فِي أَهْلِهِ وَوَلَدِهِ وَجَارِهِ تُكَفِّرُهَا الصَّلاَةُ وَالصِّيَامُ وَالصَّدَقَةُ وَالأَمْرُ بِالْمَعْرُوفِ وَالنَّهْىُ عَنِ الْمُنْكَرِ " . فَقَالَ عُمَرُ لَيْسَ هَذَا أُرِيدُ إِنَّمَا أُرِيدُ الَّتِي تَمُوجُ كَمَوْجِ الْبَحْرِ . فَقَالَ مَالَكَ وَلَهَا يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ إِنَّ بَيْنَكَ وَبَيْنَهَا بَابًا مُغْلَقًا . قَالَ فَيُكْسَرُ الْبَابُ أَوْ يُفْتَحُ قَالَ لاَ بَلْ يُكْسَرُ . قَالَ ذَاكَ أَجْدَرُ أَنْ لاَ يُغْلَقَ . قُلْنَا لِحُذَيْفَةَ أَكَانَ عُمَرُ يَعْلَمُ مَنِ الْبَابُ قَالَ نَعَمْ كَمَا يَعْلَمُ أَنَّ دُونَ غَدٍ اللَّيْلَةَ إِنِّي حَدَّثْتُهُ حَدِيثًا لَيْسَ بِالأَغَالِيطِ . فَهِبْنَا أَنْ نَسْأَلَهُ مَنِ الْبَابُ فَقُلْنَا لِمَسْرُوقٍ سَلْهُ فَسَأَلَهُ فَقَالَ عُمَرُ .
Hudhayfa (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Biz Umarning huzurida oʻtirgan edik. U: «Qaysingiz Rasululloh ﷺning fitna haqidagi hadislarini yod olgansiz?» dedi. Men: «Men», dedim. U: «Sen juda dadil ekansan», dedi. «Qanday edi?» dedi. Men: «Rasululloh ﷺ: ‹Kishining ahli, bolasi va qoʻshnisi borasidagi fitnasini namoz, roʻza, sadaqa, yaxshilikka buyurish va yomonlikdan qaytarish oʻchiradi›, deganlarini eshitdim», dedim. Shunda Umar: «Men buni koʻzda tutayotganim yoʻq. Men dengiz toʻlqinlaridek toʻlqinlanadigan fitnani koʻzda tutmoqdaman», dedi. Men: «Ey moʻminlar amiri, sizning u fitna bilan nima ishingiz bor? Sen bilan u fitna orasida yopiq bir eshik bor», dedim. U: «U eshik siniladimi yoki ochiladimi?» dedi. Men: «Yoʻq, balki siniladi», dedim. U: «Unda u qayta yopilmaydigan boʻladi», dedi. Biz Hudhayfaga: «Umar u eshik kim ekanini bilarmidi?» dedik. U: «Ha, xuddi ertadan oldin kecha kelishini bilgani kabi bilardi. Chunki men unga adashtirmasdan aniq hadis aytib bergan edim», dedi. Biz undan u eshik kim ekanini soʻrashdan choʻchidik va Masruqqa: «Undan soʻra», dedik. U soʻradi. Shunda u: «U eshik Umardir», dedi.Ҳудҳайфа (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Биз Умарнинг ҳузурида ўтирган эдик. У: «Қайсингиз Расулуллоҳ ﷺнинг фитна ҳақидаги ҳадисларини ёд олгансиз?» деди. Мен: «Мен», дедим. У: «Сен жуда дадил экансан», деди. «Қандай эди?» деди. Мен: «Расулуллоҳ ﷺ: ‹Кишининг аҳли, боласи ва қўшниси борасидаги фитнасини намоз, рўза, садақа, яхшиликка буюриш ва ёмонликдан қайтариш ўчиради›, деганларини эшитдим», дедим. Шунда Умар: «Мен буни кўзда тутаётганим йўқ. Мен денгиз тўлқинларидек тўлқинланадиган фитнани кўзда тутмоқдаман», деди. Мен: «Эй мўминлар амири, сизнинг у фитна билан нима ишингиз бор? Сен билан у фитна орасида ёпиқ бир эшик бор», дедим. У: «У эшик синиладими ёки очиладими?» деди. Мен: «Йўқ, балки синилади», дедим. У: «Унда у қайта ёпилмайдиган бўлади», деди. Биз Ҳудҳайфага: «Умар у эшик ким эканини билармиди?» дедик. У: «Ҳа, худди эртадан олдин кеча келишини билгани каби биларди. Чунки мен унга адаштирмасдан аниқ ҳадис айтиб берган эдим», деди. Биз ундан у эшик ким эканини сўрашдан чўчидик ва Масруққа: «Ундан сўра», дедик. У сўради. Шунда у: «У эшик Умардир», деди.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ، عَنِ ابْنِ عَوْنٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ دَخَلَ الأَسْوَدُ وَمَسْرُوقٌ عَلَى عَائِشَةَ فَقَالاَ أَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ يُبَاشِرُ وَهُوَ صَائِمٌ قَالَتْ كَانَ يَفْعَلُ وَكَانَ أَمْلَكَكُمْ لإِرْبِهِ .
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: undan «Rasululloh ﷺ roʻzador holatlarida xotinlariga tegar edilarmi?» deb soʻralganda, u: «Ha, qilar edilar, u zot orangizda oʻz nafsini eng koʻp idora qila oladiganingiz edilar», dedi.Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: ундан «Расулуллоҳ ﷺ рўзадор ҳолатларида хотинларига тегар эдиларми?» деб сўралганда, у: «Ҳа, қилар эдилар, у зот орангизда ўз нафсини энг кўп идора қила оладиганингиз эдилар», деди.