حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي حَرْمَلَةَ، أَخْبَرَنِي كُرَيْبٌ، أَنَّ أُمَّ الْفَضْلِ بِنْتَ الْحَارِثِ، بَعَثَتْهُ إِلَى مُعَاوِيَةَ بِالشَّامِ . قَالَ فَقَدِمْتُ الشَّامَ فَقَضَيْتُ حَاجَتَهَا وَاسْتُهِلَّ عَلَىَّ هِلاَلُ رَمَضَانَ وَأَنَا بِالشَّامِ فَرَأَيْنَا الْهِلاَلَ لَيْلَةَ الْجُمُعَةِ ثُمَّ قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فِي آخِرِ الشَّهْرِ فَسَأَلَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ ثُمَّ ذَكَرَ الْهِلاَلَ فَقَالَ مَتَى رَأَيْتُمُ الْهِلاَلَ فَقُلْتُ رَأَيْنَاهُ لَيْلَةَ الْجُمُعَةِ . فَقَالَ أَأَنْتَ رَأَيْتَهُ لَيْلَةَ الْجُمُعَةِ فَقُلْتُ رَآهُ النَّاسُ وَصَامُوا وَصَامَ مُعَاوِيَةُ . قَالَ لَكِنْ رَأَيْنَاهُ لَيْلَةَ السَّبْتِ فَلاَ نَزَالُ نَصُومُ حَتَّى نُكْمِلَ ثَلاَثِينَ يَوْمًا أَوْ نَرَاهُ . فَقُلْتُ أَلاَ تَكْتَفِي بِرُؤْيَةِ مُعَاوِيَةَ وَصِيَامِهِ قَالَ لاَ هَكَذَا أَمَرَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ . وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ لِكُلِّ أَهْلِ بَلَدٍ رُؤْيَتَهُمْ .
Ibn Abbos (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Kurayb (shunday) xabar berdi: Ummul-Fazl binti al-Horis uni Shomdagi Muoviyaning oldiga yubordi. (Kurayb) aytdi: «Men Shomga bordim va uning hojatini bajardim. Men Shomda ekanimda Ramazon hiloli chiqdi, biz hilolni juma kechasi koʻrdik. Soʻngra oyning oxirida Madinaga keldim. Ibn Abbos mendan (xabarlarni) soʻradi, soʻngra hilolni eslab: ‹Hilolni qachon koʻrdingiz?› dedi. Men: ‹Uni juma kechasi koʻrdik›, dedim. U: ‹Sen uni juma kechasi oʻzing koʻrdingmi?› dedi. Men: ‹Odamlar uni koʻrdilar va roʻza tutdilar, Muoviya ham roʻza tutdi›, dedim. U: ‹Lekin biz uni shanba kechasi koʻrdik. Shu sababli oʻttiz kunni toʻldirmagunimizcha yoki uni koʻrmagunimizcha roʻza tutaveramiz›, dedi. Men: ‹Muoviyaning koʻrgani va roʻza tutgani senga kifoya qilmaydimi?› dedim. U: ‹Yoʻq, Rasululloh ﷺ bizni shunday buyurganlar›, dedi». Abu Iso aytdi: Ibn Abbosning hadisi hasan sahih gʻarib hadisdir. Ilm ahli nazdida bu hadisga amal qilinadi — har bir yurt ahli uchun oʻzlarining koʻrishlari (eʼtiborli)dir.Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Курайб (шундай) хабар берди: Уммул-Фазл бинти ал-Ҳорис уни Шомдаги Муовиянинг олдига юборди. (Курайб) айтди: «Мен Шомга бордим ва унинг ҳожатини бажардим. Мен Шомда эканимда Рамазон ҳилоли чиқди, биз ҳилолни жума кечаси кўрдик. Сўнгра ойнинг охирида Мадинага келдим. Ибн Аббос мендан (хабарларни) сўради, сўнгра ҳилолни эслаб: ‹Ҳилолни қачон кўрдингиз?› деди. Мен: ‹Уни жума кечаси кўрдик›, дедим. У: ‹Сен уни жума кечаси ўзинг кўрдингми?› деди. Мен: ‹Одамлар уни кўрдилар ва рўза тутдилар, Муовия ҳам рўза тутди›, дедим. У: ‹Лекин биз уни шанба кечаси кўрдик. Шу сабабли ўттиз кунни тўлдирмагунимизча ёки уни кўрмагунимизча рўза тутаверамиз›, деди. Мен: ‹Муовиянинг кўргани ва рўза тутгани сенга кифоя қилмайдими?› дедим. У: ‹Йўқ, Расулуллоҳ ﷺ бизни шундай буюрганлар›, деди». Абу Исо айтди: Ибн Аббоснинг ҳадиси ҳасан саҳиҳ ғариб ҳадисдир. Илм аҳли наздида бу ҳадисга амал қилинади — ҳар бир юрт аҳли учун ўзларининг кўришлари (эътиборли)дир.