حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَالِمٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " مَنِ ابْتَاعَ نَخْلاً بَعْدَ أَنْ تُؤَبَّرَ فَثَمَرَتُهَا لِلَّذِي بَاعَهَا إِلاَّ أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُ وَمَنِ ابْتَاعَ عَبْدًا وَلَهُ مَالٌ فَمَالُهُ لِلَّذِي بَاعَهُ إِلاَّ أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُ " . قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ جَابِرٍ . وَحَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . هَكَذَا رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَالَ " مَنِ ابْتَاعَ نَخْلاً بَعْدَ أَنْ تُؤَبَّرَ فَثَمَرَتُهَا لِلْبَائِعِ إِلاَّ أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُ وَمَنْ بَاعَ عَبْدًا وَلَهُ مَالٌ فَمَالُهُ لِلْبَائِعِ إِلاَّ أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُ " . وَقَدْ رُوِيَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَنِ ابْتَاعَ نَخْلاً قَدْ أُبِّرَتْ فَثَمَرَتُهَا لِلْبَائِعِ إِلاَّ أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُ " . وَقَدْ رُوِيَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ أَنَّهُ قَالَ مَنْ بَاعَ عَبْدًا وَلَهُ مَالٌ فَمَالُهُ لِلْبَائِعِ إِلاَّ أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُ . هَكَذَا رَوَى عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ وَغَيْرُهُ عَنْ نَافِعٍ الْحَدِيثَيْنِ . وَقَدْ رَوَى بَعْضُهُمْ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَيْضًا . وَرَوَى عِكْرِمَةُ بْنُ خَالِدٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم نَحْوَ حَدِيثِ سَالِمٍ . وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَاقَ . قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ حَدِيثُ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَصَحُّ مَا جَاءَ فِي هَذَا الْبَابِ .
Ibn Umar (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: U: «Rasululloh ﷺning: ‹Kim changlatilgandan keyin xurmo daraxtini sotib olsa, uning mevasi sotgan kishiniki boʻladi, magar xaridor (oʻziga deb) shart qilib qoʻygan boʻlsa (bundan mustasno). Kim moli bor qulni sotib olsa, uning moli sotgan kishiniki boʻladi, magar xaridor shart qilib qoʻygan boʻlsa (bundan mustasno)›, deganlarini eshitdim», dedi. Abu Iso aytdi: Bu bobda Jobirdan ham (hadis) bor. Ibn Umarning hadisi hasan sahihdir. Bu (hadis) shu tarzda az-Zuhriydan, u Salimdan, u Ibn Umardan, u Nabiy ﷺdan, bir necha yoʻl bilan rivoyat qilingan. Ushbu hadisga ilm ahlining baʼzilari amal qiladilar, bu Shofiiy, Ahmad va Ishoqning soʻzidir. Muhammad ibn Ismoil aytdi: az-Zuhriyning Salimdan, u otasidan, u Nabiy ﷺdan (qilgan) rivoyati bu bobda kelgan eng sahih hadisdir.Ибн Умар (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: У: «Расулуллоҳ ﷺнинг: ‹Ким чанглатилгандан кейин хурмо дарахтини сотиб олса, унинг меваси сотган кишиники бўлади, магар харидор (ўзига деб) шарт қилиб қўйган бўлса (бундан мустасно). Ким моли бор қулни сотиб олса, унинг моли сотган кишиники бўлади, магар харидор шарт қилиб қўйган бўлса (бундан мустасно)›, деганларини эшитдим», деди. Абу Исо айтди: Бу бобда Жобирдан ҳам (ҳадис) бор. Ибн Умарнинг ҳадиси ҳасан саҳиҳдир. Бу (ҳадис) шу тарзда аз-Зуҳрийдан, у Салимдан, у Ибн Умардан, у Набий ﷺдан, бир неча йўл билан ривоят қилинган. Ушбу ҳадисга илм аҳлининг баъзилари амал қиладилар, бу Шофиий, Аҳмад ва Ишоқнинг сўзидир. Муҳаммад ибн Исмоил айтди: аз-Зуҳрийнинг Салимдан, у отасидан, у Набий ﷺдан (қилган) ривояти бу бобда келган энг саҳиҳ ҳадисдир.