حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا الْعَلاَءُ بْنُ الْفَضْلِ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي سَوِيَّةَ أَبُو الْهُذَيْلِ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عِكْرَاشٍ، عَنْ أَبِيهِ، عِكْرَاشِ بْنِ ذُؤَيْبٍ قَالَ بَعَثَنِي بَنُو مُرَّةَ بْنِ عُبَيْدٍ بِصَدَقَاتِ أَمْوَالِهِمْ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَدِمْتُ عَلَيْهِ الْمَدِينَةَ فَوَجَدْتُهُ جَالِسًا بَيْنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالأَنْصَارِ قَالَ ثُمَّ أَخَذَ بِيَدِي فَانْطَلَقَ بِي إِلَى بَيْتِ أُمِّ سَلَمَةَ فَقَالَ " هَلْ مِنْ طَعَامٍ " . فَأُتِينَا بِجَفْنَةٍ كَثِيرَةِ الثَّرِيدِ وَالْوَذْرِ وَأَقْبَلْنَا نَأْكُلُ مِنْهَا فَخَبَطْتُ بِيَدِي مِنْ نَوَاحِيهَا وَأَكَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ فَقَبَضَ بِيَدِهِ الْيُسْرَى عَلَى يَدِي الْيُمْنَى ثُمَّ قَالَ " يَا عِكْرَاشُ كُلْ مِنْ مَوْضِعٍ وَاحِدٍ فَإِنَّهُ طَعَامٌ وَاحِدٌ " . ثُمَّ أُتِينَا بِطَبَقٍ فِيهِ أَلْوَانُ الرُّطَبِ أَوِ التَّمْرِ عُبَيْدُ اللَّهِ شَكَّ قَالَ فَجَعَلْتُ آكُلُ مِنْ بَيْنِ يَدَىَّ وَجَالَتْ يَدُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي الطَّبَقِ وَقَالَ " يَا عِكْرَاشُ كُلْ مِنْ حَيْثُ شِئْتَ فَإِنَّهُ غَيْرُ لَوْنٍ وَاحِدٍ " . ثُمَّ أُتِينَا بِمَاءٍ فَغَسَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَدَيْهِ وَمَسَحَ بِبَلَلِ كَفَّيْهِ وَجْهَهُ وَذِرَاعَيْهِ وَرَأْسَهُ وَقَالَ " يَا عِكْرَاشُ هَذَا الْوُضُوءُ مِمَّا غَيَّرَتِ النَّارُ " . وَفِي الْحَدِيثِ قِصَّةٌ . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ حَدِيثِ الْعَلاَءِ بْنِ الْفَضْلِ وَقَدْ تَفَرَّدَ الْعَلاَءُ بِهَذَا الْحَدِيثِ وَلاَ نَعْرِفُ لِعِكْرَاشٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِلاَّ هَذَا الْحَدِيثَ .
Ikrosh ibn Zuayb (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, u dedi: «Banu Murra ibn Ubayd meni mollarining zakotini olib borish uchun Rasululloh ﷺ huzurlariga yubordi. Men u zotning oldilariga Madinaga keldim va u zotni muhojirlar bilan ansorlar orasida oʻtirgan holda topdim». U dedi: «Soʻng u zot qoʻlimdan ushlab, meni Ummu Salama (roziyallohu anho)ning uyiga olib bordilar va: ‹Taomdan biror narsa bormi?› dedilar. Bizga sarid va goʻsht boʻlaklariga toʻla katta bir tovoq keltirildi va biz undan yeya boshladik. Men qoʻlimni tovoqning turli tomonlariga yugurtira boshladim, Rasululloh ﷺ esa oʻz oldilaridan yedilar. Shunda u zot chap qoʻllari bilan mening oʻng qoʻlimni ushlab: ‹Ey Ikrosh, bir joydan yegin, chunki bu bir xil taomdir›, dedilar. Soʻng bizga ichida turli xil yangi yoki quruq xurmolar boʻlgan bir lagan keltirildi» — Ubaydulloh (roviy) shubha qildi. U dedi: «Men oʻz oldimdan yeya boshladim, Rasululloh ﷺ ning qoʻllari esa lagan ichida aylandi va u zot: ‹Ey Ikrosh, xohlagan joyingdan yegin, chunki bu bir xil emas (turli xildir)›, dedilar. Soʻng bizga suv keltirildi, Rasululloh ﷺ qoʻllarini yuvdilar va kaftlarining namligi bilan yuzlarini, ikki bilaklarini va boshlarini mash qildilar hamda: ‹Ey Ikrosh, mana shu — olov oʻzgartirgan (pishirilgan) narsadan (soʻng olinadigan) tahoratdir›, dedilar». Bu hadisda (uzun) qissa bor. Abu Iso aytdi: Bu hadis gʻaribdir, biz uni faqat Al-Alo ibn al-Fazlning rivoyati orqaligina bilamiz. Al-Alo bu hadisni rivoyat qilishda yolgʻiz qolgan. Biz Ikroshdan Nabiy ﷺ orqali bu hadisdan boshqasini bilmaymiz.Икрош ибн Зуайб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, у деди: «Бану Мурра ибн Убайд мени молларининг закотини олиб бориш учун Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига юборди. Мен у зотнинг олдиларига Мадинага келдим ва у зотни муҳожирлар билан ансорлар орасида ўтирган ҳолда топдим». У деди: «Сўнг у зот қўлимдан ушлаб, мени Умму Салама (розияллоҳу анҳо)нинг уйига олиб бордилар ва: ‹Таомдан бирор нарса борми?› дедилар. Бизга сарид ва гўшт бўлакларига тўла катта бир товоқ келтирилди ва биз ундан ея бошладик. Мен қўлимни товоқнинг турли томонларига югуртира бошладим, Расулуллоҳ ﷺ эса ўз олдиларидан едилар. Шунда у зот чап қўллари билан менинг ўнг қўлимни ушлаб: ‹Эй Икрош, бир жойдан егин, чунки бу бир хил таомдир›, дедилар. Сўнг бизга ичида турли хил янги ёки қуруқ хурмолар бўлган бир лаган келтирилди» — Убайдуллоҳ (ровий) шубҳа қилди. У деди: «Мен ўз олдимдан ея бошладим, Расулуллоҳ ﷺ нинг қўллари эса лаган ичида айланди ва у зот: ‹Эй Икрош, хоҳлаган жойингдан егин, чунки бу бир хил эмас (турли хилдир)›, дедилар. Сўнг бизга сув келтирилди, Расулуллоҳ ﷺ қўлларини ювдилар ва кафтларининг намлиги билан юзларини, икки билакларини ва бошларини масҳ қилдилар ҳамда: ‹Эй Икрош, мана шу — олов ўзгартирган (пиширилган) нарсадан (сўнг олинадиган) таҳоратдир›, дедилар». Бу ҳадисда (узун) қисса бор. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ғарибдир, биз уни фақат Ал-Ало ибн ал-Фазлнинг ривояти орқалигина биламиз. Ал-Ало бу ҳадисни ривоят қилишда ёлғиз қолган. Биз Икрошдан Набий ﷺ орқали бу ҳадисдан бошқасини билмаймиз.