حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ، عَنِ الأَخْضَرِ بْنِ عَجْلاَنَ، عَنْ أَبِي بَكْرٍ الْحَنَفِيِّ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ رَجُلاً، مِنَ الأَنْصَارِ أَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَسْأَلُهُ فَقَالَ " أَمَا فِي بَيْتِكَ شَىْءٌ " . قَالَ بَلَى حِلْسٌ نَلْبَسُ بَعْضَهُ وَنَبْسُطُ بَعْضَهُ وَقَعْبٌ نَشْرَبُ فِيهِ مِنَ الْمَاءِ . قَالَ " ائْتِنِي بِهِمَا " . فَأَتَاهُ بِهِمَا فَأَخَذَهُمَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِيَدِهِ وَقَالَ " مَنْ يَشْتَرِي هَذَيْنِ " . قَالَ رَجُلٌ أَنَا آخُذُهُمَا بِدِرْهَمٍ . قَالَ " مَنْ يَزِيدُ عَلَى دِرْهَمٍ " . مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلاَثًا قَالَ رَجُلٌ أَنَا آخُذُهُمَا بِدِرْهَمَيْنِ . فَأَعْطَاهُمَا إِيَّاهُ وَأَخَذَ الدِّرْهَمَيْنِ وَأَعْطَاهُمَا الأَنْصَارِيَّ وَقَالَ " اشْتَرِ بِأَحَدِهِمَا طَعَامًا فَانْبِذْهُ إِلَى أَهْلِكَ وَاشْتَرِ بِالآخَرِ قَدُومًا فَأْتِنِي بِهِ " . فَأَتَاهُ بِهِ فَشَدَّ فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عُودًا بِيَدِهِ ثُمَّ قَالَ لَهُ " اذْهَبْ فَاحْتَطِبْ وَبِعْ وَلاَ أَرَيَنَّكَ خَمْسَةَ عَشَرَ يَوْمًا " . فَذَهَبَ الرَّجُلُ يَحْتَطِبُ وَيَبِيعُ فَجَاءَ وَقَدْ أَصَابَ عَشَرَةَ دَرَاهِمَ فَاشْتَرَى بِبَعْضِهَا ثَوْبًا وَبِبَعْضِهَا طَعَامًا . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " هَذَا خَيْرٌ لَكَ مِنْ أَنْ تَجِيءَ الْمَسْأَلَةُ نُكْتَةً فِي وَجْهِكَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِنَّ الْمَسْأَلَةَ لاَ تَصْلُحُ إِلاَّ لِثَلاَثَةٍ لِذِي فَقْرٍ مُدْقِعٍ أَوْ لِذِي غُرْمٍ مُفْظِعٍ أَوْ لِذِي دَمٍ مُوجِعٍ " .
Anas ibn Molik (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadiki, ansorlardan bir kishi Paygʻambar ﷺ huzurlariga kelib, u zotdan (biror narsa) soʻradi. U zot: «Uyingda biror narsa yoʻqmi?» dedilar. U: «Bor, bir boʻlagini kiyib, bir boʻlagini (yerga) toʻshaydigan gilamimiz va undan suv ichadigan bir yogʻoch kosamiz bor», dedi. U zot: «Ularni menga olib kel», dedilar. U ikkalasini olib keldi. Rasululloh ﷺ ularni qoʻllariga olib: «Bu ikkalasini kim sotib oladi?» dedilar. Bir kishi: «Men ularni bir dirhamga olaman», dedi. U zot ikki yoki uch marta: «Bir dirhamdan ortiq beradigan kim bor?» dedilar. Bir kishi: «Men ularni ikki dirhamga olaman», dedi. U zot ularni oʻshanga berib, ikki dirhamni oldilar va uni ansoriyga berib: «Bularning biriga taom sotib olib, ahlingga (yetkazib) qoʻy, ikkinchisiga bolta sotib olib, menga olib kel», dedilar. U boltani olib keldi. Rasululloh ﷺ unga oʻz qoʻllari bilan bir dasta mahkamladilar, soʻng unga: «Bor, oʻtin terib sotgin, oʻn besh kungacha seni koʻrmay», dedilar. U kishi oʻtin terib sotgani ketdi va oʻn dirham topib keldi. Uning bir qismiga kiyim, bir qismiga taom sotib oldi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Bu sen uchun qiyomat kuni soʻrash (izi) yuzingda dogʻ boʻlib kelishidan koʻra yaxshiroqdir. Albatta, soʻrash faqat uch kishiga — qattiq faqirlikka tushgan, yoki ogʻir qarzga botgan, yoki alamli qon (xunbaho)ga giriftor boʻlgan kishiga(gina) joiz boʻladi», dedilar.Анас ибн Молик (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинадики, ансорлардан бир киши Пайғамбар ﷺ ҳузурларига келиб, у зотдан (бирор нарса) сўради. У зот: «Уйингда бирор нарса йўқми?» дедилар. У: «Бор, бир бўлагини кийиб, бир бўлагини (ерга) тўшайдиган гиламимиз ва ундан сув ичадиган бир ёғоч косамиз бор», деди. У зот: «Уларни менга олиб кел», дедилар. У иккаласини олиб келди. Расулуллоҳ ﷺ уларни қўлларига олиб: «Бу иккаласини ким сотиб олади?» дедилар. Бир киши: «Мен уларни бир дирҳамга оламан», деди. У зот икки ёки уч марта: «Бир дирҳамдан ортиқ берадиган ким бор?» дедилар. Бир киши: «Мен уларни икки дирҳамга оламан», деди. У зот уларни ўшанга бериб, икки дирҳамни олдилар ва уни ансорийга бериб: «Буларнинг бирига таом сотиб олиб, аҳлингга (етказиб) қўй, иккинчисига болта сотиб олиб, менга олиб кел», дедилар. У болтани олиб келди. Расулуллоҳ ﷺ унга ўз қўллари билан бир даста маҳкамладилар, сўнг унга: «Бор, ўтин териб сотгин, ўн беш кунгача сени кўрмай», дедилар. У киши ўтин териб сотгани кетди ва ўн дирҳам топиб келди. Унинг бир қисмига кийим, бир қисмига таом сотиб олди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Бу сен учун қиёмат куни сўраш (изи) юзингда доғ бўлиб келишидан кўра яхшироқдир. Албатта, сўраш фақат уч кишига — қаттиқ фақирликка тушган, ёки оғир қарзга ботган, ёки аламли қон (хунбаҳо)га гирифтор бўлган кишига(гина) жоиз бўлади», дедилар.