حَدَّثَنَا يُونُسُ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ بُشَيْرِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ أَبِي حَثْمَةَ وَرَافِعِ بْنِ خَدِيجٍأَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ سَهْلٍ وَمُحَيِّصَةَ بْنَ مَسْعُودٍ أَتَيَا خَيْبَرَ فِي حَاجَةٍ لَهُمَا فَتَفَرَّقَا فَقُتِلَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَهْلٍ وَوَجَدُوهُ قَتِيلًا قَالَ فَجَاءَ مُحَيِّصَةُ وَحُوَيِّصَةُ ابْنَا مَسْعُودٍ وَجَاءَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ سَهْلٍ أَخُو الْقَتِيلِ وَكَانَ أَحْدَثَهُمَا فَأَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَتَكَلَّمَ فَبَدَأَ الَّذِي أَوْلَى بِالدَّمِ وَكَانَا هَذَيْنِ أَسَنُّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَبِّرْ الْكِبَرَ قَالَ فَتَكَلَّمَا فِي أَمْرِ صَاحِبِهِمَا قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اسْتَحِقُّوا صَاحِبَكُمْ أَوْ قَتِيلَكُمْ بِأَيْمَانِ خَمْسِينَ مِنْكُمْ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَمْرٌ لَمْ نَشْهَدْ فَكَيْفَ نَحْلِفُ قَالَ فَتُبْرِئُكُمْ يَهُودُ بِخَمْسِينَ أَيْمَانًا مِنْهُمْ فَقَالُوا قَوْمٌ كُفَّارٌ قَالَ فَوَدَاهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ قِبَلِهِقَالَ فَدَخَلْتُ مِرْبَدًا لَهُمْ فَرَكَضَتْنِي نَاقَةٌ مِنْ تِلْكَ الْإِبِلِ الَّتِي وَدَاهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِرِجْلِهَا رَكْضَةً حَدَّثَنَا خَلَفُ بْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ بُشَيْرِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ أَبِي حَثْمَةَ وَرَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ
Sahl ibn Abu Hasma va Rofeʼ ibn Xadij (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Abdulloh ibn Sahl va Muhayyisa ibn Masʼud oʻz hojatlari uchun Xaybarga borishdi va (u yerda) ajralishdi. Soʻng Abdulloh ibn Sahl oʻldirildi va uni oʻlik holda topishdi. Masʼudning oʻgʻillari Muhayyisa va Huvayyisa keldilar, oʻldirilganning akasi Abdurrahmon ibn Sahl ham keldi — u ularning eng yoshi edi. Ular Rasululloh ﷺ huzurlariga kelishdi va qonga eng haqli boʻlgani gapira boshladi, holbuki bu ikkovi undan kattaroq edi. Shunda Rasululloh ﷺ: «Kattani (oldin qoʻy), kattasi (gapirsin)», dedilar. Bas, ikkovi hamrohlari haqida gapirishdi. Rasululloh ﷺ: «Sizlardan ellik kishining qasami bilan hamrohingizni — yoki oʻldirilganingizni — haqli boʻlib olinglar», dedilar. Ular: «Ey Allohning Rasuli, biz guvoh boʻlmagan ishga qanday qasam ichamiz?» deyishdi. U zot: «Unda yahudiylar ulardan ellik kishining qasami bilan sizlardan xoli boʻladilar», dedilar. Ular: «Ular kofir qavm-ku», deyishdi. Bas, Rasululloh ﷺ uning xunini oʻz tomonlaridan toʻladilar. (Rovi) aytdi: Men ularning tuya qamaladigan joyiga kirgan edim, Rasululloh ﷺ xun qilib bergan oʻsha tuyalardan bir tuya meni oyogʻi bilan bir tepdi. Xalaf ibn Hishom bizga Hammod ibn Zayddan, u Yahyo ibn Saiddan, u Bushayr ibn Yasordan, u Sahl ibn Abu Hasma va Rofeʼ ibn Xadijdan, ular Nabiy ﷺdan shunga oʻxshashini aytib berdi.Саҳл ибн Абу Ҳасма ва Рофеъ ибн Хадиж (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Абдуллоҳ ибн Саҳл ва Муҳаййиса ибн Масъуд ўз ҳожатлари учун Хайбарга боришди ва (у ерда) ажралишди. Сўнг Абдуллоҳ ибн Саҳл ўлдирилди ва уни ўлик ҳолда топишди. Масъуднинг ўғиллари Муҳаййиса ва Ҳуваййиса келдилар, ўлдирилганнинг акаси Абдурраҳмон ибн Саҳл ҳам келди — у уларнинг энг ёши эди. Улар Расулуллоҳ ﷺ ҳузурларига келишди ва қонга энг ҳақли бўлгани гапира бошлади, ҳолбуки бу иккови ундан каттароқ эди. Шунда Расулуллоҳ ﷺ: «Каттани (олдин қўй), каттаси (гапирсин)», дедилар. Бас, иккови ҳамроҳлари ҳақида гапиришди. Расулуллоҳ ﷺ: «Сизлардан эллик кишининг қасами билан ҳамроҳингизни — ёки ўлдирилганингизни — ҳақли бўлиб олинглар», дедилар. Улар: «Эй Аллоҳнинг Расули, биз гувоҳ бўлмаган ишга қандай қасам ичамиз?» дейишди. У зот: «Унда яҳудийлар улардан эллик кишининг қасами билан сизлардан холи бўладилар», дедилар. Улар: «Улар кофир қавм-ку», дейишди. Бас, Расулуллоҳ ﷺ унинг хунини ўз томонларидан тўладилар. (Рови) айтди: Мен уларнинг туя қамаладиган жойига кирган эдим, Расулуллоҳ ﷺ хун қилиб берган ўша туялардан бир туя мени оёғи билан бир тепди. Халаф ибн Ҳишом бизга Ҳаммод ибн Зайддан, у Яҳё ибн Саиддан, у Бушайр ибн Ясордан, у Саҳл ибн Абу Ҳасма ва Рофеъ ибн Хадиждан, улар Набий ﷺдан шунга ўхшашини айтиб берди.