حَدَّثَنَا بَهْزُ بْنُ أَسَدٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا حُمَيْدٌ يَعْنِي ابْنَ هِلَالٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ عُمَيْرٍ قَالَخَطَبَ عُتْبَةُ بْنُ غَزْوَانَ قَالَ بَهْزٌ وَقَالَ قَبْلَ هَذِهِ الْمَرَّةِ خَطَبَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ الدُّنْيَا قَدْ آذَنَتْ بِصَرْمٍ وَوَلَّتْ حَذَّاءَ وَلَمْ يَبْقَ مِنْهَا إِلَّا صُبَابَةٌ كَصُبَابَةِ الْإِنَاءِ يَتَصَابُّهَا صَاحِبُهَا وَإِنَّكُمْ مُنْتَقِلُونَ مِنْهَا إِلَى دَارٍ لَا زَوَالَ لَهَا فَانْتَقِلُوا بِخَيْرِ مَا بِحَضْرَتِكُمْ فَإِنَّهُ قَدْ ذُكِرَ لَنَا أَنَّ الْحَجَرَ يُلْقَى مِنْ شَفِيرِ جَهَنَّمَ فَيَهْوِي فِيهَا سَبْعِينَ عَامًا مَا يُدْرِكُ لَهَا قَعْرًا وَاللَّهِ لَتَمْلَؤُنَّهُ أَفَعَجِبْتُمْ وَاللَّهِ لَقَدْ ذُكِرَ لَنَا أَنَّ مَا بَيْنَ مَصَارِعِ الْجَنَّةِ مَسِيرَةَ أَرْبَعِينَ عَامًا وَلَيَأْتِيَنَّ عَلَيْهِ يَوْمٌ كَظِيظُ الزِّحَامِ وَلَقَدْ رَأَيْتُنِي سَابِعَ سَبْعَةٍ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لَنَا طَعَامٌ إِلَّا وَرَقَ الشَّجَرِ حَتَّى قَرِحَتْ أَشْدَاقُنَا وَإِنِّي الْتَقَطْتُ بُرْدَةً فَشَقَّقْتُهَا بَيْنِي وَبَيْنَ سَعْدٍ فَأْتَزَرَ بِنِصْفِهَا وَائْتَزَرْتُ بِنِصْفِهَا فَمَا أَصْبَحَ مِنَّا أَحَدٌ الْيَوْمَ إِلَّا أَصْبَحَ أَمِيرَ مِصْرٍ مِنْ الْأَمْصَارِ وَإِنِّي أَعُوذُ بِاللَّهِ أَنْ أَكُونَ فِي نَفْسِي عَظِيمًا وَعِنْدَ اللَّهِ صَغِيرًا وَإِنَّهَا لَمْ تَكُنْ نُبُوَّةٌ قَطُّ إِلَّا تَنَاسَخَتْ حَتَّى يَكُونَ عَاقِبَتُهَا مُلْكًا وَسَتَبْلُونَ أَوْ سَتَخْبُرُونَ الْأُمَرَاءَ بَعْدَنَا
Xolid ibn Umayr rivoyat qiladi: Utba ibn Gʻazvon (roziyallohu anhu) bizga xutba qildi. Bahz aytdi: U bundan avvalgi safar: «Bizga Rasululloh ﷺ xutba qilgan edilar», degan edi. U Allohga hamd va sano aytdi, soʻng dedi: «Ammo baʼd, albatta, dunyo oʻzining tugashidan darak berdi va shoshib yuz oʻgirdi. Undan idishni qoqib ichguvchi egasiga qolgan tomchidek arzimas qoldiqdan boshqa narsa qolmadi. Sizlar undan zavolsiz bir manzilga koʻchguvchisiz. Bas, qoʻlingizdagi eng yaxshi narsa bilan koʻchinglar. Chunki bizga aytildiki, jahannamning labidan bir tosh tashlansa, u yetmish yil unga tushib boradi-yu, tubiga yetmaydi. Allohga qasamki, u albatta toʻldiriladi. Buni hayron boʻlyapsizlarmi? Allohga qasamki, bizga aytildiki, jannat eshiklarining ikkitasi orasi qirq yillik yoʻldir. Unga shunday kun keladiki, u tirbandlikdan toʻla-toʻkis boʻladi. Men oʻzimni Rasululloh ﷺ bilan birga boʻlgan yetti kishining yettinchisi sifatida koʻrgan edim — bizning daraxt bargidan boshqa taomimiz yoʻq edi, hatto ogʻiz chetlarimiz yara boʻlib ketardi. Men bir ridoni topib olib, uni oʻzim bilan Saʼd oʻrtamizda boʻlib oldim — yarmini u, yarmini men belimizga bogʻladik. Bugun bizdan har birimiz shaharlardan birining amiri boʻlib qoldik. Men oʻzimni katta deb bilib, Alloh nazdida kichik boʻlishimdan Allohdan panoh soʻrayman. Hech qachon bironta nubuvvat boʻlmaganki, oxir-oqibati podshohlikka aylanmagan boʻlsa. Sizlar ham bizdan keyingi amirlarni sinab va bilib olasizlar», dedi.Холид ибн Умайр ривоят қилади: Утба ибн Ғазвон (розияллоҳу анҳу) бизга хутба қилди. Баҳз айтди: У бундан аввалги сафар: «Бизга Расулуллоҳ ﷺ хутба қилган эдилар», деган эди. У Аллоҳга ҳамд ва сано айтди, сўнг деди: «Аммо баъд, албатта, дунё ўзининг тугашидан дарак берди ва шошиб юз ўгирди. Ундан идишни қоқиб ичгувчи эгасига қолган томчидек арзимас қолдиқдан бошқа нарса қолмади. Сизлар ундан заволсиз бир манзилга кўчгувчисиз. Бас, қўлингиздаги энг яхши нарса билан кўчинглар. Чунки бизга айтилдики, жаҳаннамнинг лабидан бир тош ташланса, у етмиш йил унга тушиб боради-ю, тубига етмайди. Аллоҳга қасамки, у албатта тўлдирилади. Буни ҳайрон бўляпсизларми? Аллоҳга қасамки, бизга айтилдики, жаннат эшикларининг иккитаси ораси қирқ йиллик йўлдир. Унга шундай кун келадики, у тирбандликдан тўла-тўкис бўлади. Мен ўзимни Расулуллоҳ ﷺ билан бирга бўлган етти кишининг еттинчиси сифатида кўрган эдим — бизнинг дарахт баргидан бошқа таомимиз йўқ эди, ҳатто оғиз четларимиз яра бўлиб кетарди. Мен бир ридони топиб олиб, уни ўзим билан Саъд ўртамизда бўлиб олдим — ярмини у, ярмини мен белимизга боғладик. Бугун биздан ҳар биримиз шаҳарлардан бирининг амири бўлиб қолдик. Мен ўзимни катта деб билиб, Аллоҳ наздида кичик бўлишимдан Аллоҳдан паноҳ сўрайман. Ҳеч қачон биронта нубувват бўлмаганки, охир-оқибати подшоҳликка айланмаган бўлса. Сизлар ҳам биздан кейинги амирларни синаб ва билиб оласизлар», деди.