حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنِ الْجُرَيْرِيِّ عَنْ أَبِي السَّلِيلِ عَنْ نُعَيْمِ بْنِ قَعْنَبٍ الرِّيَاحِيِّ قَالَأَتَيْتُ أَبَا ذَرٍّ فَلَمْ أَجِدْهُ وَرَأَيْتُ الْمَرْأَةَ فَسَأَلْتُهَا فَقَالَتْ هُوَ ذَاكَ فِي ضَيْعَةٍ لَهُ فَجَاءَ يَقُودُ أَوْ يَسُوقُ بَعِيرَيْنِ قَاطِرًا أَحَدَهُمَا فِي عَجُزِ صَاحِبِهِ فِي عُنُقِ كُلِّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا قِرْبَةٌ فَوَضَعَ الْقِرْبَتَيْنِ قُلْتُ يَا أَبَا ذَرٍّ مَا كَانَ مِنْ النَّاسِ أَحَدٌ أَحَبَّ إِلَيَّ أَنْ أَلْقَاهُ مِنْكَ وَلَا أَبْغَضَ أَنْ أَلْقَاهُ مِنْكَ قَالَ لِلَّهِ أَبُوكَ وَمَا يَجْمَعُ هَذَا قَالَ قُلْتُ إِنِّي كُنْتُ وَأَدْتُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَكُنْتُ أَرْجُو فِي لِقَائِكَ أَنْ تُخْبِرَنِي أَنَّ لِي تَوْبَةً وَمَخْرَجًا وَكُنْتُ أَخْشَى فِي لِقَائِكَ أَنْ تُخْبِرَنِي أَنَّهُ لَا تَوْبَةَ لِي فَقَالَ أَفِي الْجَاهِلِيَّةِ قُلْتُ نَعَمْ فَقَالَ عَفَا اللَّهُ عَمَّا سَلَفَ ثُمَّ عَاجَ بِرَأْسِهِ إِلَى الْمَرْأَةِ فَأَمَرَ لِي بِطَعَامٍ فَالْتَوَتْ عَلَيْهِ ثُمَّ أَمَرَهَا فَالْتَوَتْ عَلَيْهِ حَتَّى ارْتَفَعَتْ أَصْوَاتُهُمَا قَالَ إِيهٍ دَعِينَا عَنْكِ فَإِنَّكُنَّ لَنْ تَعْدُونَ مَا قَالَ لَنَا فِيكُنَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُلْتُ وَمَا قَالَ لَكُمْ فِيهِنَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْمَرْأَةُ ضِلَعٌ فَإِنْ تَذْهَبْ تُقَوِّمُهَا تَكْسِرْهَا وَإِنْ تَدَعْهَا فَفِيهَا أَوَدٌ وَبُلْغَةٌ فَوَلَّتْ فَجَاءَتْ بِثَرِيدَةٍ كَأَنَّهَا قَطَاةٌ فَقَالَ كُلْ وَلَا أَهُولَنَّكَ إِنِّي صَائِمٌ ثُمَّ قَامَ يُصَلِّي فَجَعَلَ يُهَذِّبُ الرُّكُوعَ وَيُخَفِّفُهُ وَرَأَيْتُهُ يَتَحَرَّى أَنْ أَشْبَعَ أَوْ أُقَارِبَ ثُمَّ جَاءَ فَوَضَعَ يَدَهُ مَعِي فَقُلْتُ إِنَّا
Nuaym ibn Qaʼnab ar-Riyohiy aytdi: Abu Zarr (roziyallohu anhu)ning oldiga keldim, uni topmadim. Ayolini koʻrib, undan soʻradim. U: «U anavi yerda, oʻz yer-mulkida», dedi. Soʻng u ikki tuyani yetaklab — yoki haydab — keldi; birini ikkinchisining orqasiga bogʻlagan, ikkovining boʻynida bittadan mesh bor edi. U ikki meshni qoʻydi. Men: «Ey Abu Zarr, odamlar orasida uchrashishni sendan koʻra suyukliroq (koʻrgan) ham, uchrashishni sendan koʻra yomonroq koʻrgan ham hech kim yoʻq edi», dedim. U: «Otangga Allohning (rahmati)! Bu ikkovini nima jamlaydi?» dedi. Men: «Men johiliyatda (qizni) tiriklayin koʻmgan edim. Sen bilan uchrashuvda menga tavba va chiqish yoʻli borligini aytishingdan umidvor edim, yana sen bilan uchrashuvda menga tavba yoʻq deb aytishingdan qoʻrqar edim», dedim. U: «Johiliyatdami?» dedi. Men: «Ha», dedim. U: «Alloh oʻtgan (ish)ni afv qildi», dedi. Soʻng boshini ayoli tomon burib, menga taom (keltirishni) buyurdi, ayol esa unga (darrov) boʻysunmadi. Yana buyurdi, u yana boʻysunmadi, hatto ikkovining ovozi koʻtarildi. U: «Boʻldi, bizni oʻz holimizga qoʻy! Sizlar Rasululloh ﷺ bizga sizlar haqingizda aytgan (soʻz)dan oshib keta olmaysizlar», dedi. Men: «Rasululloh ﷺ sizlarga ular haqida nima deganlar?» dedim. U: «Ayol — qovurgʻadir. Agar uni toʻgʻrilamoqchi boʻlsang, sindirasan; agar uni (oʻz holicha) qoʻysang, unda egrilik ham, (hayotga) yetarlilik ham bordir», dedi. Shunda ayol burilib ketdi va goʻyo bir qumriday (koʻringan) bir tovoq tarid keltirdi. U: «Ye, men seni tashvishga solmayin — men roʻzadorman», dedi. Soʻng turib namoz oʻqidi, rukuʼni tez va yengil qilar edi. Men uning men toʻyishimni yoki toʻyishga yaqinlashishimni kutayotganini koʻrdim. Soʻng kelib, men bilan birga qoʻlini (taomga) qoʻydi. Men: «Biz...» dedim.Нуайм ибн Қаънаб ар-Риёҳий айтди: Абу Зарр (розияллоҳу анҳу)нинг олдига келдим, уни топмадим. Аёлини кўриб, ундан сўрадим. У: «У анави ерда, ўз ер-мулкида», деди. Сўнг у икки туяни етаклаб — ёки ҳайдаб — келди; бирини иккинчисининг орқасига боғлаган, икковининг бўйнида биттадан меш бор эди. У икки мешни қўйди. Мен: «Эй Абу Зарр, одамлар орасида учрашишни сендан кўра суюклироқ (кўрган) ҳам, учрашишни сендан кўра ёмонроқ кўрган ҳам ҳеч ким йўқ эди», дедим. У: «Отангга Аллоҳнинг (раҳмати)! Бу икковини нима жамлайди?» деди. Мен: «Мен жоҳилиятда (қизни) тириклайин кўмган эдим. Сен билан учрашувда менга тавба ва чиқиш йўли борлигини айтишингдан умидвор эдим, яна сен билан учрашувда менга тавба йўқ деб айтишингдан қўрқар эдим», дедим. У: «Жоҳилиятдами?» деди. Мен: «Ҳа», дедим. У: «Аллоҳ ўтган (иш)ни афв қилди», деди. Сўнг бошини аёли томон буриб, менга таом (келтиришни) буюрди, аёл эса унга (дарров) бўйсунмади. Яна буюрди, у яна бўйсунмади, ҳатто икковининг овози кўтарилди. У: «Бўлди, бизни ўз ҳолимизга қўй! Сизлар Расулуллоҳ ﷺ бизга сизлар ҳақингизда айтган (сўз)дан ошиб кета олмайсизлар», деди. Мен: «Расулуллоҳ ﷺ сизларга улар ҳақида нима деганлар?» дедим. У: «Аёл — қовурғадир. Агар уни тўғриламоқчи бўлсанг, синдирасан; агар уни (ўз ҳолича) қўйсанг, унда эгрилик ҳам, (ҳаётга) етарлилик ҳам бордир», деди. Шунда аёл бурилиб кетди ва гўё бир қумридай (кўринган) бир товоқ тарид келтирди. У: «Е, мен сени ташвишга солмайин — мен рўзадорман», деди. Сўнг туриб намоз ўқиди, рукуъни тез ва енгил қилар эди. Мен унинг мен тўйишимни ёки тўйишга яқинлашишимни кутаётганини кўрдим. Сўнг келиб, мен билан бирга қўлини (таомга) қўйди. Мен: «Биз...» дедим.