حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى، حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ، حَدَّثَنَا الأَوْزَاعِيُّ، قَالَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ لَمَّا فَتَحَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم مَكَّةَ قَامَ فِي النَّاسِ، فَحَمِدَ اللَّهَ، وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ " إِنَّ اللَّهَ حَبَسَ عَنْ مَكَّةَ الْفِيلَ، وَسَلَّطَ عَلَيْهَا رَسُولَهُ وَالْمُؤْمِنِينَ، فَإِنَّهَا لاَ تَحِلُّ لأَحَدٍ كَانَ قَبْلِي، وَإِنَّهَا أُحِلَّتْ لِي سَاعَةً مِنْ نَهَارٍ، وَإِنَّهَا لاَ تَحِلُّ لأَحَدٍ بَعْدِي، فَلاَ يُنَفَّرُ صَيْدُهَا وَلاَ يُخْتَلَى شَوْكُهَا، وَلاَ تَحِلُّ سَاقِطَتُهَا إِلاَّ لِمُنْشِدٍ، وَمَنْ قُتِلَ لَهُ قَتِيلٌ فَهْوَ بِخَيْرِ النَّظَرَيْنِ، إِمَّا أَنْ يُفْدَى، وَإِمَّا أَنْ يُقِيدَ ". فَقَالَ الْعَبَّاسُ إِلاَّ الإِذْخِرَ، فَإِنَّا نَجْعَلُهُ لِقُبُورِنَا وَبُيُوتِنَا. فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِلاَّ الإِذْخِرَ ". فَقَامَ أَبُو شَاهٍ ـ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْيَمَنِ ـ فَقَالَ اكْتُبُوا لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ. فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " اكْتُبُوا لأَبِي شَاهٍ ". قُلْتُ لِلأَوْزَاعِيِّ مَا قَوْلُهُ اكْتُبُوا لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ هَذِهِ الْخُطْبَةَ الَّتِي سَمِعَهَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم.
Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Alloh oʻz Rasuliga Makka ahli ustidan gʻalaba berganda, Allohning Rasuli ﷺ odamlar orasida (oʻrnidan) turdi va Allohga hamd aytgandan soʻng: «Alloh Makkada jang qilishni harom qildi va uning ustidan oʻz Rasuliga hamda moʻminlarga hokimlik berdi; bas, mendan oldin hech kimga jang qilish halol boʻlmagan edi va menga (faqat) kunning bir qismida halol qilindi; mendan keyin (ham) hech kimga halol boʻlmaydi. Uning ovi quvilmasligi, tikanli butalari yulinmasligi (kerak); uning tushib qolgan narsalarini olish — uni (elga) eʼlon qiladigan kishidan boshqa(siga) — joiz emas; va kimning qarindoshi oʻldirilsa, u yo (xun) tovon olish, yo qasos olish ixtiyoriga ega(dir)», — dedilar. Abbos: «Izxir (bir xil oʻt)dan boshqa — chunki biz uni oʻz qabrlarimizda va uylarimizda ishlatamiz», — dedi. Allohning Rasuli ﷺ: «Izxirdan boshqa», — dedilar. Abu Shoh — bir yamanlik — (oʻrnidan) turib: «Yo Rasululloh, uni (bu xutbani) menga yozdiring», — dedi. Allohning Rasuli ﷺ: «Abu Shoh uchun uni yozinglar», — dedilar.Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Аллоҳ ўз Расулига Макка аҳли устидан ғалаба берганда, Аллоҳнинг Расули ﷺ одамлар орасида (ўрнидан) турди ва Аллоҳга ҳамд айтгандан сўнг: «Аллоҳ Маккада жанг қилишни ҳаром қилди ва унинг устидан ўз Расулига ҳамда мўминларга ҳокимлик берди; бас, мендан олдин ҳеч кимга жанг қилиш ҳалол бўлмаган эди ва менга (фақат) куннинг бир қисмида ҳалол қилинди; мендан кейин (ҳам) ҳеч кимга ҳалол бўлмайди. Унинг ови қувилмаслиги, тиканли буталари юлинмаслиги (керак); унинг тушиб қолган нарсаларини олиш — уни (элга) эълон қиладиган кишидан бошқа(сига) — жоиз эмас; ва кимнинг қариндоши ўлдирилса, у ё (хун) товон олиш, ё қасос олиш ихтиёрига эга(дир)», — дедилар. Аббос: «Изхир (бир хил ўт)дан бошқа — чунки биз уни ўз қабрларимизда ва уйларимизда ишлатамиз», — деди. Аллоҳнинг Расули ﷺ: «Изхирдан бошқа», — дедилар. Абу Шоҳ — бир яманлик — (ўрнидан) туриб: «Ё Расулуллоҳ, уни (бу хутбани) менга ёздиринг», — деди. Аллоҳнинг Расули ﷺ: «Абу Шоҳ учун уни ёзинглар», — дедилар.