حَدَّثَنَا الْحُمَيْدِيُّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا عَمْرٌو، قَالَ سَمِعْتُ مُجَاهِدًا، قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ كَانَ فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ الْقِصَاصُ، وَلَمْ تَكُنْ فِيهِمُ الدِّيَةُ فَقَالَ اللَّهُ تَعَالَى لِهَذِهِ الأُمَّةِ [quran sura="2" aya_start="178" aya_end="178"]{كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِصَاصُ فِي الْقَتْلَى الْحُرُّ بِالْحُرِّ وَالْعَبْدُ بِالْعَبْدِ وَالأُنْثَى بِالأُنْثَى فَمَنْ عُفِيَ لَهُ مِنْ أَخِيهِ شَىْءٌ} فَالْعَفْوُ أَنْ يَقْبَلَ الدِّيَةَ فِي الْعَمْدِ [quran sura="2" aya_start="178" aya_end="178"]{فَاتِّبَاعٌ بِالْمَعْرُوفِ وَأَدَاءٌ إِلَيْهِ بِإِحْسَانٍ} يَتَّبِعُ بِالْمَعْرُوفِ وَيُؤَدِّي بِإِحْسَانٍ، [quran sura="2" aya_start="178" aya_end="178"]{ذَلِكَ تَخْفِيفٌ مِنْ رَبِّكُمْ} وَرَحْمَةٌ مِمَّا كُتِبَ عَلَى مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ. [quran sura="2" aya_start="178" aya_end="178"]{فَمَنِ اعْتَدَى بَعْدَ ذَلِكَ فَلَهُ عَذَابٌ أَلِيمٌ} قَتَلَ بَعْدَ قَبُولِ الدِّيَةِ.
(Ibn Abbos (roziyallohu anhumo) aytdi:) Bani Isroilda qasos bor edi, lekin ularda diyat (xun toʻ lovi) yoʻq edi. Shunda Alloh taolo bu ummatga: ‹Sizlarga oʻldirilganlar haqida qasos farz qilindi: hur uchun hur, qul uchun qul, ayol uchun ayol; kimga oʻz (din) qardoshidan (oʻldirilganning egasidan) biror narsa (kechirim) qilinsa...› (Baqara surasi, 178) (oyatini) aytdi. ‹Afv› — qasdan (oʻ ldirish)da diyatni qabul qilishdir. ‹...bas, (oʻ ldiruvchiga) yaxshilik bilan ergashish va unga (diyatni) yaxshilik bilan ado etish (bordir)› (Baqara surasi, 178) — (egasi xun toʻ lovini) maʼruf (yaxshilik) bilan talab qiladi, (oʻ ldiruvchi esa) ehson (chiroyli) bilan ado etadi. ‹Bu — Robbingizdan (berilgan) yengillik (Baqara surasi, 178) va rahmatdir — sizdan oldingilarga yozilgan (hukm)dan (farqli). ‹Kim bundan keyin tajovuz qilsa, unga alamli azob bordir› (Baqara surasi, 178) — diyatni qabul qilgandan keyin (yana) oʻldirgan (kishi).(Ибн Аббос (розияллоҳу анҳумо) айтди:) Бани Исроилда қасос бор эди, лекин уларда дият (хун тў лови) йўқ эди. Шунда Аллоҳ таоло бу умматга: ‹Сизларга ўлдирилганлар ҳақида қасос фарз қилинди: ҳур учун ҳур, қул учун қул, аёл учун аёл; кимга ўз (дин) қардошидан (ўлдирилганнинг эгасидан) бирор нарса (кечирим) қилинса...› (Бақара сураси, 178) (оятини) айтди. ‹Афв› — қасдан (ў лдириш)да диятни қабул қилишдир. ‹...бас, (ў лдирувчига) яхшилик билан эргашиш ва унга (диятни) яхшилик билан адо этиш (бордир)› (Бақара сураси, 178) — (эгаси хун тў ловини) маъруф (яхшилик) билан талаб қилади, (ў лдирувчи эса) эҳсон (чиройли) билан адо этади. ‹Бу — Роббингиздан (берилган) енгиллик (Бақара сураси, 178) ва раҳматдир — сиздан олдингиларга ёзилган (ҳукм)дан (фарқли). ‹Ким бундан кейин тажовуз қилса, унга аламли азоб бордир› (Бақара сураси, 178) — диятни қабул қилгандан кейин (яна) ўлдирган (киши).