Abdulloh ibn Burayda

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حُمَيْدٍ الرَّازِيُّ، حَدَّثَنَا أَبُو تُمَيْلَةَ، وَالْفَضْلُ بْنُ مُوسَى، وَزَيْدُ بْنُ حُبَابٍ، عَنْ عَبْدِ الْمُؤْمِنِ بْنِ خَالِدٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ، عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ، قَالَتْ كَانَ أَحَبَّ الثِّيَابِ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم الْقَمِيصُ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ إِنَّمَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ الْمُؤْمِنِ بْنِ خَالِدٍ تَفَرَّدَ بِهِ وَهُوَ مَرْوَزِيٌّ ‏.‏ وَرَوَى بَعْضُهُمْ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ أَبِي تُمَيْلَةَ عَنْ عَبْدِ الْمُؤْمِنِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أُمِّهِ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ ‏.‏

Umm Salama (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Nabiy ﷺga kiyimlarning eng sevimlisi koʻylak edi. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan gʻaribdir. Biz uni faqat Abdulmuʼmin ibn Xolidning hadisi orqali bilamiz, u buni yolgʻiz oʻzi rivoyat qilgan va u marvazlikdir. Baʼzilar bu hadisni Abu Tumayladan, u Abdulmuʼmin ibn Xoliddan, u Abdulloh ibn Buraydadan, u onasidan, u Umm Salamadan (degan zanjir bilan) rivoyat qilganlar.Умм Салама (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Набий ﷺга кийимларнинг энг севимлиси кўйлак эди. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан ғарибдир. Биз уни фақат Абдулмуъмин ибн Холиднинг ҳадиси орқали биламиз, у буни ёлғиз ўзи ривоят қилган ва у марвазликдир. Баъзилар бу ҳадисни Абу Тумайладан, у Абдулмуъмин ибн Холиддан, у Абдуллоҳ ибн Бурайдадан, у онасидан, у Умм Саламадан (деган занжир билан) ривоят қилганлар.

أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ آدَمَ، عَنِ ابْنِ فُضَيْلٍ، عَنْ أَبِي سِنَانٍ، عَنْ مُحَارِبِ بْنِ دِثَارٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏:‏ ‏"‏ نَهَيْتُكُمْ عَنْ زِيَارَةِ الْقُبُورِ فَزُورُوهَا، وَنَهَيْتُكُمْ عَنْ لُحُومِ الأَضَاحِي فَوْقَ ثَلاَثَةِ أَيَّامٍ فَأَمْسِكُوا مَا بَدَا لَكُمْ، وَنَهَيْتُكُمْ عَنِ النَّبِيذِ إِلاَّ فِي سِقَاءٍ فَاشْرَبُوا فِي الأَسْقِيَةِ كُلِّهَا، وَلاَ تَشْرَبُوا مُسْكِرًا ‏"‏ ‏.‏

Burayda (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ: «Men sizlarni qabrlarni ziyorat qilishdan qaytargan edim, endi ularni ziyorat qilinglar. Va men sizlarni qurbonlik goʻshtlarini uch kundan ortiq saqlashdan qaytargan edim, endi xohlaganingizcha saqlanglar. Va men sizlarni faqat meshdan boshqada nabiz tayyorlashdan qaytargan edim, endi hamma idishlarda ichinglar, ammo mast qiladigan narsani ichmanglar», dedilar.Бурайда (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ: «Мен сизларни қабрларни зиёрат қилишдан қайтарган эдим, энди уларни зиёрат қилинглар. Ва мен сизларни қурбонлик гўштларини уч кундан ортиқ сақлашдан қайтарган эдим, энди хоҳлаганингизча сақланглар. Ва мен сизларни фақат мешдан бошқада набиз тайёрлашдан қайтарган эдим, энди ҳамма идишларда ичинглар, аммо маст қиладиган нарсани ичманглар», дедилар.

حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عِمْرَانَ الثَّعْلَبِيُّ الْكُوفِيُّ، حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ حُبَابٍ، عَنْ مَالِكِ بْنِ مِغْوَلٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ الأَسْلَمِيِّ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ سَمِعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم رَجُلاً يَدْعُو وَهُوَ يَقُولُ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِأَنِّي أَشْهَدُ أَنَّكَ أَنْتَ اللَّهُ لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ الأَحَدُ الصَّمَدُ الَّذِي لَمْ يَلِدْ وَلَمْ يُولَدْ وَلَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُوًا أَحَدٌ ‏.‏ قَالَ فَقَالَ ‏"‏ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَقَدْ سَأَلَ اللَّهَ بِاسْمِهِ الأَعْظَمِ الَّذِي إِذَا دُعِيَ بِهِ أَجَابَ وَإِذَا سُئِلَ بِهِ أَعْطَى ‏"‏ ‏.‏ قَالَ زَيْدٌ فَذَكَرْتُهُ لِزُهَيْرِ بْنِ مُعَاوِيَةَ بَعْدَ ذَلِكَ بِسِنِينَ فَقَالَ حَدَّثَنِي أَبُو إِسْحَاقَ عَنْ مَالِكِ بْنِ مِغْوَلٍ ‏.‏ قَالَ زَيْدٌ ثُمَّ ذَكَرْتُهُ لِسُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ فَحَدَّثَنِي عَنْ مَالِكٍ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ ‏.‏ وَرَوَى شَرِيكٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنِ ابْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ وَإِنَّمَا أَخَذَهُ أَبُو إِسْحَاقَ الْهَمْدَانِيُّ عَنْ مَالِكِ بْنِ مِغْوَلٍ وَإِنَّمَا دَلَّسَهُ ‏.‏ وَرَوَى شَرِيكٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ ‏.‏

Abdulloh ibn Burayda al-Aslamiy otasi (Burayda roziyallohu anhu)dan rivoyat qiladi: U aytdi: Nabiy ﷺ bir kishining: «Allohumma inni asʼaluka bianni ashhadu annaka antalloh, lo ilaha illa ant, al-ahadus-samad, allazi lam yalid va lam yulad, va lam yakun lahu kufuvan ahad (Ey Alloh, men Sendan soʻraymanki, Sen Alloh ekanligingga guvohlik beraman, Sendan boshqa iloh yoʻq, Yagona, behojat Zot, tugʻmagan va tugʻilmagan, Unga hech kim teng emas)» deb duo qilayotganini eshitdi-da: «Jonim qoʻlida boʻlgan Zotga qasamki, u Allohdan Uning ism ul-aʼzami (ulugʻ ismi) bilan soʻradi. U (ism) bilan duo qilinsa, ijobat qiladi va u bilan soʻralsa, ato etadi», dedilar. Abu Iso aytdi: Bu hadis hasan gʻaribdir.Абдуллоҳ ибн Бурайда ал-Асламий отаси (Бурайда розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилади: У айтди: Набий ﷺ бир кишининг: «Аллоҳумма инни асъалука бианни ашҳаду аннака анталлоҳ, ло илаҳа илла ант, ал-аҳадус-самад, аллази лам ялид ва лам юлад, ва лам якун лаҳу куфуван аҳад (Эй Аллоҳ, мен Сендан сўрайманки, Сен Аллоҳ эканлигингга гувоҳлик бераман, Сендан бошқа илоҳ йўқ, Ягона, беҳожат Зот, туғмаган ва туғилмаган, Унга ҳеч ким тенг эмас)» деб дуо қилаётганини эшитди-да: «Жоним қўлида бўлган Зотга қасамки, у Аллоҳдан Унинг исм ул-аъзами (улуғ исми) билан сўради. У (исм) билан дуо қилинса, ижобат қилади ва у билан сўралса, ато этади», дедилар. Абу Исо айтди: Бу ҳадис ҳасан ғарибдир.

أَخْبَرَنَا أَبُو عَلِيٍّ، مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ أَيُّوبَ - مَرْوَزِيٌّ - قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُثْمَانَ، قَالَ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ عُبَيْدٍ الْكِنْدِيُّ، - خُرَاسَانِيٌّ - قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ بُرَيْدَةَ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَيْنَا هُوَ يَسِيرُ إِذْ حَلَّ بِقَوْمٍ فَسَمِعَ لَهُمْ لَغَطًا فَقَالَ ‏"‏ مَا هَذَا الصَّوْتُ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ لَهُمْ شَرَابٌ يَشْرَبُونَهُ ‏.‏ فَبَعَثَ إِلَى الْقَوْمِ فَدَعَاهُمْ فَقَالَ ‏"‏ فِي أَىِّ شَىْءٍ تَنْتَبِذُونَ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا نَنْتَبِذُ فِي النَّقِيرِ وَالدُّبَّاءِ وَلَيْسَ لَنَا ظُرُوفٌ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ لاَ تَشْرَبُوا إِلاَّ فِيمَا أَوْكَيْتُمْ عَلَيْهِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَلَبِثَ بِذَلِكَ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَلْبَثَ ثُمَّ رَجَعَ عَلَيْهِمْ فَإِذَا هُمْ قَدْ أَصَابَهُمْ وَبَاءٌ وَاصْفَرُّوا ‏.‏ قَالَ ‏"‏ مَا لِي أَرَاكُمْ قَدْ هَلَكْتُمْ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ أَرْضُنَا وَبِيئَةٌ وَحَرَّمْتَ عَلَيْنَا إِلاَّ مَا أَوْكَيْنَا عَلَيْهِ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ اشْرَبُوا وَكُلُّ مُسْكِرٍ حَرَامٌ ‏"‏ ‏.‏

Burayda (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh ﷺ yoʻlda ketayotgan edilar, bir qavmning oldiga tushdilar va ularning shovqin-suronini eshitib: «Bu ovoz nima?» deb soʻradilar. Ular: «Ey Allohning Nabiysi, ularning ichadigan ichimligi bor», dedilar. Shunda u zot odamlarga kishi yuborib, ularni chaqirtirdilar va: «Nimada taxirlab tayyorlaysizlar?» deb soʻradilar. Ular: «Biz oʻyilgan yogʻoch idishlarda va qovoq idishlarda taxirlaymiz, bizda (ogʻzi bogʻlanadigan) idishlar yoʻq», dedilar. U zot: «Faqat ogʻzini bogʻlagan idishingizdagini ichinglar», dedilar. (Roviy) aytdi: Alloh xohlagancha muddat oʻtdi, soʻng u zot yana ularning oldiga qaytdilar. Qarasalar, ularga vabo yetgan va rangi sargʻayib qolgan edi. U zot: «Sizlarga nima boʻlibdi, halok boʻlgan holingizni koʻrayapman?» dedilar. Ular: «Ey Allohning Nabiysi, bizning yerimiz vabo tarqaladigan yer, siz esa faqat ogʻzini bogʻlaganimizdagidan boshqasini bizga harom qilgan edingiz», dedilar. U zot: «Ichaveringlar, biroq har qanday mast qiluvchi ichimlik haromdir», dedilar.Бурайда (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ ﷺ йўлда кетаётган эдилар, бир қавмнинг олдига тушдилар ва уларнинг шовқин-суронини эшитиб: «Бу овоз нима?» деб сўрадилар. Улар: «Эй Аллоҳнинг Набийси, уларнинг ичадиган ичимлиги бор», дедилар. Шунда у зот одамларга киши юбориб, уларни чақиртирдилар ва: «Нимада тахирлаб тайёрлайсизлар?» деб сўрадилар. Улар: «Биз ўйилган ёғоч идишларда ва қовоқ идишларда тахирлаймиз, бизда (оғзи боғланадиган) идишлар йўқ», дедилар. У зот: «Фақат оғзини боғлаган идишингиздагини ичинглар», дедилар. (Ровий) айтди: Аллоҳ хоҳлаганча муддат ўтди, сўнг у зот яна уларнинг олдига қайтдилар. Қарасалар, уларга вабо етган ва ранги сарғайиб қолган эди. У зот: «Сизларга нима бўлибди, ҳалок бўлган ҳолингизни кўраяпман?» дедилар. Улар: «Эй Аллоҳнинг Набийси, бизнинг еримиз вабо тарқаладиган ер, сиз эса фақат оғзини боғлаганимиздагидан бошқасини бизга ҳаром қилган эдингиз», дедилар. У зот: «Ичаверинглар, бироқ ҳар қандай маст қилувчи ичимлик ҳаромдир», дедилар.