وَقَالَ مَحْمُودٌ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ، قَالَ أَخْبَرَتْنِي فَاطِمَةُ بِنْتُ الْمُنْذِرِ، عَنْ أَسْمَاءَ بِنْتِ أَبِي بَكْرٍ، قَالَتْ دَخَلْتُ عَلَى عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ وَالنَّاسُ يُصَلُّونَ قُلْتُ مَا شَأْنُ النَّاسِ فَأَشَارَتْ بِرَأْسِهَا إِلَى السَّمَاءِ. فَقُلْتُ آيَةٌ فَأَشَارَتْ بِرَأْسِهَا أَىْ نَعَمْ. قَالَتْ فَأَطَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم جِدًّا حَتَّى تَجَلاَّنِي الْغَشْىُ وَإِلَى جَنْبِي قِرْبَةٌ فِيهَا مَاءٌ فَفَتَحْتُهَا فَجَعَلْتُ أَصُبُّ مِنْهَا عَلَى رَأْسِي، فَانْصَرَفَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَقَدْ تَجَلَّتِ الشَّمْسُ، فَخَطَبَ النَّاسَ، وَحَمِدَ اللَّهَ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ ثُمَّ قَالَ " أَمَّا بَعْدُ ". قَالَتْ وَلَغِطَ نِسْوَةٌ مِنَ الأَنْصَارِ، فَانْكَفَأْتُ إِلَيْهِنَّ لأُسَكِّتَهُنَّ فَقُلْتُ لِعَائِشَةَ مَا قَالَ قَالَتْ قَالَ " مَا مِنْ شَىْءٍ لَمْ أَكُنْ أُرِيتُهُ إِلاَّ قَدْ رَأَيْتُهُ فِي مَقَامِي هَذَا حَتَّى الْجَنَّةَ وَالنَّارَ، وَإِنَّهُ قَدْ أُوحِيَ إِلَىَّ أَنَّكُمْ تُفْتَنُونَ فِي الْقُبُورِ مِثْلَ ـ أَوْ قَرِيبَ مِنْ ـ فِتْنَةِ الْمَسِيحِ الدَّجَّالِ، يُؤْتَى أَحَدُكُمْ، فَيُقَالُ لَهُ مَا عِلْمُكَ بِهَذَا الرَّجُلِ فَأَمَّا الْمُؤْمِنُ ـ أَوْ قَالَ الْمُوقِنُ شَكَّ هِشَامٌ ـ فَيَقُولُ هُوَ رَسُولُ اللَّهِ، هُوَ مُحَمَّدٌ صلى الله عليه وسلم جَاءَنَا بِالْبَيِّنَاتِ وَالْهُدَى فَآمَنَّا وَأَجَبْنَا وَاتَّبَعْنَا وَصَدَّقْنَا. فَيُقَالُ لَهُ نَمْ صَالِحًا، قَدْ كُنَّا نَعْلَمُ إِنْ كُنْتَ لَتُؤْمِنُ بِهِ. وَأَمَّا الْمُنَافِقُ ـ أَوْ قَالَ الْمُرْتَابُ شَكَّ هِشَامٌ ـ فَيُقَالُ لَهُ مَا عِلْمُكَ بِهَذَا الرَّجُلِ فَيَقُولُ لاَ أَدْرِي، سَمِعْتُ النَّاسَ يَقُولُونَ شَيْئًا فَقُلْتُهُ ". قَالَ هِشَامٌ فَلَقَدْ قَالَتْ لِي فَاطِمَةُ فَأَوْعَيْتُهُ، غَيْرَ أَنَّهَا ذَكَرَتْ مَا يُغَلِّظُ عَلَيْهِ.
Fotima bint Munzir (Asmo bint Abu Bakrdan) rivoyat qiladi: Asmo bint Abu Bakr Siddiq dedi: «Men Oishaning oldiga bordim; odamlar namoz oʻqiyapti edi. Men undan: ‹Odamlarga nima boʻldi?› — dedim. U boshi bilan osmonga ishora qildi. Men: ‹(Bu) belgimi (oyatmi)?› — dedim. Oisha boshi bilan ‹ha› degan maʼnoda imo qildi». Asmo qoʻshdi: «Rasululloh ﷺ namozni shunchalik choʻzdilarki, men hushimdan ketdim. Yonimda bir mesh (suv idishi) bor edi; men uni ochib, boshimga bir oz suv quydim. Rasululloh ﷺ namozni tugatgach va quyosh tutilishi ochilgach, Paygʻambar ﷺ odamlarga (xutba) qildilar; Allohga loyiq hamd aytdilar, soʻng: ‹Ammo baʼdu›, — dedilar». Asmo yana dedi: «Baʼzi ansoriy ayollar gaplasha boshladi; men ularni jim qilish uchun ularga qaradim. Men Oishadan Paygʻambar ﷺ nima deganlarini soʻradim. Oisha: ‹U zot shunday dedilar: Men shu joyimda — menga ilgari hech koʻrsatilmagan narsalarni koʻrdim; hatto jannat va doʻzaxni (koʻrdim). Shubhasiz, menga vahiy qilindiki, sizlar qabrlaringizda — Masih Dajjol fitnasidek yoki unga yaqin (fitna bilan) — sinalasizlar. (Farishtalar) har biringizning oldingizga kelib: Bu kishi (Muhammad ﷺ) haqida nima bilasan? — deb soʻraydi. Moʻmin — yoki qatʼiy iymonli (kishi) — (Hishom Paygʻambar ﷺ qaysi soʻzni aytganida shubha qildi): U — Allohning Rasuli; u — bizga ravshan hujjatlar va hidoyat bilan kelgan Muhammad ﷺ. Bas, biz unga iymon keltirdik, (taʼlimotini) qabul qildik va unga ergashdik hamda ishondik, — deydi. Soʻng farishtalar unga — uning moʻmin ekanligini bilgach — (tinch) uxlashni aytadi. Lekin munofiq — yoki shubhalanuvchi (kishi) — (Hishom qaysi soʻzni aytganida ishonmaydi)dan bu kishi (Muhammad ﷺ) haqida nima bilani soʻraydi. U: Bilmayman; lekin men odamlarning (u haqda) biror narsa aytayotganini eshitib, men ham shunday dedim, — deydi›», — dedi». Hishom qoʻshdi: «Fotima menga aytdiki, u bu rivoyatni toʻliq yodda saqlab qolgan — faqat u munofiq yoki shubhalanuvchi (kishi) haqida: u qattiq azoblanadi, degan (joyini boshqacharoq aytdi)».Фотима бинт Мунзир (Асмо бинт Абу Бакрдан) ривоят қилади: Асмо бинт Абу Бакр Сиддиқ деди: «Мен Оишанинг олдига бордим; одамлар намоз ўқияпти эди. Мен ундан: ‹Одамларга нима бўлди?› — дедим. У боши билан осмонга ишора қилди. Мен: ‹(Бу) белгими (оятми)?› — дедим. Оиша боши билан ‹ҳа› деган маънода имо қилди». Асмо қўшди: «Расулуллоҳ ﷺ намозни шунчалик чўздиларки, мен ҳушимдан кетдим. Ёнимда бир меш (сув идиши) бор эди; мен уни очиб, бошимга бир оз сув қуйдим. Расулуллоҳ ﷺ намозни тугатгач ва қуёш тутилиши очилгач, Пайғамбар ﷺ одамларга (хутба) қилдилар; Аллоҳга лойиқ ҳамд айтдилар, сўнг: ‹Аммо баъду›, — дедилар». Асмо яна деди: «Баъзи ансорий аёллар гаплаша бошлади; мен уларни жим қилиш учун уларга қарадим. Мен Оишадан Пайғамбар ﷺ нима деганларини сўрадим. Оиша: ‹У зот шундай дедилар: Мен шу жойимда — менга илгари ҳеч кўрсатилмаган нарсаларни кўрдим; ҳатто жаннат ва дўзахни (кўрдим). Шубҳасиз, менга ваҳий қилиндики, сизлар қабрларингизда — Масиҳ Дажжол фитнасидек ёки унга яқин (фитна билан) — синаласизлар. (Фаришталар) ҳар бирингизнинг олдингизга келиб: Бу киши (Муҳаммад ﷺ) ҳақида нима биласан? — деб сўрайди. Мўмин — ёки қатъий иймонли (киши) — (Ҳишом Пайғамбар ﷺ қайси сўзни айтганида шубҳа қилди): У — Аллоҳнинг Расули; у — бизга равшан ҳужжатлар ва ҳидоят билан келган Муҳаммад ﷺ. Бас, биз унга иймон келтирдик, (таълимотини) қабул қилдик ва унга эргашдик ҳамда ишондик, — дейди. Сўнг фаришталар унга — унинг мўмин эканлигини билгач — (тинч) ухлашни айтади. Лекин мунофиқ — ёки шубҳаланувчи (киши) — (Ҳишом қайси сўзни айтганида ишонмайди)дан бу киши (Муҳаммад ﷺ) ҳақида нима билани сўрайди. У: Билмайман; лекин мен одамларнинг (у ҳақда) бирор нарса айтаётганини эшитиб, мен ҳам шундай дедим, — дейди›», — деди». Ҳишом қўшди: «Фотима менга айтдики, у бу ривоятни тўлиқ ёдда сақлаб қолган — фақат у мунофиқ ёки шубҳаланувчи (киши) ҳақида: у қаттиқ азобланади, деган (жойини бошқачароқ айтди)».
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَلِيُّ بْنُ حُسَيْنٍ، أَنَّ حُسَيْنَ بْنَ عَلِيٍّ، أَخْبَرَهُ أَنَّ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم طَرَقَهُ وَفَاطِمَةَ بِنْتَ النَّبِيِّ ـ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ـ لَيْلَةً فَقَالَ " أَلاَ تُصَلِّيَانِ ". فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَنْفُسُنَا بِيَدِ اللَّهِ، فَإِذَا شَاءَ أَنْ يَبْعَثَنَا بَعَثَنَا. فَانْصَرَفَ حِينَ قُلْنَا ذَلِكَ وَلَمْ يَرْجِعْ إِلَىَّ شَيْئًا. ثُمَّ سَمِعْتُهُ وَهْوَ مُوَلٍّ يَضْرِبُ فَخِذَهُ وَهْوَ يَقُولُ "[quran sura="18" aya_start="54" aya_end="54"]وَكَانَ الإِنْسَانُ أَكْثَرَ شَىْءٍ جَدَلاً}".
Ali ibn Abu Tolib (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kechasi Rasululloh ﷺ mening va Paygʻambar ﷺ ning qizi Fotima oldiga kelib: «(Kechasi) namoz oʻqimaysizlarmi?» — dedilar. Men: «Yo Rasululloh, bizning jonlarimiz Allohning qoʻlida; agar U bizni turgʻizishni xohlasa, bizni turgʻizadi», — dedim. Men shunday deganimda, u zot hech narsa demay, bizni tark etdilar; va men u zotni sonlarini urib: «Lekin inson har narsadan koʻra koʻproq janjalkash (ekan)» (Kahf, 54), — deb aytayotganini eshitdim.Али ибн Абу Толиб (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир кечаси Расулуллоҳ ﷺ менинг ва Пайғамбар ﷺ нинг қизи Фотима олдига келиб: «(Кечаси) намоз ўқимайсизларми?» — дедилар. Мен: «Ё Расулуллоҳ, бизнинг жонларимиз Аллоҳнинг қўлида; агар У бизни турғизишни хоҳласа, бизни турғизади», — дедим. Мен шундай деганимда, у зот ҳеч нарса демай, бизни тарк этдилар; ва мен у зотни сонларини уриб: «Лекин инсон ҳар нарсадан кўра кўпроқ жанжалкаш (экан)» (Каҳф, 54), — деб айтаётганини эшитдим.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ سَمِعْتُ مُحَمَّدَ بْنَ الْمُنْكَدِرِ، قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَمَّا قُتِلَ أَبِي جَعَلْتُ أَكْشِفُ الثَّوْبَ عَنْ وَجْهِهِ أَبْكِي، وَيَنْهَوْنِي عَنْهُ وَالنَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم لاَ يَنْهَانِي، فَجَعَلَتْ عَمَّتِي فَاطِمَةُ تَبْكِي، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " تَبْكِينَ أَوْ لاَ تَبْكِينَ، مَا زَالَتِ الْمَلاَئِكَةُ تُظِلُّهُ بِأَجْنِحَتِهَا حَتَّى رَفَعْتُمُوهُ ". تَابَعَهُ ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي ابْنُ الْمُنْكَدِرِ سَمِعَ جَابِرًا ـ رضى الله عنه ـ.
Jobir ibn Abdulloh (roziyallohu anhumo)dan rivoyat qilinadi: Otam shahid boʻlganda, men uning yuzidan choyshabni koʻtarib, yigʻladim va odamlar meni bundan qaytardi, lekin Paygʻambar ﷺ meni qaytarmadilar. Soʻng mening xolam Fotima yigʻlay boshladi va Paygʻambar ﷺ: «Yigʻlaysanmi yoki yigʻlamaysanmi — baribir. Farishtalar uni — siz uni (jang maydonidan) koʻchirguningizcha — qanotlari bilan soyalab turdi», — dedilar.Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳумо)дан ривоят қилинади: Отам шаҳид бўлганда, мен унинг юзидан чойшабни кўтариб, йиғладим ва одамлар мени бундан қайтарди, лекин Пайғамбар ﷺ мени қайтармадилар. Сўнг менинг холам Фотима йиғлай бошлади ва Пайғамбар ﷺ: «Йиғлайсанми ёки йиғламайсанми — барибир. Фаришталар уни — сиз уни (жанг майдонидан) кўчиргунингизча — қанотлари билан соялаб турди», — дедилар.
حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَلِيُّ بْنُ حُسَيْنٍ، أَنَّ حُسَيْنَ بْنَ عَلِيٍّ ـ رضى الله عنهما ـ أَخْبَرَهُ أَنَّ عَلِيًّا ـ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ـ قَالَ كَانَتْ لِي شَارِفٌ مِنْ نَصِيبِي مِنَ الْمَغْنَمِ، وَكَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَعْطَانِي شَارِفًا مِنَ الْخُمْسِ، فَلَمَّا أَرَدْتُ أَنْ أَبْتَنِيَ بِفَاطِمَةَ ـ عَلَيْهَا السَّلاَمُ ـ بِنْتِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَاعَدْتُ رَجُلاً صَوَّاغًا مِنْ بَنِي قَيْنُقَاعَ أَنْ يَرْتَحِلَ مَعِي فَنَأْتِيَ بِإِذْخِرٍ أَرَدْتُ أَنْ أَبِيعَهُ مِنَ الصَّوَّاغِينَ، وَأَسْتَعِينَ بِهِ فِي وَلِيمَةِ عُرُسِي.
Ali (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Men oʻz (oʻlja) ulushim sifatida bir qari urgʻochi tuya oldim va Paygʻambar ﷺ menga xumusdan (beshdan bir ulushdan) boshqa bir (tuya) bergan edilar. Men Fotima (Paygʻambar ﷺ ning qizi)ga uylanmoqchi boʻlganimda, Bani Qaynuqoʼ qabilasidan bir zargar men bilan birga (yoʻlga chiqishni) — Izxir (oʻti)ni keltirib, soʻng uni zargarlarga sotish va uning pulini toʻy ziyofatim uchun ishlatish maqsadida — kelishib qoʻydim.Али (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Мен ўз (ўлжа) улушим сифатида бир қари урғочи туя олдим ва Пайғамбар ﷺ менга хумусдан (бешдан бир улушдан) бошқа бир (туя) берган эдилар. Мен Фотима (Пайғамбар ﷺ нинг қизи)га уйланмоқчи бўлганимда, Бани Қайнуқў қабиласидан бир заргар мен билан бирга (йўлга чиқишни) — Изхир (ўти)ни келтириб, сўнг уни заргарларга сотиш ва унинг пулини тўй зиёфатим учун ишлатиш мақсадида — келишиб қўйдим.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي يَزِيدَ، عَنْ نَافِعِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ الدَّوْسِيِّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ خَرَجَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فِي طَائِفَةِ النَّهَارِ لاَ يُكَلِّمُنِي وَلاَ أُكَلِّمُهُ حَتَّى أَتَى سُوقَ بَنِي قَيْنُقَاعَ، فَجَلَسَ بِفِنَاءِ بَيْتِ فَاطِمَةَ فَقَالَ " أَثَمَّ لُكَعُ أَثَمَّ لُكَعُ ". فَحَبَسَتْهُ شَيْئًا فَظَنَنْتُ أَنَّهَا تُلْبِسُهُ سِخَابًا أَوْ تُغَسِّلُهُ، فَجَاءَ يَشْتَدُّ حَتَّى عَانَقَهُ وَقَبَّلَهُ، وَقَالَ " اللَّهُمَّ أَحْبِبْهُ وَأَحِبَّ مَنْ يُحِبُّهُ ". قَالَ سُفْيَانُ قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ أَخْبَرَنِي أَنَّهُ رَأَى نَافِعَ بْنَ جُبَيْرٍ أَوْتَرَ بِرَكْعَةٍ.
Abu Hurayra ad-Davsiy (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir marta Paygʻambar ﷺ kunduzi (uydan) chiqdilar. U zot men bilan gaplashmadi, men ham u zot bilan gaplashmadim — to u zot Bani Qaynuqoʼ bozoriga yetguncha. Soʻng u zot Fotimaning uyi hovlisida oʻtirdilar va kichkina bola (nabirasi Hasan) haqida soʻradilar; lekin Fotima bolani bir oz (uyda) ushlab turdi. Men — u (Fotima) yo bolaning kiyimini almashtirmoqda, yo bolani choʻmiltirmoqda, — deb oʻyladim. Bir ozdan soʻng bola yugurib chiqdi va Paygʻambar ﷺ uni quchoqlab, oʻpdilar, soʻng: «Allohim! Uni sev va uni sevgan (har) kishini (ham) sev», — dedilar.Абу Ҳурайра ад-Давсий (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир марта Пайғамбар ﷺ кундузи (уйдан) чиқдилар. У зот мен билан гаплашмади, мен ҳам у зот билан гаплашмадим — то у зот Бани Қайнуқў бозорига етгунча. Сўнг у зот Фотиманинг уйи ҳовлисида ўтирдилар ва кичкина бола (набираси Ҳасан) ҳақида сўрадилар; лекин Фотима болани бир оз (уйда) ушлаб турди. Мен — у (Фотима) ё боланинг кийимини алмаштирмоқда, ё болани чўмилтирмоқда, — деб ўйладим. Бир оздан сўнг бола югуриб чиқди ва Пайғамбар ﷺ уни қучоқлаб, ўпдилар, сўнг: «Аллоҳим! Уни сев ва уни севган (ҳар) кишини (ҳам) сев», — дедилар.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ جَاءَتْ فَاطِمَةُ ابْنَةُ أَبِي حُبَيْشٍ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي امْرَأَةٌ أُسْتَحَاضُ فَلاَ أَطْهُرُ، أَفَأَدَعُ الصَّلاَةَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ، إِنَّمَا ذَلِكِ عِرْقٌ، وَلَيْسَ بِحَيْضٍ، فَإِذَا أَقْبَلَتْ حَيْضَتُكِ فَدَعِي الصَّلاَةَ، وَإِذَا أَدْبَرَتْ فَاغْسِلِي عَنْكِ الدَّمَ ثُمَّ صَلِّي ". قَالَ وَقَالَ أَبِي " ثُمَّ تَوَضَّئِي لِكُلِّ صَلاَةٍ، حَتَّى يَجِيءَ ذَلِكَ الْوَقْتُ ".
Oisha (roziyallohu anho)dan rivoyat qilinadi: Fotima binti Abu Hubaysh Paygʻambar ﷺ ga kelib: «Yo Rasululloh, mende istihoza (toʻxtamaydigan qon ketish) bor, men poklanmayapman. Namozni tark etayinmi?» — dedi. Rasululloh ﷺ: «Yoʻq, chunki bu — (hayz emas,) bir tomirdan (chiqayotgan qon). Hayzing boshlansa, namozni tark et; u tugasa, qonni yuvib (gusl qilib), namoz oʻqi», — dedilar. (Roviy Hishom otasidan: u zot unga: ‹Keyingi hayz vaqti kelguncha har namoz uchun tahorat ol›, — dedilar, deb aytdi.)Оиша (розияллоҳу анҳо)дан ривоят қилинади: Фотима бинти Абу Ҳубайш Пайғамбар ﷺ га келиб: «Ё Расулуллоҳ, менде истиҳоза (тўхтамайдиган қон кетиш) бор, мен покланмаяпман. Намозни тарк этайинми?» — деди. Расулуллоҳ ﷺ: «Йўқ, чунки бу — (ҳайз эмас,) бир томирдан (чиқаётган қон). Ҳайзинг бошланса, намозни тарк эт; у тугаса, қонни ювиб (гусл қилиб), намоз ўқи», — дедилар. (Ровий Ҳишом отасидан: у зот унга: ‹Кейинги ҳайз вақти келгунча ҳар намоз учун таҳорат ол›, — дедилар, деб айтди.)
حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ بَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سَاجِدٌ ح قَالَ وَحَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ عُثْمَانَ قَالَ حَدَّثَنَا شُرَيْحُ بْنُ مَسْلَمَةَ قَالَ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ قَالَ حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ مَيْمُونٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ مَسْعُودٍ حَدَّثَهُ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يُصَلِّي عِنْدَ الْبَيْتِ، وَأَبُو جَهْلٍ وَأَصْحَابٌ لَهُ جُلُوسٌ، إِذْ قَالَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ أَيُّكُمْ يَجِيءُ بِسَلَى جَزُورِ بَنِي فُلاَنٍ فَيَضَعُهُ عَلَى ظَهْرِ مُحَمَّدٍ إِذَا سَجَدَ فَانْبَعَثَ أَشْقَى الْقَوْمِ فَجَاءَ بِهِ، فَنَظَرَ حَتَّى إِذَا سَجَدَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَضَعَهُ عَلَى ظَهْرِهِ بَيْنَ كَتِفَيْهِ وَأَنَا أَنْظُرُ، لاَ أُغَيِّرُ شَيْئًا، لَوْ كَانَ لِي مَنْعَةٌ. قَالَ فَجَعَلُوا يَضْحَكُونَ وَيُحِيلُ بَعْضُهُمْ عَلَى بَعْضٍ، وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سَاجِدٌ لاَ يَرْفَعُ رَأْسَهُ، حَتَّى جَاءَتْهُ فَاطِمَةُ، فَطَرَحَتْ عَنْ ظَهْرِهِ، فَرَفَعَ رَأْسَهُ ثُمَّ قَالَ " اللَّهُمَّ عَلَيْكَ بِقُرَيْشٍ ". ثَلاَثَ مَرَّاتٍ، فَشَقَّ عَلَيْهِمْ إِذْ دَعَا عَلَيْهِمْ ـ قَالَ وَكَانُوا يُرَوْنَ أَنَّ الدَّعْوَةَ فِي ذَلِكَ الْبَلَدِ مُسْتَجَابَةٌ ـ ثُمَّ سَمَّى " اللَّهُمَّ عَلَيْكَ بِأَبِي جَهْلٍ، وَعَلَيْكَ بِعُتْبَةَ بْنِ رَبِيعَةَ، وَشَيْبَةَ بْنِ رَبِيعَةَ، وَالْوَلِيدِ بْنِ عُتْبَةَ، وَأُمَيَّةَ بْنِ خَلَفٍ، وَعُقْبَةَ بْنِ أَبِي مُعَيْطٍ ". وَعَدَّ السَّابِعَ فَلَمْ يَحْفَظْهُ قَالَ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ، لَقَدْ رَأَيْتُ الَّذِينَ عَدَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم صَرْعَى فِي الْقَلِيبِ قَلِيبِ بَدْرٍ.
Abdulloh (ibn Masʼud) (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Bir kuni Paygʻambar ﷺ Kaʼba (yonida) namoz oʻqiyotgan edilar. Abu Jahl baʼzi sheriklari bilan oʻtirgan edi. Ulardan biri boshqalariga: «Qaysingiz falon qabilaning tuyasi ichak-chavogʻini olib kelib, Muhammad sajdaga borganida orqasiga qoʻyadi?» — dedi. Ularning eng badbaxti turib, uni olib keldi va Paygʻambar ﷺ sajdaga borguncha kutdi-da, uni u zotning ikki yelkasi orasiga qoʻydi. Men qarab turardim, lekin hech narsa qila olmadim. Koshki men bilan (ularga qarshi turadigan) baʼzi odamlar boʻlganida edi. Ular kulib, bir-birlariga agʻanar edi. Rasululloh ﷺ sajdada edilar va Fotima kelib, uni (tuya ichagini) u zotning orqasidan olib tashlamaguncha, boshlarini koʻtarmadilar. Soʻng boshlarini koʻtarib, uch marta: «Allohim, Qurayshni (jazola)!» — dedilar. Paygʻambar ﷺ ularga qarshi duo qilgani Abu Jahl va sheriklariga ogʻir botdi — chunki ular bu shaharda (Makkada) duolar va soʻrovlar qabul boʻladi, deb ishonardi. Paygʻambar ﷺ: «Allohim, Abu Jahlni, Utba ibn Rabiani, Shayba ibn Rabiani, Validni, Umayya ibn Xalafni va Uqba ibn Abu Muaytni (jazola)!» — dedilar (yettinchini ham aytdilar, lekin men ismini eslay olmayman). Joni qoʻlida boʻlgan Zot bilan qasamki, men Rasululloh ﷺ sanagan oʻsha kishilarning jasadlarini Badr qudugʻida koʻrdim.Абдуллоҳ (ибн Масъуд) (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Бир куни Пайғамбар ﷺ Каъба (ёнида) намоз ўқиётган эдилар. Абу Жаҳл баъзи шериклари билан ўтирган эди. Улардан бири бошқаларига: «Қайсингиз фалон қабиланинг туяси ичак-чавоғини олиб келиб, Муҳаммад саждага борганида орқасига қўяди?» — деди. Уларнинг энг бадбахти туриб, уни олиб келди ва Пайғамбар ﷺ саждага боргунча кутди-да, уни у зотнинг икки елкаси орасига қўйди. Мен қараб турардим, лекин ҳеч нарса қила олмадим. Кошки мен билан (уларга қарши турадиган) баъзи одамлар бўлганида эди. Улар кулиб, бир-бирларига ағанар эди. Расулуллоҳ ﷺ саждада эдилар ва Фотима келиб, уни (туя ичагини) у зотнинг орқасидан олиб ташламагунча, бошларини кўтармадилар. Сўнг бошларини кўтариб, уч марта: «Аллоҳим, Қурайшни (жазола)!» — дедилар. Пайғамбар ﷺ уларга қарши дуо қилгани Абу Жаҳл ва шерикларига оғир ботди — чунки улар бу шаҳарда (Маккада) дуолар ва сўровлар қабул бўлади, деб ишонарди. Пайғамбар ﷺ: «Аллоҳим, Абу Жаҳлни, Утба ибн Рабиани, Шайба ибн Рабиани, Валидни, Умайя ибн Халафни ва Уқба ибн Абу Муайтни (жазола)!» — дедилар (еттинчини ҳам айтдилар, лекин мен исмини эслай олмайман). Жони қўлида бўлган Зот билан қасамки, мен Расулуллоҳ ﷺ санаган ўша кишиларнинг жасадларини Бадр қудуғида кўрдим.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، قَالَ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنْ أَبِي حَازِمٍ، سَمِعَ سَهْلَ بْنَ سَعْدٍ السَّاعِدِيَّ،، وَسَأَلَهُ النَّاسُ، وَمَا بَيْنِي وَبَيْنَهُ أَحَدٌ بِأَىِّ شَىْءٍ دُووِيَ جُرْحُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ مَا بَقِيَ أَحَدٌ أَعْلَمُ بِهِ مِنِّي، كَانَ عَلِيٌّ يَجِيءُ بِتُرْسِهِ فِيهِ مَاءٌ، وَفَاطِمَةُ تَغْسِلُ عَنْ وَجْهِهِ الدَّمَ، فَأُخِذَ حَصِيرٌ فَأُحْرِقَ فَحُشِيَ بِهِ جُرْحُهُ.
Abu Hozim (Sahl ibn Saʼddan) rivoyat qiladi: Odamlar Sahl ibn Saʼd as-Soidiydan: «Paygʻambar ﷺ ning (Uhud kuni yetgan) yarasi nima bilan davolandi?» — deb soʻradi. Sahl: «Buni mendan yaxshiroq biladigan tirik (kishi) qolmagan. Ali qalqonida suv keltirar, Fotima esa u zotning yuzidan qonni yuvar edi; soʻng boʻra (poʻstak) yoqilib, (kuli) bilan yara toʻldirildi (qon toʻxtatildi)», — dedi.Абу Ҳозим (Саҳл ибн Саъддан) ривоят қилади: Одамлар Саҳл ибн Саъд ас-Соидийдан: «Пайғамбар ﷺ нинг (Уҳуд куни етган) яраси нима билан даволанди?» — деб сўради. Саҳл: «Буни мендан яхшироқ биладиган тирик (киши) қолмаган. Али қалқонида сув келтирар, Фотима эса у зотнинг юзидан қонни ювар эди; сўнг бўра (пўстак) ёқилиб, (кули) билан яра тўлдирилди (қон тўхтатилди)», — деди.